رای شماره ۱۱۲۴ مورخ ۱۴۰۱/۰۶/۱۵ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۱۱۲۴
تاریخ دادنامه: ۱۵؍۶؍۱۴۰۱
شماره پرونده: ۰۰۰۳۷۴۱
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای سیدمحمد احمدزاده بزاز
موضوع شکایت و خواسته: ابطال جزء ۱ از بخش ۵ دستورالعمل شماره ۹۳۱۱؍۱۰۰؍۱۴۰۰ شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور
گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال جزء ۱ از بخش ۵ دستورالعمل شماره ۹۳۱۱؍۱۰۰؍۱۴۰۰ شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:
" عطف به بند (د) تبصره ۲۰ قانون بودجه سال ۱۴۰۰ در خصوص تبدیل وضعیت استخدامی کلیه مشمولان ماده ۲۱ قانون جامع خدمات رسانی به ایثارگران که با عناوین مختلف در دستگاه های موضوع قانون مذکور شاغل هستند و دستورالعمل اجرایی آن از سوی سازمان برنامه و بودجه کشور به شماره ۱۳۷۵۸-۱۹؍۳؍۱۴۰۰ به استحضار میرساند در ماده یک و بخش تعاریف مشمولان دستورالعمل مذکور « نیروی قراردادی» شامل « افرادی که به صورت مستقیم با دستگاه اجرایی قرارداد داشته و به طور تمام وقت در فعالیت های مربوط به امور جاری دستگاه فعالیت می کنند»، قید شده است لیکن شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور در دستورالعمل ابلاغی خود به شماره ۱۴۰۰؍۱۰۰؍۹۳۱۱-۲۵؍۴؍۱۴۰۰ منضم به بخشنامه شماره ۱۴۰۰؍۲۳۱۳۹؍۵۰؍۱۰۰-۲۴؍۴؍۱۴۰۰ وزیر نیرو در همین خصوص و تبدیل وضعیت استخدامی افراد مشمول به قرارداد دائم، دایره مشمولان را صرفاً « کارکنان طرف قرارداد با شرکت های پیمانکاری که در قالب قراردادهای تامین نیروی انسانی، حجمی و... میباشند»، تعریف نموده است. با توجه به مسائل پیش گفته به نظر میرسد تعریف اخیر با مفاد ذکر شده در اسناد قانونی بالادستی صدرالاشاره مغایرت داشته و این امر موجب گردیده کارکنان با قرارداد مستقیم(با وجود داشتن حکم کارگزینی از مقام مسئول دستگاه اجرایی) از دایره شمول این قانون حذف گردند، لذا خواهشمند است در خصوص بررسی و دستور ابطال جزء ۱ از بخش ۵ دستورالعمل ابلاغی شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، مساعدت فرمایید. شایان ذکر است نظر به رای وحدت رویه شماره ۱۷۴۵-۱۸؍۱۱؍۱۳۹۹ هیات دیوان عدالت اداری هر دو دستگاه «شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور» و نیز « سازمان اداری و استخدامی» توامان طرف شکایت قرار گرفته اند. "
متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است:
" دستورالعمل تبدیل وضعیت استخدامی ایثارگران
.............
۵- مشخصات مشمولین دستورالعمل تبدیل وضعیت استخدامی:
بر اساس مفاد مندرج در بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۲۳۱۳۹؍۱۴۰۰-۲۲؍۴؍۱۴۰۰ وزیر نیرو و همچنین تصمیمات مجمع عمومی شرکتهای آب و فاضلاب، مشخصات مشمولین تبدیل وضعیت استخدامی ایثارگران مشمول ماده ۲۱ قانون جامع خدمات رسانی به ایثارگران، به شرح موارد زیر اعلام میگردد:
۱- کارکنان طرف قرارداد با شرکت های پیمانکاری که در قالب قراردادهای تامین نیروی انسانی، حجمی و نیروهای قراردادهای طرح های تملک دارایی های سرمایه ای (فصل ۷ موافقت نامه ها که اعتبار لازم برای اشتغال به کار آنان پیش بینی شده است) که وظایف اصلی شرکت های آب و فاضلاب را در قالب پست سازمانی مصوب، انجام می دهند، با رعایت سایر شرایط تعیین گردیده در این دستورالعمل، حائز شرایط لازم به منظور تبدیل وضعیت استخدامی در چارچوب بخشنامه ابلاغی از سوی مقام عالی وزارت خواهند بود.- ریاست مجمع عمومی شرکت های آب و فاضلاب "
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی و قراردادهای شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور به موجب لایحه شماره ۱۷۵۹؍۱۴۰؍۱۴۰۱-۲۲؍۱؍۱۴۰۱ توضیح داده است که:
" صرف نظر از حکم موجود در بند (د) تبصره ۲۰ قانون بودجه سال ۱۴۰۰ در خصوص تبدیل وضعیت استخدامی کلیه مشمولان ماده ۲۱ قانون جامع خدمات رسانی به ایثارگران که در دستگاه های مشمول ماده ۲ قاون مذکور اشتغال دارند این شرکت مطابق تبصره ۱ بند (ذ) ماده ۸۷ قانون برنامه ششم توسعه به موجب نامه شماره ۱۷۱۵۰؍۴۰۰؍۹۷-۲۰؍۸؍۱۳۹۷ معاونت منابع انسانی و پشتیبانی شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور به شرکت های وابسته ضرورت تبدیل وضعیت مشمولین ماده ۲۱ را ابلاغ نموده و چندین سال است که تبدیل وضعیت کارکنان مدت معین به دائم طبق قانون فوق انجام می پذیرد و بیان مجدد آن امری لغو و بیهوده است. مطابق دستورالعمل شماره ۱۴۰۰؍۱۰۰؍۹۳۱۱ نیروی انسانی که با واسطه با شرکت های وابسته طرف قرارداد است تبدیل وضعیت میگردد بدیهی است به طریق اولی نیروهایی که مستقیماً با شرکت های وابسته طرف قرارداد هستند وحکم کارگزینی دارند در این خصوص هیچ مشکلی نداشته باشند. آقای احمدزاده بزاز در خصوص تبدیل وضعیت خود پرونده ای تحت کلاسه ۰۰۰۳۶۹۷ در شعبه ۴۰ دیوان عدالت اداری مطرح نموده که در حال رسیدگی میباشد و این شرکت دفاعیات مبسوط خود را مبنی بر آن که به کارگیری مشارالیه توسط شرکت آب و فاضلاب استان خوزستان خارج از ضوابط اداری و بدون مجوز مراجع ذیصلاح بوده و نمی تواند منشاء امر باشد ارائه نموده است در واقع عدم شمولیت ضوابط تغییر وضعیت نسبت به نامبرده ناشی از دستورالعمل نیست. چرا که مطابق قوانین مارالبیان و مکاتبات پیوست لایحه تقدیمی بسیاری از کارکنان مدت معین مطابق ضوابط به قرارداد دائم تبدیل وضعیت گردیده اند. با عنایت به موارد مذکور تقاضای صدور حکم به رد شکایت مطروحه از آن هیات مورد استدعاست. "
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۵؍۶؍۱۴۰۱ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
براساس بند ۱ ماده ۱۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ رسیدگی به شکایات، تظلّمات و اعتراضات اشخاص حقیقی یا حقوقی از آییننامهها و سایر نظامات و مقررات دولتی و شهرداریها و موسسات عمومی غیردولتی در مواردی که مقررات مذکور به علّت مغایرت با شرع یا قانون و یا عدم صلاحیت مرجع مربوط یا تجاوز و یا سوء استفاده از اختیارات یا تخلّف در اجرای قوانین و مقررات یا خودداری از انجام وظایف موجب تضییع حقوق اشخاص میشود، از جمله صلاحیتها و وظایف هیات عمومی دیوان عدالت اداری است. با توجه به اینکه براساس مواد ۱ و ۳ قانون تشکیل شرکتهای آب و فاضلاب مصوب ۱۱؍۱۰؍۱۳۶۹ شرکتهای آب و فاضلاب استانها ماهیتاً شرکت غیردولتی هستند و این امر براساس رای وحدت رویه شماره ۱۰۷-۲۴؍۵؍۱۳۷۷ هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز مورد تایید قرار گرفته، لذا شکایت مطروحه به خواسته ابطال جزء ۱ از بخش ۵ دستورالعمل شماره ۹۳۱۱؍۱۰۰؍۱۴۰۰ شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور در هیات عمومی دیوان عدالت اداری قابل طرح نیست./
حکمتعلی مظفری
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری