امکان ابطال گزارش اصلاحی
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۶/۱۰/۱۸
برگزار شده توسط: استان قزوین/ شهر الوند
موضوع
امکان ابطال گزارش اصلاحی
پرسش
آیا وفق مقررات ماده ۱۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۷۹ امکان ابطال گزارش اصلاحی وجود دارد؟
نظر هیئت عالی
گزارش اصلاحی که بر مبنای مصالحه و سازش طرفین دعوی تنظیم می شود هم قابل اصلاح است و هم قابل ابطال؛ اما نه در قالب اعتراض و تجدیدنظرخواهی؛ بلکه با تقدیم دادخواست نخستین مبنی بر ابطال گزارش اصلاحی با رعایت شرایط مقرر در ماده ۵۱ قانون آیین دادرسی مدنی.
نظر اکثریت
با توجه به مقررات ماده ۳۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی امکان ابطال گزارش اصلاحی وجود ندارد؛ به بیان دیگر طبق مقررات ماده ۳۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی موارد اعتراض عادی و فوق العاده به آرا محاکم مشخص شده است و اعتراض صرفا در قالب همین موارد قابل پیگیری است؛ ضمن اینکه قانون آیین دادرسی مدنی یک قانون شکلی است و امکان تفسیر موسع وجود ندارد؛ به بیان دیگر در قوانین شکلی ما ماخوذ و محدود به نصوص می باشیم اگر طریقه ای برای ابطال گزارش اصلاحی در محاکم مدنظر مقنن بود علی القایده می بایست در قالب مواد و مقررات مربوطه تجویز می شد؛ طبق ماده ۱۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی گزارش اصلاحی با اراده مشترک طرفین ایجاد شده است وفق قواعدحقوقی صرفا از همین مجرا قابل باطل شدن است؛ اگر بپذیریم که گزارش اصلاحی قابل ابطال می باشد یکی از مهم ترین شیوه های فصل خصومت را با تزلزل مواجه کردیم که مخالف اتقان آرا قضایی می باشد.
نظر اقلیت
گزارش اصلاحی قابل اصلاح می باشد؛ زیرا ۱- ماهیتا گزارش عقد صلح می باشد؛ آن هم در اکثر موارد صلح بر دعوی نه صلح ابتدایی؛ سپس مانند سایر قراردادهای عادی یا رسمی دیگر می تواند موضوع بطلان دعوی یا فسخ قرار گیرد. ۲-گزارش اصلاحی نه حکم است نه قرار عنوان رای ندارد؛ بلکه به نظر صریح ماده ۱۲۹۱ قانون مدنی فقط اعتبار سند رسمی را دارد. ۳-گزارش اصلاحی از اعتبار امر مختومه برخوردار نبوده و قابل تجدیدنظرخواهی نیست و سایر راه های اعتراض به آرا نیز در خصوص آن قابل اعمال نمی باشد. ۴-بر فرض که ضمن گزارش اصلاحی توافقی خلاف نظم عمومی مقرر گردد با توجه به عدم قابلیت اعتراض آیا نباید راهی برای اصلاح اشتباه وجود داشته باشد. ۵-باتوجه به ماهیت گزارش اصلاحی که یک قرارداد در قالب عقد صلح و یا هر نوع قالب دیگر مانند ماده ۱۰ قانون مدنی می باشد در موارد استثنایی امکان بررسی شرایط اساسی قرارداد مانند مفاد ماده ۱۹۰قانون مدنی وجود دارد. بدیهی است منظور از امکان ابطال گزارش اصلاحی این نیست که یکی از اطراف آن موضوعات واهی مانند ورود ضرر را به عنوان مبنای ابطال اعلام نماید. نظر ابرازی: اگر طریقه ای برای ابطال گزارش اصلاحی در محاکم مدنظر مقنن بود علی القایده می بایست در قالب مواد و مقررات مربوطه تجویز می شد طبق ماده ۱۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی گزارش اصلاحی با اراده مشترک طرفین ایجاد شده است وفق قواعد حقوقی صرفا از همین مجرا قابل باطل شدن است؛ اگر بپذیریم که گزارش اصلاحی قابل ابطال می باشد یکی از مهم ترین شیوه های فصل خصومت را با تزلزل مواجه کردیم که مخالف اتقان آرا قضایی می باشد.