ذی نفع بودن در طرح شکایت کیفری بزه خیانت در امانت

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۴/۱۵
برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر بیجار

موضوع

ذی نفع بودن در طرح شکایت کیفری بزه خیانت در امانت

پرسش

آیا در طرح شکایت کیفری بزه خیانت در امانت وجود قرارداد و رابطه امانی بین شاکی و مشتکی‌عنه پرونده شرط است؟ پاسخ مستدل، تحلیلی و با ذکر مواد و مستندات قانونی باشد.

نظر هیات عالی

شرط تحقق بزه خیانت در امانت صرفاً امانت دادن یا امانی بودن رابطه شاکی و متهم نیست بلکه در مواردی از قبیل اجاره، وکالت، رهن هر کار با اجرت یا بی اجرت که مال در اختیار فرد قرار گیرد و از استرداد اشیاء مذکور که بنا بوده، مسترد شود، امتناع نماید بزه خیانت در امانت محقق می‌شود. بنابراین صاحب مالی که به یکی از انحاء مذکور به دیگری داده شده و بنابر استرداد آن بوده، از دادن آن امتناع نماید، شاکی محسوب می‌شود

نظر اکثریت

با توجه به اینکه به موجب قوانین جدید بزه خیانت در امانت از جمله جرایم قابل گذشت می‌باشد و از طرفی شاکی در طرح شکایت کیفری باید ذی‌نفع باشد و چنانچه رابطه امانی بین شاکی و مشتکی‌عنه وجود نداشته باشد شاکی نمی‌تواند اقدام به طرح شکایت کیفری خیانت در امانت علیه مشتکی‌عنه نماید در صورت شکایت شاکی به لحاظ ذی نفع نبودن قرار موقوفی تعقیب صادر می‌گردد اما چنانچه بزه خیانت در امانت کما فی‌السابق از جمله جرایم غیر قابل گذشت بود به عنوان مثال حسن که فرزند محمد است جارو برقی وی را به احمد امانت داده باشد هر چند رابطه امانی بین مالک «محمد» و احمد «امین» وجود ندارد اما چنانچه محمد اقدام به طرح شکایت علیه احمد نماید نامبرده ذی‌نفع در طرح دعوی تلقی و آنچه مهم است وجود عقد امانی است هر چند مالک چیزی را به احمد امانت نداده است اما طرح شکایت کیفری وی به لحاظ ذی‌نفع بودن قابل پذیرش است.

نظر اقلیت

به نظر می‌رسد در طرح شکایت کیفری خیانت در امانت آنچه مهم است احراز وقوع عقد امانت است و ضرورتی ندارد که شاکی همان امانت دهنده باشد چه بسا کسی مال دیگری را به امانت بگذارد خودش علیه امین شکایت ننماید بلکه مالک علیه امین طرح شکایت کیفری نماید و ذی‌نفع در پرونده تشخیص گردد و نکته دیگر اینکه قابل گذشت بودن و یا غیر قابل گذشت بودن بزه خیانت در امانت ملازمه‌ای با ذی‌نفع بودن یا ذی‌نفع نبودن شاکی ندارد.