حضور الزامی متهم و اخذ دفاعیات از وی در حضور وکیل
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۳/۰۳/۰۸
برگزار شده توسط: استان سازمان قضایی نیروهای مسلح/ شهر قزوین
موضوع
حضور الزامی متهم و اخذ دفاعیات از وی در حضور وکیل
پرسش
در صورت حضور وکیل در شعبه، آیا مقام قضایی میتواند از متهم بخواهد دفاعیات خود را شخصا بنویسد و یا اینکه با وجود معرفی وکیل این موضوع امکان ندارد؟ و یا اینکه مقام قضایی در صورتی میتواند که حضور متهم را در دادگاه الزامی بداند، این موضوع در احضاریه قید نماید ؟
نظر هیات عالی
با عنایت به مواد ۵،۶،۴۸،۱۹۵،۱۹۶،۳۷۱،۳۴۵،۳۴۶ قانون آیین دادرسی کیفری متهم میتواند به همراه وکیل خود در جلسه دادگاه حاضر شود و لکن نظر به اصل تفهیم اتهام به متهم، تفهیم اتهام به متهم صورت میگیرد و نه وکیل و مانعی مبنی بر این که با حضور وکیل متهم اظهارات را کتبا بنویسد وجود ندارد و و در صورت عدم حضور متهم وکیل میتواند از موکل خود دفاع کند یا لایحه ارسال کند مگر این که دادگاه حضور وی را لازم بداند مگر در جرائم ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری که حضور هر دو نفر لازم و ضروری است.
نظر اکثریت
با توجه به مفهوم حقوقی وکیل و وکالت، انجام امور موکل و جانشینی او در مواردی مجاز و قابل توکیل است. مگر مواردی که غیر قابل توکیل باشد و یا اینکه قاضی و قانونگذار نظر دیگری داشته باشند و لذا وکیل میتواند شخصا اقدام به دفاع از موکل خویش و بدون حضور متهم نماید و تفهیم اتهام نیز به وکیل صورت میگیرد. البته اگر در مرحله دادرسی، دادگاه حضور متهم را لازم تشخیص دهد و یا اگر موضوع اتهام از جمله جرائم موضوع بند های الفب -پتماده ۳۰۲ قانون ایین دادرسی کیفری بوده به نظر دادگاه میتواند از متهم درخواست نماید که دفاعیات را شخصا مرقوم نماید.
نظر اقلیت
به قرینه مفاد ماده ۲۶۳و ۲۶۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ که برای اخذ آخرین دفاع به احضار وکیل و متهم اشاره نموده است. به نظر میرسد برای اخذ اخرین دفاعیات اولیه، در صورت حضور متهم تفهیم اتهام قائم به شخص متهم بوده و مواد ۱۹۲-۱۹۳-۱۹۴-۱۹۵-۱۹۷-۱۹۹ از جمله امارات و قرائنی هستند که موٌید این نظر هستند.