تطبیق عناوین کلی مزاحمت با بزه مزاحمت ملکی
صورتجلسه نشست قضایی
کد نشست: ۱۳۹۹-۶۹۳۷
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۸/۰۲/۰۲
برگزار شده توسط: استان تهران/ شهر تهران
موضوع
تطبیق عناوین کلی مزاحمت با بزه مزاحمت ملکی
پرسش
نظر به اینکه در موارد عدیده مشاهده می شود که شاکی در شکایت خود عناوینی مانند توهین تهدید ایجاد سرو صدا و مزاحمت و سلب آسایش و امنیت را مطرح می نماید باتوجه به اینکه در این موارد نوع مزاحمت در شکایت قید نشده است مزاحمت ادعایی با چه عنوان مجرمانه ای قابل تطبیق است و نحوه رسیدگی و تفهیم اتهام و انشا رای درخصوص موضوع شکایت به چه نحو باید انجام شود؟ به عبارت دیگر آیا موضوع شکایت در این موارد که شایع می باشد قابل انطباق با ایجاد مزاحمت از حق موضوع ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی می باشد ؟
نظر هیئت عالی
تشخیص عنوان اتهامی و تطبیق رفتار مجرمانه با مواد قانونی از وظایف خاص مرجع قضایی است و بازپرس تکلیفی در اظهار نظر نسبت به عناوین مطرح شده از سوی شاکی ندارد و مقام قضایی با ممیزی قانونی باید عنوان مجرمانه صحیح را احراز کند با توجه به مراتب مذکور نظریه اکثریت مورد تایید است.
نظر اکثریت
در بسیاری از این موارد واقعا قصد شاکی تعقیب متهم به اتهام مزاحمت نیست بلکه وی به اتهام تهدید یا توهین یا ضرب و جرح شکایت نموده و وقتی از او توضیح خواسته می شود وی عنوان می دارد که مرتکب وی را مورد فحاشی و تهدید یا ضرب و جرح قرار داده و از این طریق باعث ایجاد مزاحمت و سلب آسایش وی شده است. در این موارد صرفا باید به رفتار مرتکب توجه کرد که با چه بزه یا بزههایی قابل انطباق است طبق ماده ۶۴ قانون آیین دادرسی کیفری یکی از جهات قانونی شروع به تعقیب شکایت شاکی یا مدعی خص وصی است و طبق ماده ۶۸ قانون مجازات اسلامی یکی از موارد الزامی در شکایت بیان موضوع شکایت است یعنی باید رفتار مورد شکایت در شکواییه قید شود نه عنوان یا عناوین مجرمانه. پس ما در بند عناوین مجرمانه ای که شاکی ارایه می کند نیستیم بلکه باید رفتار مورد شکایت را بررسی و با عنوان مجرمانه ای که با آن تطابق دارد بسنجیم لذا در این موارد اگر رفتار مرتکب را با بزه توهین و تهدید تطبیق دادیم در همان خصوص اظهارنظر من کنیم و الزامی به اظهارنظر در خصوص عناوینی که شاکی بیان کرده یا عریضه نویس برای او در شکواییه نوشته است نداریم باید در قرار به تطبیق رفتار مورد شکایت با عنوان مجرمانه ای که تشخیص می دهیم بپردازیم.
نظر اقلیت
اگر شخصی در ملک خودش اقدامات متصرفانه داشته باشد اگر این تصرفات به نحوی باشد که انتفاع شاکی را با مشکل و زحمت مواجه کند مشمول ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی است مانند کسی که با وجود داشتن یک کولر کولر گازی دیگری تهیه و سرو صدای آن باعث ایجاد مزاحمت برای همسایه می شود. بنابراین برای تحقق جرم موضوع ماده ۶۹۰ بایستی عمل مرتکب مسبوق به تصرف در ملک خود باشد. مزاحمت اگر همراه با تصرف نباشد مشمول ماده ۶۹۰ قرار نمی گیرد. نظر ابرازی: در این موارد شخص لزوما قصد تعقیب به اتهام مزاحمت ملکی را ندارد زیرا از معنای این بزه بی اطلاع است و هدف وی تعقیب رفتاری است که او را متاثر کرده است لذا رفتار مرتکب با بزه مزاحمت ملکی تطابق ندارد و اگر با عنوان مجرمانه دیگری انطباق داشته باشد مانند تهدید یا توهین همان رسیدگی می شود و اگر تطبیق نداشته باشد جرم نیست باید قرار منع تعقیب صادر شود.