رای شماره ۱۴۹۳ مورخ ۱۳۹۸/۰۷/۲۳ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۱۴۹۳
تاریخ دادنامه: ۲۳؍۷؍۱۳۹۸
شماره پرونده: ۹۶؍۱۴۳۵
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای قاسم نوده فراهانی با وکالت آقای علی بختیاری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند ۴ ماده ۳ آییننامه اجرایی نحوه بررسی صلاحیت و برگزاری انتخابات هیات رئیسه اتاق اصناف ایران موضوع تبصره ۲ ماده ۴۳ قانون نظام صنفی
گردش کار: آقای علی بختیاری به وکالت از آقای قاسم نوده فراهانی به موجب دادخواستی ابطال بند ۴ ماده ۳ آییننامه اجرایی نحوه بررسی صلاحیت و برگزاری انتخابات هیات رئیسه اتاق اصناف ایران را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:
« احتراماً به استحضار می رساند: ۱- به موجب صراحت بند ۸ ماده ۲۲ مکرر (الحاقی ۱۳۹۲) قانون نظام صنفی، یکی از شرایط داوطلبان عضویت در هیات مدیره اتحادیه ها، حداکثر سن در زمان ثبت نام ۷۵ سال میباشد. ۲-متاسفانه وزارت صنعت، معدن و تجارت طی بند ۴ ماده ۳ آییننامه نحوه بررسی صلاحیت و برگزاری انتخابات هیات رئیسه اتاق اصناف ایران (موضوع تبصره ۲ ماده ۴۳ قانون نظام صنفی) حداکثر سن را در زمان ثبت نام برای داوطلبان عضویت در هیات مدیره اتحادیه ها، به سن ۷۰ سال تقلیل داده؟ امری که خارج از اختیارات وزارتخانه مذکور بوده و جزء اختیارات قوه مقننه است و بند مورد اعتراض آییننامه یاد شده وضوحاً مغایر با بند ۸ ماده ۲۲ قانون نظام صنفی میباشد. ۳- علیهذا نظر به مغایرت آشکار بند ۴ ماده ۳ آییننامه فوق الذکر با بند ۸ ماده ۲۲ قانون نظام صنفی، استدعای ابطال بند ۴ ماده ۳ آییننامه را به شرح ستون خواسته دارد.»
متن مقرره مورد اعتراض به شرح زیر است:
« ماده ۳- اعضای اتاق ایران در صورت داشتن شرایط زیر میتوانند داوطلب عضویت در هیات رئیسه شوند:
۱-......
........
۴- حداکثر سن در زمان ثبت نام هفتاد سال »
در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس مرکز و دبیر هیات عالی نظارت مرکز اصناف و بازرگانان ایران (وزارت صنعت، معدن و تجارت) به موجب لایحه شماره ۲۵۵۵۳؍۶۰-۲۱؍۱؍۱۳۹۷ توضیح داده است:
« مدیر محترم دفتر هیات عمومی دیوان عدالت اداری
موضوع: شکایت آقای قاسم نوده فراهانی
با سلام و احترام
احتراماً بازگشت به ابلاغیه شماره ۹۶۰۹۹۸۰۹۰۵۵۸۰۱۱۸۸-۱۵؍۱۱؍۱۳۹۶ پیرامون دادخواست آقای قاسم نوده فراهانی با خواسته ابطال بند ۴ ماده ۳ آییننامه نحوه بررسی صلاحیت و برگزاری انتخابات هیات رئیسه اتاق اصناف ایران موضوع تبصره ۲ ماده ۴۳ قانون نظام صنفی بدین وسیله به استحضار می رساند: همان طور که مطلع هستید آییننامه مذکور و از جمله بند مورد شکایت با اختیار حاصل از تبصره ۲ ماده ۴۳ قانون نظام صنفی با همکاری اتاقهای اصناف مراکز استانها به عنوان مرجع پیشنهاد دهنده تهیه و با تصویب وزیر صنعت، معدن و تجارت جهت اجرا ابلاغ گردیده است.»
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۲۳؍۷؍۱۳۹۸ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
نظر به اینکه بر اساس بند ۸ ماده ۲۲ مکرر قانون اصلاح قانون نظام صنفی مصوب ۱۲؍۶؍۱۳۹۲ یکی از شرایط داوطلبان عضویت در هیات مدیره اتحادیه ها، داشتن سن در زمان ثبت نام ۷۵ سال تعیین شده است و حال آن که در بند ۴ ماده ۳ آییننامه اجرایی نحوه بررسی صلاحیت و برگزاری انتخابات هیات رئیسه اتاق اصناف ایران، حداکثر سن در زمان ثبت نام ۷۰ سال تعیین شده است، این حکم با متن صریح قانون مغایرت دارد، بنابراین به استناد بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
محمدکاظم بهرامیرئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری