آییننامه معاینه و معافیت پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی مصوب ۱۳۷۵/۰۲/۲۳
فصل اول کلیات)
ماده ۱: معاینه و معافیت پزشکی مشمولان و پرسنل وظیفه مطابق شرایط و مقررات مندرج در این آیین نامه انجام خواهد شد.
ماده ۲ : مشمولان خدمت وظیفه از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی به چهار دسته به شرح زیر تقسیم میشوند:
دسته یکم- کسانی که از نظر جسمی و روانی سالم بوده و قادر به انجام خدمت دوره ضرورت میباشند.
دسته دوم- کسانی که به علت نقص عضو یا ابتلاء به بیماری از سلامتی کامل برخوردار نبوده اما قادر به انجام خدمت در امور غیر رزمی میباشند.
تبصره - محدودیت خدمت غیر رزمی را شورای پزشکی نیروی مربوطه تعیین می نماید.
دسته سوم- کسانی که به علت ضعف مزاج یا عدم رشد و یا ابتلاء به بیماری جسمی یا روانی موقتاً قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمیباشند.
دسته چهارم- مشمولانی که به علت نقص عضو یا ابتلا به بیماری جسمی یا روانی به طور دائم قادر به انجام خدمت دوره ضرورت نمیباشند.
ماده ۳: تشخیص مشمولان دسته دوم ماده ۲ این آیین نامه چنانچه به طور بالینی قابل تشخیص باشد با شورای پزشکی شهرستان و در غیر این صورت با شورای پزشکی بهداری یا بیمارستان نیروی مربوطه میباشد.
تبصره در آن قسمت از برنامه عملی نظامی که مشمولان موضوع این ماده انجام نمی دهند نمره ای نخواهند گرفت از این جهت نمرات آن قسمت از برنامه در معدل گیری محسوب نخواهد شد.
ماده ۴ : در صورتی که شوراهای پزشکی مشمولان وظیفه را جزء دسته های دوم، سوم، و چهارم ماده ۲ این آیین نامه تشخیص دهند مکلفند در برگهای وضعیت یا اوراق معاینه پزشکی ملصّق به عکس آنان نوع بیماری و بند و ماده استنادی را قید نموده و پس از ذکر مشخصات کامل خود (اسم شهرت شماره نظام پزشکی) ذیل نظریه اعلام شده را امضا نمایند.
فصل دوم)
معاینه مشمولان و پرسنل وظیفه عمومی
بخش اول - معاینه مشمولان وظیفه
ماده ۵: مشمولانی که جهت انجام خدمت دوره ضرورت خود را معرفی مینماید الزاماً بایستی توسط پزشک اولیه معاینه شوند.
ماده ۶ : پزشک اولیه یک نفر از پزشکان نیروهای مسلح میباشد و در صورت نبودن پزشک نیروهای مسلح در محل از پزشکان غیرنظامی که صلاحیت آنان به وسیله بهداری و فرماندار یا بخشدار محل تایید شده باشد استفاده خواهد شد.
ماده ۷ : چنانچه منطقه انتظامی مرکز شهرستان یا بخش قادر به تامین پزشک اولیه از پزشکان جمعی نباشد فرماندار هر محل مکلف است ضمن هماهنگی با مسئولین نیروهای نظامی و انتظامی و همچنین بهداری محل پزشک اولیه را جهت معاینه مشمولان به بخش وظیفه مربوط معرفی نماید.
ماده ۸ : در اجرای ماده ۷ این آیین نامه هریک از سازمانهای نظامی و انتظامی و بهداری موظفند به ترتیبی که فرماندار محل تعیین مینماید پزشک جمعی خود را به بخش وظیفه عمومی محل معرفی نمایند.
ماده ۹ : پزشک اولیه باید وضع مزاجی و جسمی مشمول را با توجه به ماده ۲ این آیین نامه مورد معاینه قرار داده و در صورتی که تشخیص دهد ظاهراً مشمول در شمول دسته های ۲ یا ۳ یا ۴ ماده مورد بحث میباشد وی را جهت معاینه به شورای پزشکی معرفی نماید.
ماده ۱۰ : در صورتی که مشمول به نظر پزشک اولیه معترض باشد باید به وسیله بخش وظیفه مربوطه به شورای پزشکی معرفی گردد.
ماده ۱۱ : شبکه بهداشت و درمان هر شهرستان موظف است سه نفر پزشک با هماهنگی رده های ارشد نیروهای نظامی و انتظامی به فرمانداری شهرستان معرفی نماید تا پس از تایید فرماندار در شورای پزشکی بخش وظیفه عمومی شهرستان انجام وظیفه نمایند.
تبصره فرماندار شهرستان موظف است شورای پزشکی بخش وظیفه عمومی شهرستان مربوطه را با سه نفر پزشک ایرانی تشکیل دهد و چنانچه به عللی تشکیل شورای پزشکی شهرستان امکان پذیر نباشد، فرماندار موظف است ضمن هماهنگی با مسئولان استان ترتیبی اتخاذ نماید که مشمولان در شورای پزشکی تشکیل شده در نزدیکترین شهرستان مربوط مورد معاینه قرار گیرند.
ماده ۱۲: مسئولیت تشکیل شورای پزشکی در هر شهرستان برا ی معاینه مشمولان با فرماندار محل میباشد.
ماده ۱۳ : اظهارنظر در مورد معافیت پزشکی مشمولان توسط اعضای شورای پزشکی موضوع ماده ۱۱ این آیین نامه به عمل خواهد آمد و رای اکثریت اعضاء شورا معتبر است.
تبصره پزشک معاین اولیه که در مورد انجام خدمت دوره ضرورت و یا معافیت مشمولی اظهارنظر نموده باشد مجاز به اظهارنظر مجدد درباره همان مشمول در شورای پزشکی موضوع ماده ۱۱ این آیین نامه نمیباشد.
ماده ۱۴ : مشمولان در شورای پزشکی به صورت بالینی مورد معاینه قرار میگیرند و چنانچه بیماری یا نقص عضو آنان مشهود و یا به نحوی برای اعضاء شورای پزشکی محرز باشد شورا برابر مواد فصل سوم این آیین نامه اعلام نظر می نماید.
تبصره در صورتی که بیماری مشمولان موضوع این ماده با معاینه بالینی مشخص نگردد مطابق قانون نحوه معاینه پزشکی مشمولان خدمت وظیفه عمومی مصوب ۵ / ۷ / ۶۸ مجلس شورای اسلامی و آییننامه اجرایی مربوطه با آنان رفتار خواهد شد.
ماده ۱۵ : مشمولانی که توسط شورای پزشکی معاینه و معاف از خدمت تشخیص داده نشوند به خدمت اعزام خواهند شد و حق اعتراض به نظر شورا را ندارند.
ماده ۱۶ : چنانچه در وضع مشمولی پس از معاینه در شورای پزشکی و قبل از اعزام به خدمت از نظر جسمی و روانی تغییری حاصل شود که به تشخیص فرمانده منطقه انتظامی با کسب نظر مشورتی پزشک اولیه مشمول قادر به انجام خدمت نباشد اینگونه مشمولین مجدداً در شورای پزشکی شهرستان مورد معاینه قرار خواهند گرفت و برابر نظر شورا اقدام میشود.
ماده ۱۷ : مشمولانی که طبق نظر شورای عالی پزشکی موضوع ماده ۴۳ قانون خدمت وظیفه عمومی معاف از خدمت شناخته نشده و به خدمت اعزام شوند باید خدمت مقرره را انجام دهند و مراکز آموزشی و یگانهای مربوطه مجاز به ترخیص آنا ن از خدمت نمیباشند مگر اینکه در حین خدمت بیماری یا نقص عضوی به وجود آید و یا بیماری قبلی آنان تشدید یافته و از موارد معافیت دائم باشد.
ماده ۱۸ : مشمولانی که در شورای پزشکی شهرستان یا شورای پزشکی نیروهای مسلح معاف از خدمت گردیده و پرونده آنان در اجرای ماده ۴۳ قانون خدمت وظیفه عمومی به شورای عالی پزشکی ارجاع گردد موظفند حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ ابلاغ یا صدور معرفی نامه خود را جهت معاینه به شورای عالی پزشکی معرفی نمایند و در صورت عدم حضور، شورای عالی پزشکی برابر محتویات پرونده در مورد معافیت یا اعزام به خدمت آنها اعلام نظر خواهد نمود.
ماده ۱۹ : ستاد مشترک ارتش و ستاد مشترک سپاه و ستاد نیروی انتظامی موظفند پزشکان مورد لزوم جهت تشکیل شورای عالی پزشکی (موضوع ماده ۴۳ قانون) را بنا به درخواست اداره کل وظیفه عمومی از نیروهای تابعه انتخاب و به اداره کل وظیفه عمومی معرفی نمایند.
ماده ۲۰ : شورای عالی پزشکی در استفاده از بیمارستانهای نیروهای مسلح و سایر بیمارستانهای وابسته به دولت به منظور تشخیص بیماری مشمول و تعیین تکلیف وی مجاز بوده و مراکز درمانی یاد شده موظف هستند بدون دریافت هزینه ای مشمول را مورد معاینه قرارداده و نظریه خود را به شورای عالی پزشکی اعلام دارند.
تبصره در اجرای این ماده ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران باید ضمن هماهنگی لازم با بهداری نیروها و بیمارستانهای دولتی و وابسته به دولت را معین و به شورای عالی پزشکی اداره وظیفه عمومی اعلام نمایند.
ماده ۲۱ : به مشمولانی که به علت ابتلا به بیماری به طور موقت (توسط شوراهای پزشکی شهرستان یا شورای عالی پزشکی و یا شوراهای پزشکی نیروهای مسلح در حین خدمت) قادر به انجام خدمت ضرورت نباشند به منظور درمان برای مدتی که شوراهای پزشکی تعیین مینماید و در هرحال از یک سال تجاوز نخواهند کرد معافیت موقت پزشکی داده خواهد شد و بار دوم مجدداً در شورای پزشکی شهرستان معاینه شده و در صورت ادامه بیماری علیرغم اقدامات درمانی لازم به همان نحو اقدام و در صورتی که در سال سوم قادر به انجام خدمت نباشند به طور دائم از خدمت دوره ضرورت معاف خواهند شد.
ماده ۲۲ : مشمولان دکتری گروه پزشکی که قادر به اشتغال به حرفه خود نباشند از خدمت دوره ضرورت معاف شناخته میشوند و آن عده از مشمولان مذکور که از سلامت کامل برخوردار نبوده لیکن قادر به طبابت میباشند به خدمت دوره ضرورت اعزام میشوند و برابر نظر شورای پزشکی از خدماتی که با سلامتی آنان منافات داشته باشد معاف خواهند شد.
ماده ۲۳ : اظهارنظر در مورد نیاز داشتن به مراقبت و نگهداری بستگان مشمولانی که مدعی کفالت هستند با شورای پزشکی مندرج در این آیین نامه خواهد بود، رای اکثریت اعضاء شورا معتبر است.
بخش دوم - معاینه و معافیت پرسنل وظیفه در حین خدمت
ماده ۲۴: چنانچه پرسنل وظیفه در طول مدت خدمت (اعم از دوره آموزش یا بعد از آن) وسیله شورای پزشکی بهداری یا بیمارستانهای نیروهای مسلح معاینه و تشخیص داده شود که مشمولی که دارای بیماری یا نقص عضوی مربوط به قبل از اعزام به خدمت میباشد که برابر بند و ماده این آییننامه موجب معافیت موقت یا دائم از خدمت خواهد بود اینگونه پرسنل وظیفه ضمن تسویه حساب با اوراق اعزامی و صورتجلسه شورای پزشکی ملصّق به عکس مشمول به حوزه اعزام کننده اعاده خواهند شد و از معافیت پزشکی استفاده خواهند نمود مگر این که معاینه پزشکی آنان مورد اعتراض باشد که در این صورت به شورای عالی پزشکی موضوع ماده ۴۴ قانون خدمت وظیفه عمومی معرفی و برابر نظر شورای مذکور عمل خواهد شد.
ماده ۲۵: در صورتی که مشمولان در حین خدمت دوره ضرورت مبتلا به نقص عضو یا بیماری شوند بهداری نیروی مربوطه باید آنان را تحت معالجه قرارداده پس از اتمام مدت معالجه که کمتر از۶ماه نباشد طبق نظر شورای پزشکی بیمارستانهای نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران که پزشکان آن مورد تایید عقیدتی سیاسی در نیروهای مربوطه هستند و مستند به بند و ماده این آیین نامه قادر به انجام خدمت نباشند از بقیه خدمت معاف دائم خواهند بود.
تبصره مدت معالجه مشمولان موضوع این ماده جزو خدمت دوره ضرورت آنان محسوب میگردد در صورتی که در حین معالجه مدت خدمت مقرر آنان منقضی شود کارت پایان خدمت دریافت خواهند نمود و در غیر این صورت از بقیه خدمت معاف خواهند شد.
ماده ۲۶: چنانچه شورای پزشکی نیروی مربوطه تشخیص دهد که طول مدت درمان بیماری این قبیل پرسنل وظیفه تا پایان مدت خدمت مقرر ترمیم نشده و بهبود نمی یابد باید مراتب را مشروحاً در اوراق معاینه ذکر نمود ه و نسبت به ترخیص پرسنل مذکور اقدام خواهد شد.
تبصره مدت معالجه پرسنل وظیفه موضوع این ماده با رعایت تبصره ماده ۲۵ این آییننامه جزو خدمت دوره ضرورت محسوب خواهد شد.
ماده ۲۷: پرسنل وظیفه که بیماری آنان ناشی از وقایع و حوادثی باشد که به سبب خدمت یا به واسطه آن به وقوع پیوسته است و مشمول معافیتهای ماده ۲۵ این آیین نامه نگردند و پس از خاتمه درمان قادر به ادامه خدمت تشخیص داده شوند تمام مدت بیماری و استراحت پزشکی آنان اعم از متوالی یا متناوب جزو خدمت دوره ضرورت محسوب میشود.
تبصره در غیر موارد بالا که مشمولان وظیفه حین خدمت بیمار و بستری گردند چنانچه مدت بستری بودن و استراحت پزشکی آنان (اعم از متوالی یا متناوب) از یک ماه تجاوز نماید مدت مازاد بر یک ماه جزو خدمت دوره ضرورت محسوب نمی گردد.
ماده ۲۸: پرسنل وظیفه ای که به سبب خدمت دوره ضرورت به علت ابتلا به بیماری یا نقص عضو از انجام بقیه خدمت معاف میشوند حسب مورد از مزایای قانون و آیین نامه بیمه نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و نیروهای نظامی و انتظامی استفاده نموده و برای ادامه درمان به سازمانها و موسسات درمانی دولتی معرفی و اعزام خواهند شد.
فصل سوم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بخش تخصصی
انواع بیماریها که براساس مقررات ماده (۲) این آیین نامه در طبقه بندی مشمولان وظیفه از نظر وضع مزاجی و استعداد جسمی و روانی ملاک عمل است به شرح بخشهای زیر میباشد:
بخش اول (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای عمومی
ماده ۲۹: مشمولان مبتلا به بیماریهای عمومی با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- سرطان:
از هر نوع و به هر شکل و در هر عضو و در هر مرحله ای که باشد خواه درمان شده باشد یا درمان نشده باشد. معاف دائم
بند ۲- سل:
الف) سل ریه فعال: معاف دائم
ب) آدنیتهای سلی: یک سال معاف موقت
ج) سل احشاء فعال و سل ستون فقرات و استخوانها و فاصل در هر مرحله: معاف دائم
د) سل ریه بهبود یافته و آدنیتهای سلی درمان شده: خدمات غیر رزمی
بند ۳- جذام به هر شکل و در هر مرحله: معاف دائم
بند ۴ سیفیلیس :
الف) سیفیلیس حاد: یک سال معاف موقت
ب) سیفیلیس مزمن: معاف دائم
بند ۵- عفونت های قارچی ریتین و سایر احشاء مقاوم به درمان: معاف دائم
بند ۶- تب رماتیسمی و رماتیسم مفصلی حاد: یک سال معاف موقت
بند ۷- آرتریت های مزمن:
الف) با تغییر شکل مفصلی و استخوانی: معاف دائم
ب) بدون تغییر شکل:خدمات غیر رزمی
بند ۸- بیماریهای انگلی:
الف) مالاریای حاد: یک سال معاف موقت ب) مالاریای مزمن با عوارض احشائی یا کم خونی شدید: معاف دائم
ج) لیشمانیوز حاد: یک سال معاف موقت د) لیشمانیوز مزمن در صورت عدم پاسخ به درمان: معاف دائم
بند ۹- عدم کفایت رشد و نمو جسمی و عضلانی کافی که موجب ناتوانی در انجام تکالیف نظامی شود: یک سال معاف موقت
بند ۱۰- ابتلاء به بیماریهای قابل علاج که مدت درمان آنها بیشتر از یک ماه باشد و همچنین اعمال جراحی و کسانی که در دوران نقاهت بیماری میباشند با تشخیص شوراهای پزشکی از ۶ ماه تا یک سال معاف موقت
بند ۱۱- پائین افتادگی احشاء توام با اختلالات عملی در مورد مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی
بند ۱۲- سارکوئیدوزها معاف دائم
بند ۱۳- درماتومیوزیت- میوزیت و فیبروزیت های وسیع: معاف دائم
بند ۱۴- طول قد مشمولان کمتر از ۱۵۰ سانتی متر معاف دائم
بند ۱۵(الحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵): بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن فعال معاف دائم.
بند ۱۶(الحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵): بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن لبولی و مداوم معاف دائم.
بند ۱۷(الحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵): ناقلین HBSAG چنانچه HBSAG و HBVDNA سرم آنها مثبت معاف دائم.
بند ۱۸(الحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵): بیماران مبتلا به هپاتیت حاد C و D به مدت یک سال معاف موقت.
بند ۱۹(الحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵): بیماران مبتلا به نقص ایمنی سلولی اکتسابی و حاملین ویروس HIV معاف دائم.
بخش دوم - بیماریهای غدد مترشحه داخلی
ماده ۳۰- مشمولان مبتلا به بیماریهای غدد مترشحه داخلی با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- بیماریهای غده هیپوفیز، آکرومگالی، ژیگانتیسم، سندرم کوشینگ، دیابت بی مزه، آدنوم هیپوفیز، هیپوفونکسیون کلی هیپوفیز: معاف دائم
بند ۲(اصلاحی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵)- بیماریهای غده تیروئید:
الف) گواترتوکسیک معاف دائم
ب) هیپرتیروئیدی و هیپوتیروئیدی شدید معاف دائم
ج) گواترهای حجیم با اختلال عملی و فیزیکی یک سال معاف موقت
د) هیپرتیروئیدی خفیف و هیپوتیروئیدی خفیف خدمات غیر رزمی
ه-) ندولهای گرم معاف دائم
و) تیروئیدیتهای حاد و مزمن یک سال معاف موقت
ز) گواتر عمل شده، خدمات غیر رزمی
ح) ندول سرد معاف موقت یک ساله
بند ۳- بیماریهای غده پاراتیروئید:
هیپروهیپو پاراتیروئیدی معاف دائم
بند ۴- بیماریهای غده سورنال:
الف) بیماری آدیسون معاف دائم
ب) فئوکروموسیتسپوم معاف دائم
بند ۵ بیماریهای غدد بیضه :
الف) تومورهای بیضه توام با افزایش یا کاهش فعالیت بیضه معاف دائم
ب) آتروفی شدید هر دو بیضه با کاهش ترشح هورمونی معاف دائم
ج) سندرم کلاین فلتر معاف دائم
بند ۶- بیماریهای دیگر غدد:
الف) تومور تیموس معاف دائم
ب) توموراپی فیز معاف دائم
ج) هرمافرودیسم ها معاف دائم
بند ۷- بیماریهای تغذیه و متابولیک:
الف) دیابت قندی معاف دائم
ب)هیپرانسولینیسم معاف دائم
ج) نقرس یا افزایش اسید اوریک و علائم بارز کلینیکی معاف دائم
ه-) بیماری ویلسون همراه با علائم مشخص بالینی معاف دائم
د) استئومالاسی معاف دائم
بند ۸- چاقی مفرط با توجه به وزن مناسب فرد به شرح زیر عمل میشود:
۲ + ۱۰۰ - طول قد = وزن مناسب
الف) چنانچه مشمولی از ۶۰ % وزن مناسب به بالا اضافه وزن داشته باشد چاقی مفرط محسوب شده، معاف دائم
ب) اگر اضافه وزن بین ۴۰ % تا۶۰ % وزن مناسب باشد، خدمات غیر رزمی
مثال- مشمولی که قدش ۱۷۰ سانتی متر است.
۷۲ = ۲ + ۱۰۰ - ۱۷۰
۲/ ۴۳=۶/ ۰×۷۲
۲ / ۱۱۵ = ۲ / ۴۳ + ۷۲
اگر وزن مشمول بیش از این مقدار باشد معاف دائم
۷۲ = ۲ + ۱۰۰- ۱۷۰
۸/ ۲۸ = ۴/ ۰×۷۲
۸/ ۱۰۰ = ۸/ ۲۸ + ۷۲
این مقدار و بالاتر خدمات غیر رزمی
بند ۹- ژینکوماستی شدید معاف دائم
بخش سوم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای پوست و بافت های زیرپوست
ماده ۳۱(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): مشمولان مبتلاء به بیماریهای پوست و بافت های زیرپوست باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع اگزماهای وسیع و شدید:
الف) درصورتی که مزمن و مقاوم به درمان باشد معاف دائم.
ب) در سایر موارد خدمات غیر رزمی.
بند ۲ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- عفونت های قارچی عمیق و وسیع پوست.
الف) درصورتی که مزمن ومقاوم به درمان باشد معاف دائم.
ب) کچلی ۶ ماه معافت موقت.
بند ۳ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- هیپرئیدروز (عرق کردن کف دست) شدید معاف دائم.
بند ۴ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- لیکن پلان پوستی و مخاطی شدید و گسترده معاف دائم.
بند ۵ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پسوریازیس کف دست و پا و پسوریازیس های شدید و گسترده و انورسه معاف دائم.
بند ۶ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سل های پوستی معاف دائم.
بند ۷ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- لوپوس اریتماتوسیستمیک و لوپوس اریتماتودیسکوئید معاف دائم.
بند ۸ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- خال های پیگماته آنژیوم های وسیع و غیرقابل عمل.
الف) توام با اختلالات عملی و یا در سر و صورت که کراهت منظر ایجاد کرده باشد معاف دائم.
ب) در سایر موارد خدمات غیررزمی.
بند ۹ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- میکوزیس فونکوئید و سایر لنفومای پوستی و پاراپسوریازیس با پلاکهای بزرگ معاف دائم.
بند ۱۰(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سیکاتریس های جلدی درصورتی که وسیع و ضخیم بوده یا چسبندگی با اطراف داشته به طوری که مانع حمل تجهیزات و تمرینات نظامی بوده یا تمایل به زخم شدن داشته باشد یا اختلالات عمل تولید نموده باشد معاف دائم.
بند ۱۱ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اسکلرودرمیها- آتروفی های پوستی درصورتی که وسیع و پیش رونده باشند معاف دائم.
بند ۱۲ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- ویتیلیکو گسترده صورت و یا هر دو دست و یا بیش از ۴۰٪ کل بدن معاف دائم.
بند ۱۳ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- عوارض پوستی شدید که در اثر اختلالات عروقی ایجاد شده باشد مانند فلبیت های عمقی و سطحی که با ورم مزمن اندام توام باشد معاف دائم.
بند ۱۴ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- هیپودرمیتهای ندولر و شدید و منتشر و مقاوم و توام با علائم سیستمیک معاف دائم.
بند ۱۵ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- درماتیتهای بولوز غیرمیکروبی اکتسابی و درماتیت های بولوز مادرزادی و اکرودرماتیت مزمن هالوپو، آکرودرماتیس، آنتروپاتیکا معاف دائم.
بند ۱۶ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- هیپرکراتوز کف هر دو دست و یا هر دو پا:
الف) درمورد شدید معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیررزمی.
بند ۱۷ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- فرونکولوز شدید و وسیع یک سال معاف موقت.
بند ۱۸ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای پوستی که در حین انجام خدمت وظیفه یا در اثر حساسیت و یا مسمویت نسبت به مواد شیمیایی (شغلی، دارویی، جنگی) ایجاد شده باشد و به درمان مقاوم باشد معاف دائم.
بند ۱۹(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کهیر:
الف) همراه با انژیوادم معاف دائم.
ب) در سایر موارد خدمات غیررزمی.
بند ۲۰ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آلوپسی آرآتا همراه با کراهت منظر یاتوتالیس و یایونیورسالیس معاف دائم.
بند ۲۱ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای کلاژن - اسکلرودرمی ها- پلی آرتریت نودوزا، واسکولیت های لنفوسیتی، واسکولیت های دارویی درصورتی که وسیع بوده و سبب اختلال عملی گردند معاف دائم.
بند ۲۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع آگنه وقتی که شدید باشد و یا منظره صورت را تغییر دهد و یا اینکه ناحیه وسیعی از گردن، کتف ها، سینه و پشت را فراگرفته باشد معاف دائم.
بند ۲۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- لیشمانیوز (سالک پوستی).
الف) فعال شش ماه معاف موقت.
ب) درصورتی که پس از بهبودی کراهت منظر یا اختلال عملی اعضاء را ایجاد نماید معاف دائم.
بند ۲۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سارکوئیدوز پوست معاف دائم.
بند ۲۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماری ژنودرماتوز مانند توبروزاسکلروزیس، رکلین هوزن، آلبینیسم، اکتیوزمادرزادی، کزرودرماپیکمانتوزا، پورفیری معاف دائم.
بند ۲۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- ایکتیوز گسترده مادرزادی یا اکتسابی معاف دائم.
بخش چهارم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای داخلی مغز و اعصاب (نورولوژی)
ماده ۳۲ - مشمولان مبتلا به بیماریهای داخلی مغز و اعصاب باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات استحاله ای سلولهای عصبی (مانند فریدریش و....) معاف دائم.
بند ۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات تعادلی مخچه ای معاف دائم.
بند ۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع میلیتها و سکل انها.
الف) درصورتی که شدید باشد معاف دائم.
ب) درموارد خفیف (زمانی که براساس طبقه بندی بین المللی (صفر تا پنج) در حد ۴ باشد) خدمات غیررزمی.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- مولتیپل اسکلروزیس یا MS معاف دائم.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- مولتیپل اسکلروزیس یا MS معاف دائم.
بند ۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع صغر عضلانی عضلات بزرگ مشروط براینکه اختلال شدید و مشهود ایجاد کرده باشد معاف دائم.
بند ۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع مبوپاتی های اولیه و ثانویه معاف دائم.
بند ۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات مادرزادی سیستم اعصاب مرکزی از هرنوع معاف دائم.
بند ۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع پاراپلژی ها، پاراپارزی ها، همی پلژی ها، همی پارزیها و منوپلژیها معاف دائم.
بند ۱۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع اختلالات و حرکات غیرطبیعی عضوی مربوط به دستگاه خارج هرمی معاف دائم.
بند ۱۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع صرع به شرط ثبوت کلینیکی و یا پاراکلینیکی در یکی از مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
تبصره(الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): درمواردی که شروط فوق تحقق نیابد ولی مدارک قابل استناد دال بر سابقه صرع موجود باشد به خدمت غیررزمی اعزام ودر مشاغل مناسب گمارده شود درصورتی که در حین خدمت صرع ثابت شود معاف دائم.
بند ۱۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع پلی نوریتهای بهبود نیافته و سکل آنها با تایید الکترودیاگنوزیس به شرط ثبوت کلینیکی و پاراکلینیکی در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند ۱۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع نوروفیبروماتوزها:
الف) درموارد شدید (اختلال عملکرد، کراهت منظر) معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیررزمی.
بند ۱۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سابقه مننژیت های مزمن و سکل انواع مننژیت درصورت داشتن اختلال عملی و عصبی به شرط ثبوت در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند ۱۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع نورالژیها معاف از رزم.
بند ۱۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع فلج اعصاب کراینال.
الف) درموارد شدید و مقاوم به درمان با اثبات کلینیکی یا پاراکلینیکی معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غیررزمی.
بند ۱۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع سکته های مغزی و ضایعات عروقی مغز:
الف) با عارضه عصبی (ارگانیک یا غیرارگانیک) معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غیر رزمی.
بند ۱۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماری میاستنی گراویس با اثبات کلینیکی یا پاراکلینیکی در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی معاف دائم.
بند ۱۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تورتیکولی معاف دائم.
تبصره در مواردی که شروط فوق تحقق نیابد ولی مدارک قابل استناد دال بر سابقه صرع موجود باشد به خدمت غیر رزمی اعزام و در مشاغل مناسب گماره شود. در صورتی که در حین خدمت طبق شرایط فوق صرع ثابت شود، معاف دائم.
بند ۲۶- بیماریهای روانی ناشی از جنگ و حوادث مانند موج گرفتگی و پسیکوزها:
الف) در صورتی که استقرار یافته باشد (به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی توسط دو نفر روانپزشک) معاف دائم
ب) در صورت عدم استقرار خدمات غیر رزمی
بند ۲۷- اختلال رفتار (عدم تعادل عصبی و روانی) و کژخوئیها به طوری که مغایر شئونات نظامی باشد همچنین انحرافات اخلاقی و جنسی مانند ترانس سکسوالیسم معاف دائم
بخش پنجم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای روانپزشکی
ماده ۳۳ - مشمولان مبتلا به بیماریهای روانپزشکی باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع پسیکوزها شامل (اسکیزوافکتیو، اختلالات هذیانی، پسیکوزهای آتیپیک مزمن) معاف دائم.
بند ۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات خلقی.
الف) شدید در فازمانیک یا فاز افسردگی اعم از حاد و یا مزمن معاف دائم.
ب) اختلال افسردگی اساسی معاف دائم.
ج) انواع اختلال خلقی افسردگی خفیف (دیس تایمی و سایکلوتایمی)، اختلال خلقی نوع دوم (هیپومانیا) درصورتی که با دارو تحت کنترل بوده و یا تهدید کننده خود و اطرافیان نباشد معاف از رزم.
بند ۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع اختلالات شخصیتی.
الف) انواع سایکوپات و نوع مرزی و نوع اسکیزوئید معاف دائم.
ب) انواع دیگر اختلال شخصیت درصورتی که ناتوان کننده باشد معاف دائم.
ج) درصورتی که ناتوان کننده نباشد معاف از رزم.
بند ۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع نوروزهای شدید و مقاوم به درمان و مزاحم معاف دائم.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع نقیصه های عقلانی و کند ذهنی ها (عقب ماندگی ها).
الف) با ضریب هوشی زیر ۶۰ معاف دائم.
ب) با ضریب هوشی بین ۷۵ - ۶۰ معاف از رزم.
بند ۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات تکلم و لکنت زبان درصورتی که علت روانی یا نورولوژیک داشته باشد.
الف) درصورت شدید بودن معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیررزمی.
بند ۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای روانی ناشی از جنگ و حوادث.
الف) درصورتی که استقرار یافته باشد به شرط ثبوت در مراکز درمانی نظامی یا دانشگاهی توسط دو نفر روانپزشک معاف دائم.
ب) درصورت عدم استقرار خدمات غیر رزمی.
بند ۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلال رفتار (عدم تعادل عصبی و روانی) و کژخوئیها به طوری که مغایر شئونات نظامی باشد همچنین انحرافات اخلافی و جنسی مانند ترانس سکسوالیسم معاف دائم.
بند ۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات کنترل تکانه معاف دائم.
تبصره (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): تیک های (تکانه های) ضعیف و گذرا مثل پلک زدن و..... معاف از رزم.
بخش ششم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای جراحی مغز و اعصاب
ماده ۳۴ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- مشمولان مبتلا به بیماریهای جراحی مغز و اعصاب باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- معایب ستون فقرات (مادرزادی یا اکتسابی).
الف) درموارد شدید با اشکال عملی معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیررزمی.
بند ۲ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اسپوندیلولیزیس و اسپوندیلولیستزیس معاف دائم.
بند ۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع هرنی دیسکال با علائم کلینیکی و رادیولوژی عمل شده و عمل نشده معاف دائم.
(درمورد بیماران عمل شده انجام میلوگرافی و یا MRI ستون فقرات که در مراکز درمانی دانشگاهی یا نظامی انجام شده باشد منضم به تایید رادیوگرافی ضروری است)
بند ۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تومورهای استخوانی خوش خیم ستون فقرات.
الف) درصورتی که از نظر حجم و موقعیت اختلال عملی ایجاد نماید معاف دائم.
ب) بدون اختلال عملی خدمات غیر رزمی.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع شکستگی های تازه و مهره ها (بدنه، تیغه، زوائد مفصلی) معاف دائم.
بند ۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تغییر شکلهای مادرزادی و واضح جمجمه مانند هیدرو سفالی، میکروسفالی معاف دائم.
بند ۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اختلالات عروقی مغز با و بدون علائم کلینیکی (مثل انوریسم و A.V.M) معاف دائم.
بند ۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سابقه عمل جراحی روی مغز معاف دائم.
بند ۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کمپرسیونهای نخاعی مانند تومورهای استخوانی مهره ها و یاسکل عفونتها و آراکنوئیدیتها خواه به مرحله فلج رسیده باشد یا نرسیده باشد معاف دائم.
بند ۱۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- هرنوع جسم خارجی در داخل جمجه و کانال نخاعی معاف دائم.
بند ۱۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- دنده گردنی.
الف) با عوارض شدید معاف دائم.
ب) بدون عوارض خدمات غیررزمی.
بند ۱۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- نوراسیک اوت لند سندرم با تائید کلینیکی و یا رادیولوژی معاف دائم.
بند ۱۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع خونریزی های سربرومننژه.
الف) با عارضه عصبی (ارگانیک یا غیرارگانیک) معاف دائم.
ب) بدون عارضه خدمات غیررزمی
بند ۱۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تروماهای عصبی.
الف) فلج اعصابی که سبب اختلالات عملی و ناتوان کننده معاف دائم.
ب) صدمات عصبی حسی خدمات غیررزمی.
بخش هفتم: بیماریهای ریه و قفسه صدری
بخش هفتم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای ریه و قفسه صدری
ماده ۳۵ : مشمولان مبتلا به بیماری های ریه و قفسه صدری با توجه به نوع بیماری که بدان مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تغییر شکل و نقص های مادرزادی حجاب حاجز(نبودن دیافراگم یا فلج حجاب حاجز) معافیت دائم.
بند ۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تغییر شکلهای مادرزادی قفسه صدری مانند سینه فرورفته (سینه قیفی شکل)، جناغ برجسته یا فقدان عضلات تنفسی:
الف) همراه با اختلال بالینی واضح در عمل قلب یا ریه معاف دائم.
ب) بدون اختلال تنفسی و قلبی خدمات غیررزمی.
بند ۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تغییر شکلهای مادرزادی مجاری هوایی (فیستولها و تراکئوبرونکومگالی) معاف دائم.
بند ۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- عدم تشکیل قسمتی از ریه (آژنزی ریه) و آپلازی کامل یا جزیی که ایجاد اختلال در عمل تنفسی نموده باشد معاف دائم.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اسننیت و استئومیلیت دنده ها یا ترقوه یا جناغ سینه یا کتف:
الف) در نوع مزمن (بیش از ۶ ماه) معاف دائم.
ب) درنوع بهبود یافته خدمات غیررزمی.
بند ۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- شکستگی دنده ها یا جناغ یا کتف با ترقوه که موجب اختلال عمل تنفسی یا تغییر شکل شدید آنان شده باشد به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی معاف دائم.
بند ۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سیکاتریس سوختگی وسیع و یا سیکاتریس های اعمال جراحی که ایجاد اختلال عمل تنفسی نماید معاف دائم.
بند ۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انواع پلورزیها:
الف) از نوع مزمن (بیش از ۶ ماه) معاف دائم.
ب) از نوع حاد شش ماه معاف موقت.
بند ۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سابقه پنوموتوراکس خودبخودی:
الف) سابقه پنوموتوراکس خودبخودی (یکبار تائید شده) معاف از رزم.
ب) سابقه پنوموتوراکس خودبخودی تکرار شونده (بیش از یکبار) معاف دائم.
بند ۱۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سارکوئیدوز، فیبروز ریه، سندروم کارتاژنز معاف دائم.
بند ۱۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تومورهای حجاب حاجز و یا جنب اعم از خوش خیم و بدخیم معاف دائم.
بند ۱۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای قارچی مزمن ریه معاف دائم.
بند ۱۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پنوموکونیوزها معاف دائم.
بند ۱۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آمفیزم ریه:
الف) به صورت منتشر معاف دائم.
ب) لوکالیزه خدمات غیررزمی.
بند ۱۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کیست های مختلف ریه (هیداتیک، درموئید) پلوروپری کاردیال و کیست های هوایی بزرگ و متعدد معاف دائم.
بند ۱۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آبسه ریوی و سکلهای وسیع عفونی معاف دائم.
بند ۱۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- برونشکتازی:
الف) دو طرفه یا دو لب در یک ریه معاف دائم.
ب) یک لوب یک طرفه معاف از رزم.
بند ۱۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- برونشیت مزمن که تولید عوارض بالینی نموده باشد معاف دائم.
بند ۱۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آسم به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی:
الف) درموارد متوسط و شدید معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیررزمی.
بند ۲۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تومورهای برونش به طور کلی اعم از بدخیم و خوش خیم معاف دائم.
بند ۲۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اجسام خارجی ریه، برونش و مدیاستن که عارضه ریوی ایجاد کرده و باعث اختلال در فونکسیون ریه شده باشد به شرط ثبوت در بیمارستانهای نظامی یا دانشگاهی معاف دائم.
بند ۲۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سابقه اعمال جراحی سینه اعم از برداشتن بیش از یک دنده و توراکوپلاستی ورزکسیون ریه و دکورتیکاسیون معاف دائم.
بند ۲۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تنگی های تراشه برونشها که ایجاد اختلالات عملی کرده باشد معاف دائم.
بند ۲۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تومورهای مدیاستن، مدیاستئیت های مزمن علائم فشار به مدیاسیتن معاف دائم.
بخش هشتم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای استخوان (اسکلت)
ماده ۳۶: مشمولان مبتلا به بیماریهای استخوانها (اسکلت) باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود.
بند ۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- انحرافات ستون فقرات مادرزادی یا اکتسابی.
الف) در اشکال شدید و ناتوان کننده معاف دائم.
۱ - انحرافات جانبی مادرزادی و اکتسابی ستون فقرات (اسکولیوز) بیش از ۳۰ درجه معاف دائم.
۲ - جبران نشده و یا منجر به تغییر شکل قفسه صدری شده باشد معاف دائم.
۳ - کیفوز شدید بیش از ۷۰ درجه معاف دائم.
ب) در اشکال خفیف (انحرافات جانبی مادرزادی و اکتسابی ستون فقرات کمتر از ۲۰ درجه) معاف از رزم.
بند ۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اسپینابیفیدااکولتا، ساکرالیزاسیون، لومباریزاسیون خدمات غیررزمی.
بند ۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- هرگونه اعمال جراحی (استخوانی) ستون فقرات معاف دائم.
بند ۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- شکستگی های قدیمی حفره کوتیل (استابولوم) چنانچه با تغییرشکل حفره و یا عارضه دیگر مفصلی همراه باشد معاف دائم.
بند ۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- نکروزآواسکولار سر استخوان ران به هر علت- معاف دائم.
بند۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- شکستگی های لکن:
الف) نوع مالکین معاف دائم.
ب) نوع OPEN BOOK معاف از رزم.
بند ۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماری شونرمان خدمات غیر رزمی.
بند ۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- استئومیلیت:
الف) از نوع حاد شش ماه معاف موقت.
ب) عفونتهای سخت حاد و عفونتهایی که علیرغم ۶ ماه درمان بهبود نیافته و منجر به تغییر شکل استخوان یا ترشح مکرر باشد معاف دائم.
بند ۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تومورهای استخوانی خوش خیم.
الف) تومورهای استخوانی متعدد و یا با ایجاد اختلال مشهود در کار عضو معاف دائم.
ب) تومورهای داخل استخوانی منفرد بدون عارضه خدمات غیر رزم.
بند ۱۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کیستهای استخوانی:
الف) کیستهای بزرگ با خطر شکستگی یا به اندازه بیش از ۳ / ۱ قطر استخوان معاف دائم.
ب) کیستهای کوچک و بدون عارضه خدمات غیر رزم.
بند ۱۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- شکستگی ها:
الف) شکستگی های استخوانهای بلند که منجر به نصب پیچ و پلاک و یا کونچر شده باشد و یا در گچ باشد چنانچه کمتر از شش ماه از عمل گذشته باشد شش ماه معاف موقت.
ب) شکستگی های جوش خورده ای که با پیچ و پلاک، یا کونچر بوده و یا اختلال عملکرد ایجاد کرده باشد خدمات غیر رزمی.
ج) شکستگی هایی که پس از یک سال جوش نخورده باشد و مفصل کاذب ایجاد کرده باشد و یا در وضع نامناسب جوش خورده و اشکال عملی ایجاد نموده باشد معاف دائم.
بند ۱۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- قطع یا فقدان یکی از اندامها معاف دائم.
بند ۱۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کوتاهی پا:
الف) کوتاهی بیش از ۵/۳ سانتی متر معاف دائم (به استناد اسکنوگرام).
ب) کوتاهی از ۵/۱ تا ۵ /۳ سانتی متر خدمات غیر رزمی.
بند ۱۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سینوویال کندروماتوزیس مفاصل همراه با اختلال عملی معاف دائم.
بند ۱۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آنکیلوز کلیه مفاصل بزرگ (هانش، زانو، آرنج، شانه، مچ پا، مچ دست) معاف دائم.
بند ۱۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- محدودیت حرکات مفاصل:
الف) درمورد مفاصل هانش، زانو و شانه معاف دائم.
ب) محدودیت حرکات سایر مفاصل بزرگ درصورتی که نیمی از حرکات محدود شده باشد معاف دائم.
ج) درموارد خفیف تر همراه با اختلال عملکرد خدمات غیر رزمی.
تبصره (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): درموارد مشکوک زیر بیهوشی اندازه گیری شود.
بند ۱۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- دررفتگی مکرر و یا قدیمی و مادرزادی مفاصل بزرگ (مستند به ۲ رادیوگرافی درحال دررفتگی در بیمارستانهای ن.م و یا مورد وثوق) عمل شده و نشده معاف دائم.
بند ۱۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- شلی لیگامانهای زانو و مچ پا و در رفتگی عادتی مفاصل که مانع تمرینات نظامی باشد خدمات غیر رزمی.
بند ۱۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سندرم ایسکمیک ولکمن:
الف) درصورتی که شدید و مانع خدمت باشد معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند ۲۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- فقدان کامل شست (از مفصل M.C.P) و یا فقدان ارزش کاری آن در یک دست معاف دائم.
بند ۲۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- فقدان انگشتان دست:
الف) بیش از یک انگشت در یک دست معاف دائم.
ب) تا سه بند انگشت در یک دست خدمات غیر رزم.
توجه: درمورد انگشتان به صورت زیر عمل شود که هر انگشت کامل یک و هر بند ۳ / ۱ محسوب شود یعنی اگر بند اول چهار انگشت قطع شده باشد بیش از یک انگشت محسوب و معاف دائم میشود.
بند ۲۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- عوارضی که مانع بازشدن و یا تا شدن انگشتان دست شود مانند سنداکتیلی و....
الف)(الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶) در بیش از دو انگشت (مرکب) معاف دائم.
تبصره (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): چنانچه یک انگشت قطع شده و انگشت دیگر همان دست بیش از ۵۰٪ عملکرد خود را از دست داده باشد معاف دائم.
ب)(الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶) در دو انگشت (ساده) خدمات غیر رزمی.
بند ۲۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کوتاهی اندام فوقانی در مقایسه با یکدیگر درصورتی که بیش از ۵ سانتیمتر باشد معاف دائم.
بند ۲۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سینوستوز استخوانهای ساعد:
الف) در دو دست معاف دائم.
ب) در یک دست خدمات غیر رزم.
بند ۲۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کوبیتوس واروس و والگوس:
الف) همراه با اختلال عملکرد یا ضایعه عصبی معاف دائم.
ب) بیش از ۱۰ درجه انحراف خدمات غیر رزمی.
بند ۲۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کوکساپلانا، کوکساوارا، کوکساماگنا، کوسا والگا معاف دائم.
بند ۲۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پارگی منیسک زانو عمل شده یا نشده خدمات غیر رزمی.
بند ۲۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پارگی شدید و کامل رباطهای جانبی و متقاطع زانو که باعث ناپایداری مفصل گردد.
الف) درمواردی که چند رباط پاره شده باشد معاف دائم.
ب) درموارد پارگی رباط ACL و PCL همراه با پارگی منیسک معاف دائم.
ج) درافراد جراحی شده همراه با اختلال عملی معاف دائم.
د) در نوع منفرد خدمات غیر رزمی.
ه-) در افراد جراحی شده بدون اختلاف عملی معاف از رزم.
بند ۲۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- ژنووالگوم، ژنووارم، ژنورکورواتوم.
الف) درموارد شدید (فاصله بین دو قوزک یا دو کوندیل بیش از ۱۰ سانتی متر) معاف دائم.
ب) درموارد خفیف (فاصله بین دو قوزک یا دو کوندیل کمتراز ۱۰ سانتی متر) خدمات غیر رزمی.
بند ۳۰ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- صافی کامل کف یا هر دو پا درانواع سخت (Rigid) و یا با تحدّب شدید استخوانی و یا با انحراف پاشنه پا معاف دائم.
بند ۳۱ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پارگی بهبود نیافته تاندون آشیل معاف دائم.
بند ۳۲ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- تغییر شکل اکتسابی یا مادرزادی استخوانهای تارس و متاتارس (هالوس والگوس شدید) خدمات غیر رزمی.
بند ۳۳ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- قطع انگشتان پا:
الف) قطع سه انگشت کامل از یک پا و یا قطع شست در هر دو پا معاف دائم.
ب) قطع شست در یک پا خدمات غیر رزمی.
بند ۳۴ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اکی نیسم معاف دائم.
بند ۳۵ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اوریب بودن مفصل مچ پا:
الف) درموارد شدید معاف دائم.
ب) درموارد خفیف خدمات غیر رزمی.
بند ۳۶ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- از بین رفتن قسمتی از استخوانهای کف پا یا هر نوع تغییرات استخوانی دیگری که مانع انجام تمرینات نظامی باشد و یا در پوشیدن پوتین اشکال ایجاد نماید معاف دائم.
بند ۳۷ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای اسکلتی استخوانی نظیر استئوژنس ایمپرفکتا، آرتروگریپوزیس، سکلهای شدید ناشی از CP، پولیو و انهدام کامل پاشنه (نکروز استخوان تالوس) در انواع شدید معاف دائم.
بند ۳۸ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- استنوکوندریت دیسکانت زانو، هیپ و مچ پا معاف دائم.
بند ۳۹ (الحاقی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای جوش نخوردگی اسکافوئید و کن باخ همراه با اختلال عملکرد معاف دائم.
تبصره در موارد مشکوک زیر بیهوشی اندازه گیری شود).
بند ۳۱- پارگی بهبود نیافته تاندون آشیل معاف دائم
بند ۳۲- در رفتگی مکرر استخوان کشکک - خدمات غیر رزمی
بند ۳۴- تغییر شکل اکتسابی یا مادرزادی استخوانهای تارس- خدمات غیر رزمی
بند ۳۶- قطع شست در یک پا - خدمات غیر رزمی
بند ۳۷- اوریب بودن مفصل مچ پا الف) در موارد شدید معاف دائم ب) در موارد خفیف خدمات غیر رزمی
بند ۳۸- سینوویتهای مزمن مفصلهای بزرگ که غیر قابل علاج باشد - معاف دائم
بند ۳۹- سینوویال کندروماتوزیس همراه با اختلال عملی:
الف) در مفاصل بزرگ معاف دائم
ب) در مفاصل کوچک خدمات غیر رزمی
بند ۴۰- شکستگی مهره ها که:
الف) منجر به کاهش ارتفاع مهره بیش از۳۰ درصد شده باشد معاف دائم
ب) در کمتر خدمات غیر رزمی
بند ۴۱- تورتیکولی معاف دائم
بند ۴۲- سینوستوز استخوانهای ساعد:
الف) در دو دست معاف دائم
ب) در یک دست خدمات غیر رزمی
بند ۴۳- از بین رفتن قسمتی از استخوانهای کف پا یا هر نوع تغییرات دیگری که مانع انجام تمرینات نظامی باشد و یا در پوشیدن پوتین اشکال ایجاد نماید معاف دائم
بخش نهم(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): بیماریهای شکم و دستگاه گوارش و جراحی عمومی
ماده ۳۷(اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶): مشمولان مبتلا به بیماریهای شکم و دستگاه گوارش و رشته جراحی عمومی باتوجه به نوع بیماری که به آن مبتلاء میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده می کنند:
بند ۱ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- اعمال جراحی روی کبد، کیسه صفرا، مجاری صفراوی و پانکراس معاف دائم.
بند ۲ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- فیبروز و سیروز کبدی معاف دائم.
بند ۳ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- آسیت به هر علت معاف دائم.
بند ۴ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- کیست های دستگاه گوارش و طحال معاف دائم.
بند ۵ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- همانژیوم کبدی:
الف) بزرگتر از ۴۰ میلی لیتر معاف دائم.
ب) کوچکتر از ۴۰ میلی لیتر خدمات غیر رزمی.
بند ۶ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- سنگ کیسه صفرا و مجاری صفراوی معاف دائم.
بند ۷ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- بیماریهای مادرزادی و اکستابی مجاری صفراوی معاف دائم.
بند ۸ (اصلاحی ۱۳۸۲/۰۷/۰۶)- پورتالهایپرتانسیون به هر علت معاف دائم.
بند ۹- کیست ها و تومورهای خلف صفاقی.
الف) موجود معاف دائم
ب) چنانچه عمل شده و بدون عارضه باشد خدمات غیر رزمی
بند ۱۰- اعمال جراحی روی پانکراس معاف دائم
بند ۱۱- فیستول ها:
الف) فیستولهای مقعدی برای مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی
ب) فیستولهای نافی و پیلونیدال در کلیه موارد خدمات غیر رزمی
بند ۱۲- بواسیرهای داخلی و خارجی:
الف) در صورتی که بیش از سه پا که باشد و خون ریزی دهنده باشد معاف دائم
ب) در موارد خفیف خدمات غیر رزمی
بند ۱۳(اصلاحی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵):
الف) فتق های مغبنی، رانی، نافی، عمل نشده خدمات غیر رزمی
ب) فتق های محل عمل جراحی، فتق های عود کننده، فتق های داخلی و دیافراگماتیت - معاف دائم
ج) فتق های عمل شده که عارضه نداشته باشد. مانع خدمتی ندارد.
د) فتق های داخلی و دیافراگماتیک - معاف دائم
بند ۱۴- مگاکولون - معاف دائم
بند ۱۵- کولیتهای اولسراتیو - رکتوکولیت اولسر و هموراژیک و پولیپوز اینتستینال ایلئیت های شدید مانند بیماری کرون - معاف دائم
بند ۱۶- سندرم های مال ابزور بشن مانند بیماری سلیاک، اسپروی تروپیکال، بیماری و یپل نقصان دی ساکاریدازها، تلانژکتازی عروق روده، سل روده، معاف دائم
بند ۱۷- تنگیهای کلون ورکتوم - معاف دائم
بند ۱۸- پولیپهای روده بزرگ (پولیپهای جوانان - پولیپ هیپرپلاستیک، پولیپ آدنوماتوز، پولیپ های فامیلیال) معاف دائم
بند ۱۹- پرولاپسوس رکتوم در صورتی که حداقل ۲سانتی متر از مخاط روده هنگام اجابت مزاج خارج شود معاف دائم
بند ۲۰- سیکاتریس های عمل جراحی روی شکم که نفس عمل معاف کننده نباشد:
الف) در صورتی که طول سیکاتریس بیش از ۱۵ سانتی متر باشد - خدمات غیر رزمی
ب) در صورتی که طول سیکاتریس از ۲۰ سانتی متر بیشتر باشد در مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی
بند ۲۱- هر گونه اعمال جراحی روی دستگاه هاضمه که تولید اختلالات گوارشی کرده باشد و یا منجر به برداشتن قسمتی از عضو (به جزآپاندیس) شده باشد و یا آناستوموز شده و یا چسبندگی وسیع ایجاد کرده باشد - معاف دائم
بند ۲۲- زخمهای پیتیک شدید و پیش رونده معده و اثنی عشر که از طریق آندوسکپی محرز گردد معاف دائم
بند ۲۳- دیورتیکول های مری - معاف دائم
بند ۲۴- آشالازی - معاف دائم
بند ۲۵- بی اختیاری مدفوع مادرزادی یا اکتسابی - معاف دائم
بند ۲۶- پریتونیتهای مزمن (از هر نوع و به هر علت که باعث اختلال در کار احشاء شده باشد اعم از چرکی- سلی - قارچی) معاف دائم
بند ۲۷- وجود اجسام خارجی متعدد در شکم یا در اعضاء (نظیر ترکش):
الف) به نحوی که اخراج یک یک آنها میسر نبوده باشد خدمات غیر رزمی
ب) چنانچه ایجاد نقص عضو و یا اختلال در احشاء داخل شکم کرده و یا سبب چسبندگیهای شدید شده باشد معاف دائم
بند ۲۸- تمام فلاپهای پدیکول - فلاپهای عضلانی - فلاپهای آزاد - فلاپهای پدیکوله:
الف) اگر نقص عضو ایجاد کرده باشد - معاف دائم
ب) سایر موارد بدون عارضه - خدمات غیر رزمی
بند ۲۹- دیورتیکولوزها، دیورتیکول مکل معده، اثنی عشر و روده.
الف) اگر سبب اختلال عمل شدید گردد- معاف دائم
ب) در موارد بدون عارضه - خدمات غیر رزمی
بند ۳۰- تنگی مقعد به هر علت - معاف دائم
بند ۳۱- هپاتومگالی شدید به هر علت - معاف دائم
بند ۳۲- آبسه های چرکی و آمیبی کبد - معاف دائم
بخش دهم - بیماریهای خون
ماده ۳۸: مشمولان مبتلا به بیماریهای خون بسته به نوع بیماری که به آن مبتلا هستند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده می نمایند:
بند ۱- کم خونی های مگالوپلاستیک به علت کمبود فاکتور انترنسک (بیرمر) معاف دائم
بند ۲- میکرواسفروسیتوزارثی معاف دائم
بند ۳- کم خونی های مزمن اکتسابی به علت بیماریهای خوش خیم:
الف) در موارد شدید معاف دائم
ب) در موارد خفیف خدمات غیر رزمی
بند ۴- پلی گلبولی اولیه (پلی سیتمی) و ترومبوسیتوپنی اولیه معاف دائم.
بند ۵- پورپوراهای ارثی و ترمبوپاتی ها معاف دائم
بند ۶- کمبود و اختلال فاکتورهای انعقادی معاف دائم
بند ۷- بدخیمیهای خون مانند لوسمی ها و دستگاه لنفاوی (مانند هوچکین) به طور کلی معاف دائم
بند ۸- سندرم بانتی یا کم خونی اسپلنیک معاف دائم
بند ۹- اختلالات ایمونولوژیک ارثی و اکتسابی با تایید مراکز درمانی نیروهای مسلح جا- ا معاف دائم
بند ۱۰- اگرانولوسیتوز معاف دائم
بند ۱۱- اختلالات بیولوژیکی مولکولی هموگلوبین با تایید مراکز درمانی ن م ج ا:
الف) در مشمولان عادی معاف دائم
ب) در مشمولان دیپلم و بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی
بند ۱۲- تالاسمی ماژور و آنمیسیکل سل معاف دائم
بند ۱۳- هیپراسپلینیزم توام با کمبود پلاکت ها یا گلبول های سفید و قرمز معاف دائم
بند ۱۴- بیماری فاویسم خدمات غیر رزمی در نزدیکی مراکز درمانی
بند ۱۵- آپلازی مغز استخوان به هر علت معاف دائم
بند ۱۶- آنمی در اثر مسمومیت های مزمن و ناتوان کننده از فلزات و مواد شیمیائی مانند منگنز، جیوه، سرب، سولفورکربن، تتراکلرورکربن و غیره معاف دائم.
بند ۱۷- بیماری ویلبرانت معاف دائم
بخش یازدهم - بیماریهای دستگاه اداری [ادراری] تناسلی
ماده ۳۹: مشمولان مبتلا به بیماریهای دستگاه ادراری تناسلی با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- انسداد ادراری به دلایل عضوی یا عفونی یا فونگسیونی:
الف) در صورتی که بر طرف کردن انسداد امکان پذیر باشد خدمات غیر رزمی
ب) در صورت عدم امکان برطرف کردن انسداد معاف دائم
بند ۲- برگشت ادرار به حالبها:
الف) اگر دو طرفه یا یک طرفه شدید باشد - معاف دائم
ب) یک طرفه و خفیف خدمات غیر رزمی
بند ۳- بیماریهای عفونی مزمن (سلی - میکروبی - انگلی- قارچی) کلیه، لگنچه، حالب، مثانه، بیضه ها، مجرای ادرار، هر یک به تفکیک - معاف دائم
بند ۴- سنگهای (کلیه، پروستات، مثانه) موجود یک سال معاف موقت
بند ۵- سنگهای (حالب، کلیه، مثانه) عمل شده - خدمات غیر رزمی
بند ۶- تومورهای خوش خیم کلیه، مجاری ادراری و دستگاه تناسلی:
الف) در صورتی که منجر به اختلال عملی شود - معاف دائم
ب) در غیر این صورت معاف از رزم
بند ۷- بیماریهای سورنال (کم کاری و پرکاری سورنال)، تومورهای خوش خیم و بدخیم سورنال معاف دائم
بند ۸- بیماریهای رتروپری توان، فیبروز رتروپری توان، تومورهای خوش خیم و بدخیم و کیست های رتروپری توان- معاف دائم
بند ۹- بیماریهای طبی کلیه: سندرم نفروتیک، گلومرولونفریت مزمن، پیلونفریت مزمن، بیماریهای کلاژن کلیه، پروتئین اوری و هماتوری اسانسیل و نارسائی مزمن کلیه معاف دائم
بند ۱۰- گلو مرولونفریت و پیلونفریت حاد -۶ ماه معاف موقت
بند ۱۱- پائین افتادگی احشاء:
الف) نوع خفیف - خدمات غیر رزمی
ب) در غیر این صورت معاف دائم
بند ۱۲- هیدرو نفروس و اتساع لگنچه - معاف دائم
بند ۱۳- نفرکتومی یک طرفه، نفرکتومی پارسیل و پیلوپلاستی- معاف دائم
بند ۱۴- کلیه نعل اسبی، کلیه اکتوپیک داخل لگن، اکتوپی یک طرفه (یعنی هر دو کلیه در یک طرف قرار گرفته باشند)- معاف دائم
بند ۱۵- پتوز کلیه:
الف) درجه ۲خدمات غیر رزمی
ب) درجه ۳ معاف دائم
بند ۱۶- هیپوپلازی و آپلازی و آژنزی کلیه- معاف دائم
بند ۱۷- کلیه میان اسفنجی- معاف دائم
بند ۱۸- فیستول سیستم ادراری به دستگاه گوارش یا پوست معاف دائم
بند ۱۹- نکروز کورتکس کلیه:
الف) در صورتی که منجر به نارسائی یا کم کاری کلیه شده باشد- معاف دائم
ب) در سایر موارد- خدمات غیر رزمی
بند ۲۰- پیوند کلیه- معاف دائم
بند ۲۱- بیماریهای عروقی کلیه مثل، آنوریسم شریان کلیوی، انفارکتوس کلیه، ترومبوز ورید کلیوی، فیستول شریانی وریدی، آنوریسم شریانی وریدی- معاف دائم.
بند ۲۲- دوبلیکاسیون حالب در صورتی که هر حالب به طور جداگانه تا مثانه ادامه داشته باشد معاف دائم
بند ۲۳- مگا اورتر- خدمات غیر رزمی
بند ۲۴- هیدرواورتر- معاف دائم
بند ۲۵- اورتروسل یک طرفه یا دوطرفه - خدمات غیر رزمی
بند ۲۶- مثانه نوروژنیک - معاف دائم
بند ۲۷- کاهش ظرفیت مثانه به دلایل اعمال جراحی قبلی یا سیستیت و یا رادیو تراپی- معاف دائم
بند ۲۸- سیستکتومی توتال و پارسیل- معاف دائم
بند ۲۹- تنگی گردن مثانه
الف) بدون عارضه - خدمات غیر رزمی
ب) در صورتی که عارضه داشته باشد برحسب عارضه اظهارنظر شود.
بند ۳۰- از بین رفتن قدرت انقباضی گردن مثانه که منجر به بی اختیاری ادرار شود- معاف دائم
بند ۳۱- هیپوسپادیازتنه آلت و میان دو راه- معاف دائم (هیپوسپادیاز درجه یک مانع خدمتی ندارد.)
بند ۳۲- اپیسپادیاز- معاف دائم
بند ۳۳- انواع فیستولهای مجرا به تنه آلت، رکتوم و پرینه و اسکروتوم- معاف دائم
بند ۳۴- بیماری پیرونی:
الف) نوع شدید- معاف دائم
ب) نوع خفیف- خدمات غیر رزمی
بند ۳۵- دیورتیکول مجرا- معاف دائم
بند ۳۶- تنگی شدید مجرا، انواع والوهای مجرای خلفی، تومورهای خوش خیم و بدخیم مجرا، اورتریت های مزمن غیرقابل درمان- معاف دائم
بند ۳۷- بیماریهای مقاربتی اگر در ناحیه عقبی مجرا و آلت دفرماسیون ایجاد کرده یا به فیبروز و یا تنگی مجرا منجر شود- معاف دائم
بند ۳۸- هیدروسل:
الف) نوع حجیم- معاف دائم
ب) سایر موارد خدمات غیر رزمی
بند ۳۹- واریکوسل:
الف) درجه ۱و۲ خدمات غیر رزمی
ب) درجه ۳، معاف دائم
بند ۴۰ تورسیون حاد بیضه - شش ماه معاف موقت
بند ۴۱- اکتوبی و یا فقدان بیضه:
الف) دوطرفه - معاف دائم
ب) یک طرفه - خدمات غیر رزمی
بند ۴۲- آتروفی شدید بیضه:
الف) دو طرفه- معاف دائم
ب) یک طرفه - خدمات غیر رزمی
بند ۴۳- هماتوسل حاد- ۶ ماه معاف موقت
بند ۴۴- شکستگی آلت- خدمات غیر رزمی
بند ۴۵- اپی دید کتومی:
الف) دو طرفه- معاف دائم
ب) یکطرفه خدمات غیر رزمی
بند ۴۶- فقدان آلت- معاف دائم
بند ۴۷- ترمبوفلبیت وریدهای سطحی آلت -۶ ماه معاف موقت
بند ۴۸ دوجنسی - معاف دائم
بند ۴۹- بی اختیاری ادراری و شب ادراری به شرط ثبوت در بیمارستانهای نیروهای مسلح معاف دائم
بند ۵۰- تغییر مسیر ادراری با عمل جراحی - معاف دائم
بند ۵۱- هیدروسل طناب منوی، اپیدمیت مزمن و کیست های طناب منوی- خدمات غیر رزمی
بخش دوازدهم - بیماری فک و دهان و دندان
ماده ۴۰: مشمولان مبتلا به بیماری فک و دهان و دندان با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده می نمایند.
بند ۱- ناهنجاریهای استخوانی فک و صورت که موجب اختلال در عمل جویدن یا تکلم باشد معاف دائم
بند ۲- آنکیلوز مفصل تامپوگزیلار یک طرفی و دو طرفی- معاف دائم
بند ۳- تومورهای خوش خیم در صورتی که از لحاظ حجم و موقعیت ایجاد اختلال در جویدن و یا در تکلم بنماید- معاف دائم
بند ۴- کام شکاف دار همراه یا بدون لب شکری:
الف) عمل نشده- معاف دائم
ب) عمل شده با عارضه تنفسی - معاف دائم
ج) عمل شده بدون عارضه - خدمات غیر رزمی
بند ۵- استئومیلیتهای استخوانهای فک که بعد از درمان منجر به ناهنجاری مشهود استخوانهای فک و صورت شوند- معاف دائم
بند ۶- مال فورماسیونهای زبان مانند آنکیلوگلوسی، آتروفی و هیپروتروفی زبان، شکاف برداشتن و یا دو قطعه شدن زبان که موجب اختلال در جویدن و تکلم و یا بلع شود- معاف دائم
بند ۷- پارالیزی عصب فاسیال مقاوم به درمان- یک سال معاف موقت.
بند ۸- از بین رفتن دندانها به طوری که در مجموع در دهان کمتر از ۱۴دندان باشد- معاف دائم
بند ۹- تومورهای بدخیم فک و دهان غدد بزاقی و تومور وارتون- معاف دائم
بخش سیزدهم - بیماریهای چشم و عوارض بینائی
ماده ۴۱ : مشمولان مبتلا به بیماریهای چشم و عوارض بینائی با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیتهای مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- هیپرمتروپی با سایکلوپلژی کامل برای مشمولان عادی و دیپلم:
الف) هیپرومتروپی از ۵/ ۲ تا ۴ دیوپتر داخل هر یک چشمها- خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپترهیپرمتروپی دو چشم از پنج تا هشت دیوپتر داخل- خدمات غیر رزمی
ج) هیپرمتروپی بیش از چهار دیوپتری یک چشم تاریخ پنج دیوپتر داخل- خدمات غیر رزمی
د) هیپرمتروپی بیش از چهار دیوپتری هر یک از چشمها- معاف دائم
ه-) مجموع دیوپترهیپرمتروپی هر دو چشم بیش از هشت دیوپتری- معاف دائم
و) هیپرمتروپی بیش از پنج دیوپتری یک چشم- معاف دائم
بند ۲- هیپرمتروپی باسایکلوپلژی کامل در مشمولان بالاتر از دیپلم:
الف) هیپرمتروپی از ۳ تا ۵ دیوپتر داخل هر یک از چشمها- خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپتر هیپرمتروپی دو چشم از شش تا ۱۰ دیوپتر داخل - خدمات غیر رزمی
ج) هیپترمتروپی بیش از پنج دیوپتری یک چشم تا شش دیوپتر داخل- خدمات غیر رزمی
د) مجموع دیوپتر هیرمتروپی هر دو چشم بیش از ۱۰ دیوپتر - معاف دائم
ه- هیپرمتروپی بیش از شش دیوپتری یک چشم - معاف دائم
بند ۳- میوپی باسایکلوپلژی در مشمولان عادی و دیپلم
الف) میوپی از ۵/ ۲ تا ۴ دیوپتری داخل هر یک از چشمها - خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپترمیوپی از۵ تا ۸ دیوپتر داخل هر دو چشم - خدمات غیر رزمی
ج) میوپی بیش از پنج دیوپتری یک چشم تا شش دیوپتر داخل - خدمات غیر رزمی
د) میوپی بیش از چهار دیوپتری هر یک از چشمها - معاف دائم
ه-) مجموع دیوپتر میوپی بیش از هشت دیوپتری هر دو چشم - معاف دائم
و) میوپی بیش از شش دیوپتری یک چشم - معاف دائم
بند ۴- میوپی با سایکلوپلژی در مشمولان بالاتر از دیپلم
الف) میوپی از ۳ تا ۵ دیوپتر داخل هر یک از چشمها - خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپتر میوپی بین ۶ تا۱۰ دیوپتر داخل هر دو چشم - خدمات غیر رزمی
ج) میوپی بیش از ۶ دیوپتری یک چشم تا ۷ دیوپتر داخل - خدمات غیر رزمی
د) میوپی بیش از ۵ دیوپتری هر یک از چشمها- معاف دائم
ه-) مجموع دیوپتر میوپی بیش از ۱۰ دیوپتری هر دو چشم - معاف دائم
و) میوپی بیش از هفت دیوپتری یک چشم - معاف دائم
بند ۵- آستیگماتیسم ساده یا مرکب با سایکلوپلژی کامل در مشمولان عادی و دیپلم:
الف) آستیگماتیسم ساده یا مرکب از ۵/ ۲تا ۴ دیوپتری داخل هر یک از چشمها خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپتر آستیگمات ساده یا مرکب از ۵ تا ۸ دیوپتر داخل- خدمات غیر رزمی
ج) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از ۵ دیوپتری تا ۶ دیوپتری یک چشم - خدمات غیر رزمی
د) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از چهار دیوپتری هر یک از چشمها- معاف دائم
ه-) چنانچه آستیگماتیسم ساده یا مرکب هر دو چشم در مجموع بیش از هشت دیوپتری باشد - معاف دائم
و) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از شش دیوپتری یک چشم - معاف دائم
بند ۶- آستیگماتیسم ساده یا مرکب با سایکلوپلژی کامل در مشمولان بالاتر از دیپلم:
الف) آستیگماتیسم ساده یا مرکب از ۳ تا ۵ دیوپتری داخل هر یک از دو چشم- خدمات غیر رزمی
ب) مجموع دیوپتر آستیگماتیسم ساده یا مرکب هر دو چشم از ۶ تا۱۰ دیوپتر داخل خدمات غیر رزمی
ج) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از ۶ دیوپتری تا ۷ دیوپتر داخل یک چشم خدمات غیر رزمی
د) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از ۵ دیوپتری هر یک از چشمها - معاف دائم
ه-) مجموع دیوپتر آستیگمات ساده یا مرکب هر دو چشم بیش از ۱۰ دیوپتر - معاف دائم
و) آستیگماتیسم ساده یا مرکب بیش از هفت دیوپتری یک چشم - معاف دائم
بند ۷- فقدان یک چشم یا آنکه یک چشم عملاً و یا در اثر بیماریهای غیر قابل علاج فاقد بینائی باشد- معاف دائم.
تبصره (اصلاحی ۱۳۷۶/۱۲/۲۵)- کراتوکون یا آستیگماتیسم نامنظم که غیرقابل اندازه گیری با کراتومتری باشد برای مشمولان عادی و دیپلم معاف دائم و برای مشمولان بالاتر از دیپلم خدمات غیر رزمی.
بند ۸- اورام ملتحمه فصلی شدید توام با عوارض قرنیه:
الف) در مشمولان عادی - معاف دائم
ب) در مشمولان دیپلم و بالاتر - خدمات غیر رزمی
بند ۹- عوارض تراخمی ملتحمه و پلک از قبیل سیمبلفارون - گزروزیس - آنتروپیون و اکتروپیون:
الف) در یک چشم - خدمات رزمی
ب) در دو چشم - معاف دائم
بند ۱۰ - ناخنک پیشرفته که تا مرکز قرنیه پیشرفت نموده باشد و با چشم غیر مسلح دیده شود معاف دائم.
بند ۱۱- لک مرکزی قرنیه:
الف) در صورتی که وسیع باشد و مرکز قرنیه را اشغال نموده باشد (لک وسیع در موقعی است که بیش از ۳ میلی متر مربع سطح قرنیه را پوشانده باشد) - معاف دائم
ب) در موارد خفیف تر - خدمات غیر رزمی
بند ۱۲- کراتیت دیستروفیک آنترستیسیل، یک یا دو چشم - معاف دائم
بند ۱۳- کلوبوم مادرزادی همراه با کلوبوم رتین:
الف) در یک یا دو چشم - معاف دائم
ب) بدون کلوبوم رتین - خدمات غیر رزمی
بند ۱۴- ایریدوسیکلیتهای شدید و مزمن یک یا دو چشم که تولید چسبندگیهای وسیع در بیش از ۲۵۷/ ۰ مردمک نموده باشد - معاف دائم
بند ۱۵- اکلوزیون و سیکلوزیون کامل مردمک - معاف دائم
بند ۱۶- ایرید کتومی وسیع حاصله از حوادث یا اعمال جراحی الف) در صورتی که با کاهش دید و عوارض قرنیه و عدسی توام باشد معاف دائم ب) و در صورتی که با کاهش دید و عوارض توام نباشد خدمات غیر رزمی
تبصره در ایرید کتومی های وسیع هر دو چشم به هر علت برای کلیه مشمولان معافیت دائم
بند ۱۷ - کاتاراکت مادرزادی، ضربه ای، متابولیک و کاتاراکت عمل شده - معاف دائم
تبصره کدورت های عدسی که ایجاد اختلال دید در رتینوسکوپی نمی نماید خدمات غیر رزمی
بند ۱۸ - کدورت وسیع زجاجیه به هر علت - معاف دائم
بند ۱۹- کوریوتینیت مرکزی و یا منتشر مزمن یک یا دو چشم - معاف دائم
بند ۲۰- رتینیتهای پیگمانتوزا و آلبینیسم کامل یک یا دو چشم - معاف دائم
بند ۲۱- لوکساسیون کامل یا ناقص عدسی و یا فقدان عدسی یک چشم معاف دائم
بند ۲۲- انفصال شبکیه عمل شده یا عمل نشده به هر علت معاف دائم
بند ۲۳- آمبولی شریان شاخه ایی و یا ترومبوز ورید شاخه ایی و یا هر نوع واسکولیت مزمن یک یا دو چشم معاف دائم
بند ۲۴- آمبولی شریان مرکزی و یا ترومبوز ورید مرکزی یک چشم معاف دائم
بند ۲۵- بیماریهای ناحیه ماکولا و عصب باصره از قبیل آتروفی - سوختگی - سوراخ ماکولا و یا خونریزهای ناحیه ماکولا و آتروفی عصب باصره معاف دائم.
بند ۲۶- میکروفتالمی و بوفتالمی یک یا دو چشم معاف دائم
بند ۲۷- اگزوفتالمی های تومورال یا پولساتیو یک یا دو چشم معاف دائم
بند ۲۸- فلج کامل یک یا چند عضله چشم در صورتی که استقرار یافته و دائمی باشد معاف دائم
بند ۲۹- لاگوفتالمی های مربوط به فلج عضلات پلکی معاف دائم
بند ۳۰ - افتادگی دائمی پلک در صورتی که بیش از نصف مردمک چشم را پوشانیده باشد معاف دائم
بند ۳۱- استرابیسم آمبلیوبیک یک چشم و استرابیسم متناوب دو چشم معاف دائم
بند ۳۲ - نیستاگموس دائمی و مشهود معاف دائم
بند ۳۳ - داکرپوسیستیت مزمن چرکی معاف دائم
بند ۳۴ - گلوکوم مزمن و مطلق و گلوکوم حاد زاویه بسته و گلوکوم های عمل شده یک چشم معاف دائم
بند ۳۵- اجسام خارجی داخل کره چشم معاف دائم
بند ۳۶- پیوند قرنیه معاف دائم
بند ۳۷- تومورهای خوش خیم به هر صورت خدمات غیر رزمی (در صورت ایجاد عارضه طبق بند مربوطه رفتار شود)
بخش چهاردهم - بیماریهای گوش و حلق و بینی
ماده ۴۲- مشمولان مبتلا به بیماریهای گوش و حلق و بینی با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت های مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- کری کامل یک گوش معاف دائم
بند ۲- کاهش شنوائی یک طرفه به طوری که معدل آن در فرکانس های چهارگانه (۵۱۲ - ۱۰۲۴- ۲۰۴۸- ۴۰۹۶) بیش از ۸۰ دسی بل باشد معاف دائم
بند ۳- کاهش شنوائی یک طرفه اگر در فرکانس های چهارگانه بین ۵۰ تا۸۰ دسی بل باشد خدمات غیر رزمی
بند ۴- کاهش شنوائی هر دو گوش به طوری که معدل کاهش شنوائی در فرکانس های چهارگانه در هر یک از گوش ها بیش از ۵۰ دسی بل باشد معاف دائم
بند ۵- کاهش شنوائی هر دو گوش اگر در فرکانس ۴۰۹۶ تا۷۰ دسی بل پائین آمده باشد در صورتی که در فرکانس های دیگر (۵۱۲ - ۱۰۲۴- ۲۰۴۸) بیش از ۳۰ دسی بل باشد معاف دائم
بند ۶ کاهش شنوائی هر دو گوش در فرکانس های چهارگانه بین ۳۰ تا۵۰ دسی بل خدمات غیر رزمی
بند ۷- کری و لالی معاف دائم
بند ۸- فقدان کامل مادرزادی یا اکتسابی لاله گوش یکطرفه یا دو طرفه معاف دائم
بند ۹- آترزی یا انسداد مجرای گوش خارجی در تمام طول مجرا یا قسمتی از آن معاف دائم
بند ۱۰- عفونت مزمن گوش میانی که سبب ایجاد بیورژن یا پولیپ یا ضایعه در ناحیه شراپنل و یا اسنیتت و کولستئاتوم نماید یکطرفه یا دو طرفه معاف دائم
بند ۱۱- عمل جراحی رادیکال ماستوئید کتومی:
الف) یک گوش با ترشح چرکی معاف دائم
ب) بدون تشرح ضایعات باقیمانده خدمات غیر رزمی.
بند ۱۲- عفونت مزمن گوش میانی با ترشح چرکی و پارکی پرده تمپان در صورتی که از نظر رادیولوژی تراکم استخوانی یا اسکلروز ناشی از عکسالعمل عفونت موجود باشد
الف) در موارد دو طرفه معاف دائم ب) و یکطرفه خدمات غیر رزمی
بند ۱۳- فلج عصب صورتی در اثر التهابات قدیمی گوش یا شکستگی استخوان روشه یا به علت عمل جراحی گوش معاف دائم
بند ۱۴- انواع لابیرنتیت ها معاف دائم
بند ۱۵- سرگیجه و سندرم منیر در صورتی که با آزمایشات پاراکلینیک در بیمارستانهای نیروهای مسلح تائید شود - معاف دائم
بند ۱۶- عوارض مادرزادی یا عفونی و یا ضربه ای در بینی و کام و لب و حلق که تولید اختلات واضح تنفس صوتی، گوارشی نموده باشد و یا کراهت منظر ایجاد کرده باشد در صورتی که قابل درمان نباشد - معاف دائم
بند ۱۷- رینیت اتروفیک همراه با کروت متعفن - معاف دائم
بند ۱۸- فیبروم نازوفارنگس و تومورهای خوش خیم پیش رونده و یا عمل شده که اختلالات شدید عملی و یا خونریزیهای مکرر ایجاد نماید - معاف دائم
بند ۱۹- سینوزیت های توام (پان سینوزیت) مزمن و یا سینوزیت های عمل شده که عود کرده باشد الف) در صورتی که دو طرفه باشد معاف دائم ب) و در مورد یکطرفه خدمات غیر رزمی
بند ۲۰- پولیپوز بینی به علت عفونت یا آلرژی همراه و یا بدون سینوزیت الف) در صورتی که دو طرفه باشد معاف دائم ب) در صورت یکطرفه خدمات غیر رزمی
بند ۲۱- تومورهای میکسد غده بنا گوشی و یا تحت فکی عمل شده یا عمل نشده معاف دائم
بند ۲۲- لارنژیت های مزمن که تولید اختلالات شدید و دائمی صوتی یا تنفسی نماید معاف دائم
بند ۲۳- بیماریهای مادرزادی، عفونی، ضربه ائی و یا تومورهای حنجره که تولید اختلالات شدید و دائمی نماید و با عمل جراحی و یا سایر تدابیر درمانی قابل درمان نباشد معاف دائم.
بند ۲۴- تومورهای کلوموس ژوگولر، آنژیومهای وسیع در نقاط مختلف گوش و حلق و بینی، حفره و فضای دهان، زبان، فکین، سینوسهای صورت و منضمات اعضای فوق معاف دائم.
بخش پانزدهم - بیماری های قلب و عروق
ماده ۴۳: مشمولان مبتلا به بیماریهای قلب و عروق با توجه به نوع بیماری که به آن مبتلا میباشند از معافیت مندرج در هر بند به شرح زیر استفاده خواهند نمود:
بند ۱- کلیه عوارض عضوی دریچه ای قلب عمل شده و عمل نشده به شرط ثبوت در بیمارستانهای نیروهای مسلح معاف دائم
تبصره - پرولاپس دریچه ای که منجر به نارسائی نشده باشد خدمات غیر رزمی
بند ۲- وجود هر گونه بیماری مادرزادی قلب اعم از عمل شده و نشده معاف دائم
تبصره دکستروکاردی و سیتوس انورتوس اگر با آنومالیهای دیگر همراه نبوده و عارضه ای نداشته باشد منع خدمتی ندارد.
بند ۳- هر نوع نارسائی و بیماری کورونر در هر درجه و حالتی که باشد مشروط برآنکه الکترو کاردیو گرافی آن را تایید نماید معاف دائم.
بند ۴- نارسائی مزمن قلب معاف دائم
بند ۵- هر نوع بیماری مزمن پریکارد- آندوکارد- میوکارد اعم از انفلاماتور، تومرال مادرزادی معاف دائم.
بند ۶- بیماریهای مادرزادی و یا اکتسابی، تومرال و انفلاماتوار آئورت و سرخ رگهای بزرگ مانند کوارکتاسیون- آنوریسم ها- آنژیوم ها و اتساع سرخ رگهای ریوی کانال آرتریل باز تنگی شریان ریوی اصلی- فیستولهای شریانی وریدی در هر مورد معاف دائم
بند ۷- ازدیاد فشار خون شریانی در صورتی که فشار خون بازسیستولیک از ۱۶۰ میلیمتر جیوه و یا دیباستولیک از ۱۰۰ میلیمتر جیوه بالاتر باشد (مقصود از فشار خون باز آنست که لااقل بیمار ۷۲ ساعت در بیمارستان بستری و فشار خون در ساعات مختلف شب و روز ثبت گردد)- معاف دائم
بند ۸- ترومنوفیلبیت ها:
الف) چنانچه عود کننده باشد - معاف دائم
ب) در موارد محدود - خدمات غیر رزمی
بند ۹- واریسها به طور کلی - خدمات غیر رزمی مناسب
بند ۱۰- تومورهای عروق لنفاوی - لنف آدنوم و الفانتیازیس که لااقل یکی از اندامها را فرا گرفته باشد -معاف دائم
بند ۱۱- بیماریهای نادر و وخیم مثل آرتریت نودوزا- آنژیوگراتوماکوریوریس دیفوزوم - معاف دائم
بند ۱۲- اختلالات ریتمها به صورت اکستراسیستولهای فوق بطنی به شرطی که تعدادشان بیش از ۱۰ ضربان در دقیقه باشد - معاف دائم
بند ۱۳- اختلالات ریتمها به صورت اکستراسیستولهای بطنی که تعدادشان بیش از هفت عدد در دقیقه و چند کانونی- دو تا یا بیشتر پشت سر هم آمده باشد. (به صورتRONT قرار گرفته باشد) معاف دائم
بند ۱۴- تاکیکاردیها یا تاکی آریتمی های فوق بطنی که شامل تاکیکاردی دهلیزی (بیش از ۱۲۰ ضربان در دقیقه به شرطی که پس از یک ساعت استراحت بهبود نیابد).
فیبرلاسیون دهلیزی، تاکیکاردیهای نودال یا جانکشتال تاکیکاردیهای بطنی در هر مورد معاف دائم
بند ۱۵- اختلال هدایت داخل دهلیزی بلوک سینوس دهلیزی - وقفه سینوس دهلیزی و سندرم تاکیکاردی و برادیکاردی سندرم (اس - اس- اس) برادیکاری - سینوزال کمتر از ۵۰ ضربان در دقیقه که با فعالیت تعداد ضربان به حد لازم افزایش نیابد معاف دائم
بند ۱۶- اختلالات هدایتی دهلیزی بطنی مانند سندرم WPW و همچنین اختلالات هدایتی که منجر به استفاده از پیس دائم یا موقت شود معاف دائم
بند ۱۷- بیماری رینود معاف دائم
بخش شانزدهم - بیماریهائی که در آیین نامه معافیت پزشکی
بیش بینی نشده
ماده ۴۴: کلیه بیماریهای ناتوان کننده که فرد مبتلا به آن قادر به انجام خدمت اعم از رزمی و غیر رزمی نباشد و در این آییننامه پیش بینی نشده به تشخیص شورای پزشکی نیروی مربوطه به شورای عالی پزشکی معرفی و طبق نظر شورای عالی پزشکی با آنان رفتار خواهد شود.
ماده ۴۵- این آییننامه که در اجرای تبصره یک ماده ۳۹ قانون خدمت وظیفه عمومی در ۴۵ ماده در تاریخ () به تصویب وزیران بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، کشور، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح رسیده است از تاریخ تصویب قابل اجرا است.