بخشنامه در مورد واژه های مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی مصوب ۱۳۷۶/۰۷/۰۱
نخستین مجموعه واژه های عمومی، که برای جایگزین اصطلاحات و واژه های بیگانه، به تصویب فرهنگستان زبان و ادب فارسی رسیده است به پیوست ابلاغ میگردد.
مقتضی است کلیه دستگاههای اجرایی در اجرای ماده واحده قانون ممنوعیت به کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه مصوب ۱۳۷۵ و تبصره (۱) آن، که فرهنگستان مزبور را به عنوان مرجع تهیه و تصویب این واژه ها تعیین نموده است از به کار بردن واژه های بیگانه ای که در این مجموعه برای آنها معادل فارسی به تصویب رسیده است خودداری نمایند و به ویژه ترتیبی اتخاذ فرمایند تا مراکز علمی و آموزشی و فرهنگی وابسته که مسئولیت تدوین و نشر کتابهای آموزشی، علمی و فرهنگی را بر عهده دارند در به کار بردن این واژه ها اهتمام خاص مبذول دارند.
معاون اول رئیس جمهور - حسن حبیبی
واژه های مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی
واژه های عمومی - مرداد ۱۳۷۶
فهرست الفبایی واژه های بیگانه با ضبط فارسی همراه با معادل های مصوب آنها
- علامت های اختصاری، مقابل ضبط فرنگی واژه بیگانه، نشان دهنده زبان مبدا است: (.de) آلمانی و (.en) انگلیسی و (.fr) فرانسوی
| ردیف | ضبط فارسی واژه بیگانه | واژه مصوب فرهنگستان | حوزه | ضبط فرنگی واژه بیگانه |
| ۱ | آباژور | نور تاب | لوازم خانگی | abat - jour (fr.) |
| ۲ | آبونِه | مشترک | ارتباطات و پست | Abonn e(fr.) |
| ۳ | آپارتمان | کاشانه | معماری و شهرسازی | appartement (fr.) |
| ۴ | آپ تودیت | روزآمد | متفرقه | up to date (en.) |
| ۵ | آتلیه | کارگاه | هنر و ادبیات | atelier (fr.) |
| ۶ | آرشیو | بایگانی | امور اداری | archives (fr.) |
| ۷ | آرم | نشانه | متفرقه | arm(en.),arme(fr.) |
| ۸ | آسانسور | آسان بَر (برای حمل انسان) بالابَر (برای حمل بار) | معماری و شهر سازی | ascenseur(fr.) |
| ۹ | آسیستان | دستیار | متفرقه | Assistant(f.r) |
| ۱۰ | آشپزخانه اپن | آشپزخانه باز | معماری و شهرسازی | Open(en.) |
| ۱۱ | آکادمی | فرهنگستان | آموزشی - تحقیقاتی | academie (fr.) |
| ۱۲ | آکادمیک | دانشگاهی | آموزشی - تحقیقاتی | academique (fr.) |
| ۱۳ | آکادمیک | علمی، عالمانه | آموزشی - تحقیقاتی | academique (fr.) |
| ۱۴ | آلبوم | جنگ | متفرقه | album (fr.) |
| ۱۵ | آنتیک | عتیقه | متفرقه | antique (fr.) |
| ۱۶ | آنکال | گوش به زنگ | پزشکی | an call (en.) |
| ۱۷ | آیفون | آوابر | برق و الکترونیک | |
| ۱۸ | آپراتور | کارور | ارتباطات و پست | operateur (fr.) |
| ۱۹ | اپلی کیشن | درخواست نامه | امور اداری | application (en.) |
| ۲۰ | اپوزیسیون | گروه مخالف | علوم سیاسی | opposition (fr.) |
| ۲۱ | اتوبان | بزرگراه | معماری و شهرسازی | autobahn (de.) |
| ۲۲ | اتوبیوگرافی | سرگذشت خود، سرگذشت من، شرح حال خود، شرح حال من، زندگی نامه خود، زندگی نامه من، زندگی نامه خود نوشت | کتابداری | autobiographie (fr.) |
| ۲۳ | اتوماتیک | خودکار، خود به خود | علوم پایه | automatique (fr.) |
| ۲۴ | اتیکت | بهانما | امور اقتصادی | etiquette (fr.) |
| ۲۵ | اجاق مایکروویو | تندپز | لوازم خانگی | microwave oven (en.) |
| ۲۶ | ادیت | ویرایش | هنر و ادبیات | edit (en.) |
| ۲۷ | ادیتور | ویراستار | هنر و ادبیات | editor (en.) |
| ۲۸ | ارگان | ترجمان | علوم سیاسی | organe (fr.) |
| ۲۹ | ارگانیزاسیون | سازمان | علوم سیاسی | organisation (fr.) |
| ۳۰ | ارگانیزه | سازمند | علوم سیاسی | organise (fr.) |
| ۳۱ | اسانس | عطر مایه | صنایع غذایی | essence (fr.) |
| ۳۲ | اسپری | افشانه | متفرقه | spray (en.) |
| ۳۳ | استامپ | جوهرگین | امور اداری | estampe (fr.) |
| ۳۴ | اسکورت | همروان | علوم سیاسی | escorte (fr.) |
| ۳۵ | اسکورت کردن | همروی کردن | علوم سیاسی | escorter (fr.) |
| ۳۶ | اشل | پایه | امور اداری | echelle (fr.) |
| ۳۷ | اف اف | دربازکن | برق و الکترونیک | |
| ۳۸ | اکولوژی | بوم شناسی، بوم شناخت | علوم پایه | |
| ۳۹ | اکیپ | گروه مجهز | متفرقه | equipe (fr.) |
| ۴۰ | اندیکاتور (دفتر) | نامه نما | امور اداری | Indicateur (fr.) |
| ۴۱ | آندیکاتورنویس | نما نویس | امور اداری | |
| ۴۲ | انستیتو | موسسه | آموزشی - تحقیقاتی | institute (fr.) |
| ۴۳ | انسرینگ ماشین | پیام گیر | ارتباطات و پست | answcring machine (en.) |
| ۴۴ | انیماتور | پویانما | هنر و ادبیات | animator (en.) |
| ۴۵ | انیمیشن | پویانمایی | هنر و ادبیات | animation (en.) |
| ۴۶ | اولتیماتوم | اتمام حجت، زنهاره | علوم سیاسی | ullimatum (fr.) |
| ۴۷ | اونیفورم | هم سانه | متفرقه | uniforme (fr.) |
| ۴۸ | ایمیل | پیام نگار | ارتباطات و پست | E - mail (en.) |
| ۴۹ | ایندکس | نمایه | چاپ و نشر | index (en.).(fr.) |
| ۵۰ | بادی گارد | جان پاس | علوم سیاسی | bodyguard (en.) |
| ۵۱ | بارکد | رمزینه | امور اقتصادی | barcode (en.) |
| ۵۲ | بارم | شمارک | آموزشی - تحقیقاتی | bareme (fr.) |
| ۵۳ | بالکن | ایوانک | معماری و شهرسازی | balcon (fr.) |
| ۵۴ | بالکن | ایوانگاه | معماری و شهرسازی | balcon (fr.) |
| ۵۵ | باند | باند، نوار | پزشکی | bande (fr.) |
| ۵۶ | بانداژ | باندپیچی، نوارپیچی | پزشکی | bandage (fr.) |
| ۵۷ | باندرول | سرچسب | صنایع بسته بندی | banderole (fr.) |
| ۵۸ | بروشور | دفترک | ارتباطات و پست | brochure (fr.) |
| ۵۹ | بلندر | مخلوط کن | لوازم خانگی | blender (en.) |
| ۶۰ | بلوار | چارباغ | معماری و شهرسازی | boulevard (fr.) |
| ۶۱ | بن | بهابرگ | امور اقتصادی | bon (fr.) |
| ۶۲ | بورس (بازار) | بها بازار | امور اقتصادی | bourse (fr.) |
| ۶۳ | بوفه | چینی جا | لوازم خانگی | buffet (fr.) |
| ۶۴ | بوکس | مشت زنی | ورزش | boxe (fr.) |
| ۶۵ | بوکسور | مشت زن | ورزش | boxeur (fr.) |
| ۶۶ | بولتن | خبرنامه | ارتباطات و پست | bulletin(fr.) |
| ۶۷ | بیلان | ترازنامه | امور اقتصادی | bilan (fr.) |
| ۶۸ | بیوگرافی | سرگذشت، زندگی نامه، شرح حال | کتابداری | biographie (fr.) |
| ۶۹ | بی ینال | دو سالانه | هنر و ادبیات | biennal (fr.) |
| ۷۰ | پاراف | پیش امضا | امور اداری | paraphe (fr.) |
| ۷۱ | پاراگراف | بند | هنر و ادبیات | paragraphe (fr.) |
| ۷۲ | پاراوان | پردینه | لوازم خانگی | paravent (fr.) |
| ۷۳ | پارتیشن | دیوارک | لوازم خانگی | partition (en.) |
| ۷۴ | پارک (بچه) | مانک | لوازم خانگی | park (en.) |
| ۷۵ | پارکت | چوب فرش | لوازم خانگی | parquet (fr.) |
| ۷۶ | پارلمان | مجلس | علوم سیاسی | parlement (fr.) |
| ۷۷ | پاسیو | نورخان | معماری و شهرسازی | patio (fr.) |
| ۷۸ | پاویون | کوشک | علوم سیاسی | pavillon (fr.) |
| ۷۹ | پاویون | سرایه | علوم سیاسی | pavillon (fr.) |
| ۸۰ | پرایس لیست | بهانامه | امور اقتصادی | Price list (en.) |
| ۸۱ | پرسنل | کارکنان | امور اداری | personnel (fr.) |
| ۸۲ | پرفراتور | آژه | صنایع بسته بندی | perforateur (fr.) |
| ۸۳ | پِرفُراژ | آژدار | صنایع بسته بندی | perforage (fr.) |
| ۸۴ | پروژکتور | نورافکن | برق و الکترونیک | projecteur (fr.) |
| ۸۵ | پروژکتور | فراتاب | برق و الکترونیک | projecteur (fr.) |
| ۸۶ | پروفرما | پیش برگ | امور اقتصادی | proforma (fr.) |
| ۸۷ | پلمب | مهر و موم | امور اداری | plomb (fr.) |
| ۸۸ | پلی کپی (دستگاه) | دستگاه تکثیر | چاپ و نشر | polycopie (fr.) |
| ۸۹ | پمپاژ | پمپ زنی، تلمبه زنی | علوم پایه | pompage (fr.) |
| ۹۰ | پورسانت | درصدانه، درصد | امور اقتصادی | pourcentage (fr.) |
| ۹۱ | پیرکس | نسوز | لوازم خانگی | pyrex (fr.) |
| ۹۲ | پیش فاکتور | پیش برگ | امور اقتصادی | |
| ۹۳ | تئاتر | نمایش | هنر و ادبیات | theatre (fr.) |
| ۹۴ | تئاتر | نمایش سرا | هنر و ادبیات | theatre (fr.) |
| ۹۵ | تئوری | نظریه | علوم سیاسی | theorie (fr.) |
| ۹۶ | تئوریسین | نظریه پرداز | علوم سیاسی | theoricien (fr.) |
| ۹۷ | تئوریک | نظری | علوم سیاسی | theorique (fr.) |
| ۹۸ | تاکسی درمی | آکنده | متفرقه | taxidermy (en.) |
| ۹۹ | تاکسی درمیست | آکنده ساز | متفرقه | taxidermist (en.) |
| ۱۰۰ | تاکسی درمی کردن | آکنده سازی | متفرقه | |
| ۱۰۱ | تراس | بهارخواب، مهتابی | معماری و شهرسازی | terrasse (fr.) |
| ۱۰۲ | ترموکوپل | بندآور | علوم پایه | thermocouple (fr.) |
| ۱۰۳ | تست | آزمون | آموزشی - تحقیقاتی | test (en.) |
| ۱۰۴ | تست | آزمونه | آموزشی - تحقیقاتی | test (en.) |
| ۱۰۵ | تستر | برشته کن | لوازم خانگی | toaster (en.) |
| ۱۰۶ | تسترآون | برشتار | لوازم خانگی | toaster oven (en.) |
| ۱۰۷ | تست کردن | آزمودن | آموزشی - تحقیقاتی | (to) test (en.) |
| ۱۰۸ | تستی | آزمونه ای | آموزشی - تحقیقاتی | |
| ۱۰۹ | تکنوکرات | فن سالار | علوم سیاسی | technocrate (fr.) |
| ۱۱۰ | تکنوکراتیک | فن سالارانه | علوم سیاسی | technocratique (fr.) |
| ۱۱۱ | تکنوکراسی | فن سالاری | علوم سیاسی | technocratie (fr.) |
| ۱۱۲ | تکنولوژی | فن آوری | علوم پایه | technologie (fr.) |
| ۱۱۳ | تکنولوژیست | فن آور | علوم پایه | technologist (en.) |
| ۱۱۴ | تکنولوژیک | فن آورانه | علوم پایه | technologique (fr.) |
| ۱۱۵ | تکنیسین | فن ورز | علوم پایه | technicien (fr.) |
| ۱۱۶ | تکنیک | فن | علوم پایه | technique (fr.) |
| ۱۱۷ | تله تکست | پیام نما | ارتباطات و پست | tele - text (fr.) |
| ۱۱۸ | تله کومونیکاسیون | مخابرات | ارتباطات و پست | telecommunication (fr.) |
| ۱۱۹ | تیراژ | شمار | چاپ و نشر | tirage (fr.) |
| ۱۲۰ | جکوزی | آبزن | متفرقه | Jacuzzi |
| ۱۲۱ | چیلر | سردکن | علوم پایه | chiller (en.) |
| ۱۲۲ | حق التحقیق | پژوهانه | آموزشی - تحقیقاتی | |
| ۱۲۳ | حق التدریس | آموزانه | آموزشی - تحقیقاتی | |
| ۱۲۴ | دپارتمان | بخش، گروه | متفرقه | departement (fr.) |
| ۱۲۵ | دراور | کشویی | لوازم خانگی | drawer (en.) |
| ۱۲۶ | دکور | آرایه | هنر و ادبیات | decor (fr.) |
| ۱۲۷ | دکوراتور | آرایه گر،...آرا (مانند صحنه آرا، خانه آرا) | هنر و ادبیات | decorateur (fr.) |
| ۱۲۸ | دکوراتیو | آرایشی، تزئینی | هنر و ادبیات | decorative (fr.) |
| ۱۲۹ | دکوراسیون | . .. آرایی (مانند صحنه آرایی، خانه آرایی)، آرایه گری، آرایش | هنر و ادبیات | decoration (fr.) |
| ۱۳۰ | دمپینگ | بازارشکنی | امور اقتصادی | dumping (en.) |
| ۱۳۱ | دوپینگ | زورافزایی | ورزش | doping (en.) |
| ۱۳۲ | رتوش | پرداخت | متفرقه | retouche (fr.) |
| ۱۳۳ | رتوشور | پرداخت کار | متفرقه | retoucher (fr.) |
| ۱۳۴ | رزومه / آبسترکت | چکیده | متفرقه | resume (fr.)/ abstract (en.) |
| ۱۳۵ | رزومه / سی وی | کارنامک | متفرقه | resume (fr.)/ curriculum vitae (ev) (en.) |
| ۱۳۶ | ریموت کنترل/ ریموت / کنترل | دور فرمان | برق و الکترونیک | Remote control (en.) |
| ۱۳۷ | زونکن | پروندان | امور اداری | Zonnecken (de.) |
| ۱۳۸ | ژتون | بهامهر | امور اقتصادی | jeton (fr.) |
| ۱۳۹ | سئانس | نوبت | متفرقه | seance (fr.) |
| ۱۴۰ | سانسور | سانسور، بررسی | علوم سیاسی | censure (fr.) |
| ۱۴۱ | سری | رشته، سلسله، مجموعه | متفرقه | serie (fr.) |
| ۱۴۲ | سریال | زنجیره | متفرقه | serial (fr.) |
| ۱۴۳ | سمبول | نماد، رمز | هنر و ادبیات | symbole (fr.) |
| ۱۴۴ | سمبولیسم | نمادگان | هنر و ادبیات | symbolisme (fr.) |
| ۱۴۵ | سمبولیک | نمادین، رمزی | هنر و ادبیات | symbolique (fr.) |
| ۱۴۶ | سندیکا | اتحادیه | متفرقه | syndicat (fr.) |
| ۱۴۷ | سنسور | حس گر | برق و الکترونیک | sensor (en.) |
| ۱۴۸ | سوبسید | یارانه | امور اقتصادی | subside (fr.) |
| ۱۴۹ | سوژه | موضوع | متفرقه | sujet (fr.) |
| ۱۵۰ | سوییت | سراچه | معماری و شهرسازی | suite (fr.) |
| ۱۵۱ | سیفون | آب شویه | لوازم خانگی | siphon (fr.) |
| ۱۵۲ | سیلندر | استوانک | لوازم خانگی | cylindre (fr.) |
| ۱۵۳ | سینک | ظرف شویی | لوازم خانگی | sink (en.) |
| ۱۵۴ | شارژ | هزینه سرانه خدمات | متفرقه | charge (fr.) |
| ۱۵۵ | شیفت | نوبت | امور اداری | shift (en.) |
| ۱۵۶ | شیفتی | نوبتی | امور اداری | |
| ۱۵۷ | شیفتی | نوبت کار | امور اداری | |
| ۱۵۸ | فاز | گام | علوم پایه | phase (fr.) |
| ۱۵۹ | فاکتور | برگ خرید، صورت حساب | امور اقتصادی | facture (fr.) |
| ۱۶۰ | فاکس | دورنگار | ارتباطات | Fax/facsimile (en.) |
| ۱۶۱ | فاکس کردن | دورنگاری | ارتباطات | (to) Fax/facsimile (en.) |
| ۱۶۲ | فانتزی | تفننی | متفرقه | fantaisie (fr.) |
| ۱۶۳ | فایل | پرونجا | امور اداری | file (en.) |
| ۱۶۴ | فر | تاون | لوازم خانگی | four (fr.) |
| ۱۶۵ | فرم | برگه | امور اداری | form (en.) |
| ۱۶۶ | فریزر | یخ زن | لوازم خانگی | freezer (en.) |
| ۱۶۷ | فریزری | یخ زده | لوازم خانگی | |
| ۱۶۸ | فریز کردن | منجمد کردن | لوازم خانگی | (to) freeze (en.) |
| ۱۶۹ | فلاسک | دمابان | لوازم خانگی | flasque (fr.) |
| ۱۷۰ | فلاش تانک | آب شویه | لوازم خانگی | |
| ۱۷۱ | فلاور باکس | گلشنه | لوازم خانگی | flower box (en.) |
| ۱۷۲ | فلش | پیکانه | متفرقه | fleche (fr.) |
| ۱۷۳ | فودپروسسور | چند کاره | لوازم خانگی | food processor (en.) |
| ۱۷۴ | فولکلور | فرهنگ مردم | هنر و ادبیات | folklore (fr.) |
| ۱۷۵ | فولکلوریک | مردمی | هنر و ادبیات | folklorique (fr.) |
| ۱۷۶ | فیش | برگه | کتابداری | fiche (fr.) |
| ۱۷۷ | فیشیه | برگه دان | کتابداری | fichier (fr.) |
| ۱۷۸ | فیلتر | پالایه | علوم پایه | firtle (fr.) |
| ۱۷۹ | کابل | بافه | برق و الکترونیک | cable (fr.) |
| ۱۸۰ | کابین | اتاقک | متفرقه | cabine (fr.) |
| ۱۸۱ | کاتالوگ | فهرست | ارتباطات | catalogue (fr.) |
| ۱۸۲ | کاتالوگ | کالانما | ارتباطات | catalogue (fr.) |
| ۱۸۳ | کاتالوگ | کارنما | ارتباطات | catalogue (fr.) |
| ۱۸۴ | کادر | پیرابند | امور اداری | cadre (fr.) |
| ۱۸۵ | کادر | پایوران | امور اداری | cadre (fr.) |
| ۱۸۶ | کارتابل | کارپوشه | امور اداری | cartable (fr.) |
| ۱۸۷ | کاغذ استنسیل | کاغذ مومی | چاپ و نشر | stencil (en.) |
| ۱۸۸ | کاور | پوشن | متفرقه | cover (en.) |
| ۱۸۹ | کپسول (گاز) | استوانک (گاز) | لوازم خانگی | capsule (fr.) |
| ۱۹۰ | کپی | رونوشت، روگرفت | چاپ و نشر | copie (fr.) |
| ۱۹۱ | کپی رایت | حق نشر | چاپ و نشر | copyright (en.), (fr.) |
| ۱۹۲ | کریستال | بلوره | لوازم خانگی | crystal (en.),cristal (fr.) |
| ۱۹۳ | کلاسه | رده، طبقه | امور اداری | classe (fr.) |
| ۱۹۴ | کلاسه بندی | رده بندی، طبقه بندی | امور اداری | |
| ۱۹۵ | کلاسه شده | رده بندی شده، طبقه بندی شده | امور اداری | |
| ۱۹۶ | کمپوت | خوشاب | صنایع غذایی | compote (fr.) |
| ۱۹۷ | کنسانتره | افشرده | صنایع غذایی | concentre (fr.) |
| ۱۹۸ | کوپن | کالابرگ | امور اقتصادی | coupon (fr.) |
| ۱۹۹ | گارانتی | تضمین، ضمانت | امور اقتصادی | garantie (fr.) |
| ۲۰۰ | گارد | پاس گان | علوم سیاسی | guard (en),garde (fr.) |
| ۲۰۱ | لژ | جایگاه | متفرقه | loge (fr.) |
| ۲۰۲ | لوستر | نورافشان | لوازم خانگی | lustre (fr.) |
| ۲۰۳ | لوکس | تجملی | متفرقه | luxe (fr.) |
| ۲۰۴ | لووردراپه | پرداویز | لوازم خانگی | |
| ۲۰۵ | لیست | فهرست، سیاهه، صورت | متفرقه | list (en.),liste (fr.) |
| ۲۰۶ | مارگارین | کره نباتی | صنایع غذایی | margarine (fr.) |
| ۲۰۷ | ماکت | نمونک | علوم پایه | maquelle (fr.) |
| ۲۰۸ | مانیفست | بیانیه | علوم سیاسی | manifeste (fr.) |
| ۲۰۹ | مکانیزه | ماشینی | علوم پایه | mecanise (fr.) |
| ۲۱۰ | موکت | فرشینه | لوازم خانگی | moquette (fr.) |
| ۲۱۱ | میکروفون | صدا بر | برق و الکترونیک | microphone (fr.) |
| ۲۱۲ | میکروفیش | ریز برگه | کتابداری | microfiche (fr.) |
| ۲۱۳ | میکروفیلم | ریزفیلم | کتابداری | microfilm (fr.) |
| ۲۱۴ | میکسر | هم زن | لوازم خانگی | mixer (en.) |
| ۲۱۵ | نان تست | نان برشتی | لوازم خانگی | |
| ۲۱۶ | وارمر | چراغک | لوازم خانگی | warmer (en.) |
| ۲۱۷ | ویلچر | چرخک | پزشکی | wheelchair (en.) |
| ۲۱۸ | هارمونی | هماهنگی | هنرو ادبیات | harmonie (fr.) |
| ۲۱۹ | هارمونیک | هماهنگ | هنر و ادبیات | harmonique (fr.) |
| ۲۲۰ | هندبوک | دستینه | چاپ و نشر | handbook (en.) |
| ۲۲۱ | (یخچال - فریزر) ساید بای ساید | (یخچال- یخ زن) هم بر | لوازم خانگی | side by side (en.) |
بخشنامه در خصوص پرداخت به موقع حق بیمه کارکنان مشمول قانون تامین اجتماعی مصوب ۱۳۷۶/۰۷/۱۲بخشنامه در خصوص انتشار آگهی در مطبوعات برای احضار متهم و تشریح عنوان اتهام در جرایم راجع به عصمت مصوب ۱۳۷۶/۰۶/۱۰
میانگین امتیاز: ۵.۰ از ۰ رای