جرم متصرف قلمداد کردن خود برای ثبت ملک غیر

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۳/۲۴
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر نکا

موضوع

جرم متصرف قلمداد کردن خود برای ثبت ملک غیر

پرسش

پرونده‌ای با موضوع متصرف قلمداد نمودن ملکی که در تصرف دیگری بوده و تقاضای ثبت آن (موضوع ماده ۱۰۹ قانون ثبت اسناد) شده، مطرح گردیده است. شاکی مدعی است ملکی به مساحت ۲۰۰۰ متر مربع پس از فوت مورث فیمابین ورثه تقسیم گردیده است و ورثه صورت‌جلسه ترک دعوی را تایید نموده‌اند؛ لکن مدعی می‌باشد بعد از بررسی به عمل آمده ملک موضوع تقسیم ۳۰۰۰ متر مربع بوده است که احدی از وراث نسبت به ۱۰۰۰متر مربع اضافه سند رسمی دریافت نموده و این موضوع را اطلاع نداده است. آیا بررسی موضوع ماده ۱۰۹ قانون ثبت اسناد منوط به ابطال سند رسمی صادر می‌باشد یا اینکه امکان رسیدگی کیفری قبل از ابطال سند رسمی وجود دارد؟

نظر هیات عالی

اگر گیرنده سند مالکیت، متصرف آن هزار متر مربع بوده و برای آن سند گرفته باشد جرمی رخ نداده است مگر اینکه از باب ید امانی مشمول مقررات ماده ۱۰۷ قانون ثبت باشد اما اگر متصرف نبوده و مرتکب رفتار مشمول ماده ۱۰۹ قانون ثبت شده باشد (خود را متصرف قلمداد کردن) طبق همین ماده قابل مجازات است.

نظر اکثریت

با توجه به اینکه رسیدگی کیفری منوط به احراز مالکیت مال غیر منقول می‌باشد؛ لذا مرجع کیفری نمی‌تواند مالک مال غیر منقول را تعیین نماید. بنابراین باید بدواً قرار اناطه توسط مرجع کیفری صادر شده و دعوای ابطال سند رسمی صورت پذیرد و متعاقباً بعد از قطعیت رای دادگاه حقوقی رسیدگی کیفری آغاز شود.

نظر اقلیت

۱- مرجع کیفری می‌تواند به موضوع رسیدگی کند و بابت اضافه گرفتن سند شخص را محکوم به مجازات کلاهبرداری نماید.
۲- چون ماده ۱۰۹ قانون ثبت موخر بر ماده ۲۲ قانون ثبت می‌باشد؛ لذا رسیدگی کیفری باید صورت پذیرد.