رای شماره ۲۵۷ مورخ ۱۳۸۱/۰۷/۲۱ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: ۲۷۴/۷۹
شاکی: دفتر حقوقی آستان قدس رضوی
موضوع: ابطال نظریه ۱۳۹۲/۱۱ مورخ ۷/۳/۱۳۷۷ مدیرکل دفتر حقوقی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و بخشنامه شماره ۶۰۶۲/۱۰۲ مورخ ۱۹/۵/۱۳۷۸ اداره کل ثبت اسناد خراسان
تاریخ رای: یکشنبه ۲۱ مهر ۱۳۸۱
شماره دادنامه: ۲۵۷
مقدمه: شاکی به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشتهاند، بقعه متبرکه و موقوفات حضرت امام رضا(ع) به موجب تبصره ذیل ماده ۹ قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه مصوب ۱۳۷۳/۱۰/۰۲ و قانون تبصره مذکور مصوب ۱۳۷۹/۰۲/۲۷ از پرداخت مخارج و هزینههای دادرسی و ثبتی و اجرایی معاف است. از جمله هزینه ثبتی، هزینه تفکیک است. اخیراً مدیرکل دفتر حقوقی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور به موجب نظریه شماره ۱۳۹۲/۱۱ مورخ ۱۳۷۷/۰۳/۰۷ هزینه تفکیک را مشمول حکم تبصره ذیل ماده ۹ قانون سازمان اوقاف ندانسته و اداره کل ثبت اسناد خراسان نظریه مذکور را ملاک عمل قرار داده و به موجب نامه شماره ۶۰۶۲/۱۰۲ مورخ ۱۳۷۸/۰۵/۱۹ بخشنامه کرده است. با توجه به اینکه تفکیک یکی از هزینههای ثبتی است و تبصره ماده ۹ قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه هم بدون استثناء موقوفات عام را از پرداخت مخارج و هزینههای ثبتی و دادرسی و اجرایی معاف نموده است درخواست رسیدگی و ابطال نظریه دفتر حقوقی و بخشنامه ثبت اسناد را که براساس نظریه مذکور صورت گرفته دارد.مدیرکل دفتر حقوقی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۸۴۱۴/۱۱ مورخ ۱۳۷۹/۱۰/۲۲ اعلام داشتهاند، با عنایت به تبصره ذیل ماده ۹ قانون تشکیلات … سازمان اوقاف از پرداخت مخارج و هزینههای ثبتی و اجرایی معاف میباشد و هزینههای ثبتی و اجرایی در قانون مذکور عبارت است از حقالثبت املاک و بقایای ثبتی و نیمعشر اجرایی، ولی به نظر مشورتی این دفتر از پرداخت هزینه تفکیک که هزینه عملیاتی میباشد و همچنین از حقالثبت اسناد (معاملات) موضوع ماده ۱۲۳ قانون ثبت معاف نمیباشد.مدیرکل ثبت اسناد و املاک خراسان در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۲۹۶۸/۱۰۲ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ اعلام داشتهاند، دفتر حقوقی و امور بینالملل سازمان ثبت اسناد و املاک کشور ضمن شماره ۶۱۳/۱۱ مورخ ۱۳۸۰/۰۳/۰۹ در پیرون نظریه ۱۳۹۲/۱۱ مورخ ۱۳۷۷/۰۳/۰۷ تصویر نامه شماره ۱۹۴/۴۱ مورخ ۱۳۸۰/۰۱/۲۴ اداره کل امور املاک سازمان ثبت مبنی بر معافیت سازمان حج و اوقاف و امور خیریه از مطلق هزینه ثبتی از جمله هزینه تفکیک را به این اداره کل ارسال داشتهاند که ضمن شماره ۴۴۴۳/۱۰۲ مورخ ۱۳۸۰/۰۴/۰۲ به واحدهای تابعه ابلاغ گردیده است.هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین درینجفآبادی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت بهصدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
قطع نظر از اینکه به شرح نامه شماره ۱۹۴/۴۱ مورخ ۱۳۸۰/۰۱/۲۴ اداره کل امور املاک سازمان ثبت به معافیت آستان قدس رضوی از پرداخت مطلق هزینههای ثبتی از جمله هزینه ثبتی مربوط به تفکیک اراضی و املاک اظهارنظر شده است، اساساً مفاد نظریه مورد اعتراض واجد اوصاف مصوبات و مقررات دولتی موضوع ماده ۲۵ قانون دیوان عدالت اداری نیست و بدین جهت موردی برای رسیدگی و اتخاذ تصمیم درباره اعتراض شاکی نسبت به آن در هیات عمومی دیوان وجود ندارد.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - درّی نجف آبادی