رای وحدت رویه شماره ۹۵ و ۹۶ مورخ ۱۳۹۳/۰۱/۲۵ هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: ۹۶-۹۵

تاریخ دادنامه: ۲۵/۱/۱۳۹۳

کلاسه پرونده: ۹۱/۱۳۳۱-۱۳۲

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: خانمها سیده معصومه تراهی و آرام قاسم پور حسنعلی ده

موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری

گردش کار: خانمها سیده معصومه تراهی و آرام قاسم پور حسنعلی ده به موجب لوایحی اعلام کرده اند که در خصوص الزام سازمان متبوع به پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط، شعب دیوان عدالت اداری آراء متعارض صادر کرده اند. نامبردگان رفع تعارض و صدور رای وحدت رویه را خواستار شده اند.

گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:

الف: شعبه سوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۵۱۷۶۴ با موضوع دادخواست خانم آرام قاسم پور حسنعلی ده به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان و به خواسته پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۳۰۱۳۴۲- ۲۵/۴/۱۳۹۱، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است:

با بررسی اوراق و محتویات پرونده و مضمون لایحه ثبت شده به شماره ۳۷۷۴-۲۱/۸/۱۳۹۰ نظر به اینکه از تاریخ اجرایی شدن قانون مدیریت خدمات کشوری ۱/۱/۱۳۸۸ در مورد افزایش یا کاهش سختی کار، موضوعی پیش بینی نشده از تاریخ فوق الذکر منتفی شده است در نتیجه در اقدامات طرف شکایت نقض قوانین و مقررات موضوعه و تضییع حق شاکی مشهود نیست با این اوصاف شکایت موجه به نظر نمی رسد. رای به رد صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است.

ب: شعبه چهارم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۴۵۵۶۷ با موضوع دادخواست خانم افسانه یابنده پور به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان و به خواسته پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط، به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۴۰۰۸۷- ۳/۴/۱۳۹۱، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص دادخواست شاکی دایر بر صدور حکم بر الزام طرف شکایت به پرداخت فوق العاده جذب و سختی شرایط محیط کار کارشناسان بهداشت با این توضیح پست سازمانی مورد تصدی وی، کارشناس بهداشت محیط بوده است ولی از برقراری فوق العاده مربوط خودداری می نمایند. با توجه به محتویات پرونده و مفاد لایحه دفاعیه مشتکی عنه مبنی بر این که به موجب ماده ۱۲۷ قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب ۱۳۸۶ کلیه قوانین مغایر لغو شده و در قانون یاد شده برای شاغلان پست مذکور منظور شده و قبل از قانون مذکور صرفاً برای کارشناسانی که دارای کارت ویژه بازرسی بوده اند قابل پرداخت بوده است. علی هذا با عنایت به مواد ۷ و ۶ مصوبه شماره ۱۱۶۵/ت۲۶۷۳۴ه-- ۲۱/۶/۱۳۸۳ هیات وزیران و ماده ۱۱ الحاقی آن به شماره ۲۳۴۳۴/ت۳۲۵۵۶ه-- ۲۱/۵/۱۳۸۴ مبنی بر این که کارشناسان بهداشت محیط شاغل در وزارت بهداشت و دانشگاه های وابسته به شرط دارا بودن پست سازمانی بهداشت محیط کار از تاریخ ۱/۵/۱۳۸۴ مشمول دریافت فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت کار مندرج در ماد ۷و ۶ این آیین‌نامه می‌شوند، شکایت وارد تشخیص داده شده و به استناد مواد ۷ و ۱۴ قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۸۵ بر الزام طرف شکایت به اجابت خواسته و برقراری فوق العاده یاد شده از تاریخ استحقاق تا تاریخ اجرایی شدن قانون مدیریت خدمات کشوری (۱/۱/۱۳۸۸) حکم صادر و اعلام می‌شود اما بعد از تاریخ مذکور به لحاظ لغو قوانین و مقررات مغایر به رد شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است.

ج: شعبه نهم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۶۲۳۱۰ با موضوع دادخواست خانم زهرا قوامی پور لاهیجی به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان و به خواسته پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط، به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۹۰۲۳۷۹-۷/۸/۱۳۹۱، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص شکایت شاکی به طرفیت مشتکی عنه به خواسته پرداخت فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط به شرح مفاد دادخواست و ضمایم آن و با بررسی اوراق و محتویات پرونده ملاحظه می‌شود شاکی به شرح مندرجات دادخواست به طور خلاصه اعلام کرده که کارشناس بهداشت محیط شاغل در بیمارستان کوثر شهرستان آستانه اشرفیه استان گیلان و مستخدم ۶/۳/۱۳۸۷ آزمون استخدامی کشوری بوده و با توجه به مصوبه هیات وزیران طی شماره ۲۳۴۳۴/ت۳۲۵۵۶ه-- ۱۱/۵/۱۳۸۴ در ارتباط با دریافت فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط که دارای پست سازمانی بهداشت محیط هستند، لیکن علی رغم پیگیری انجام شده دانشگاه مشتکی عنه تاکنون اقدامی در این خصوص صورت نداده حال با توجه به مراتب فوق و ملاحظه مطالب معنونه در لایحه دفاعیه دانشگاه مشتکی عنه ثبت شده طی شماره ۲۸۲۸- ۱۸/۶/۱۳۹۱ نظر به این که بر اساس مواد ۸ و ۷ و۶ مصوبه شماره ۱۱۶۱۵/ت۲۶۷۳۴ه--۲۱/۶/۱۳۸۳ هیات وزیران فوق العاده سختی محیط کار بازرسان کار و کارشناسان بهداشت بیست و پنج درصد حقوق و مبنا، افزایش سنوات فوق العاده جذب در طول تصدی این مسئولیت شغلی به میزان یکصد و بیست درصد (۱۲۰%) حقوق و فوق العاده شغل تعیین و صرفاً به دارندگان پست کارشناسان بهداشتی که بر اساس ماده ۱۰۰ قانون کار دارای کارت ویژه هستند تعلق بگیرد و حال آن که به موجب مصوبه شماره ۲۳۴۳۴/ت۳۲۵۵۶ه--۱۱/۵/۱۳۸۴ هیات وزیران و الحاق متنی به عنوان ماده ۱۱ آیین‌نامه شرایط استخدام بازرسان کار و کارشناسان بهداشت که مقرر داشته «کلیه کارشناسان بهداشت به شرط شاغل بودن در وزارت بهداشت ودرمان و آموزش پزشکی و دانشگاه های وابسته به شرط دارا بودن پست سازمانی بهداشت محیط و با رعایت ماده ۱۹ این آیین‌نامه از تاریخ ۱/۵/۱۳۸۴ مشمول دریافت سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت کار مندرج در مواد ۷و۶ این آیین‌نامه می‌شوند.» حال با توجه به مراتب فوق و ملاحظه محتویات و مندرجات پرونده و مداقه در متن حکم کارگزینی شاکی، شکایت مطروح را وارد و موجه تشخیص و به وارد دانستن شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است.

د: شعبه بیست و یکم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۶۶۹۷۳ با موضوع دادخواست خانم افسانه غلامی به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان و به خواسته پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط، به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۲۱۰۰۷۴۶- ۲۲/۳/۱۳۹۱، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص شکایت خانم افسانه غلامی به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان، به خواسته فوق الذکر با توجه به اوراق و محتویات پرونده، دادخواست شاکی و ضمایم آن، همچنین لایحه اداره طرف شکایت به شماره ۶۵۰۶۴/۱۱۷/۳/پ-۱۷/۱۰/۱۳۹۰ نظر به این که مطابق مواد ۸و ۷ و۶ تصویب نامه شماره ۱۱۶۱۵/ت۲۶۷۳۴ه--۲۱/۶/۱۳۸۳ هیات وزیران، فوق العاده سختی شرایط محیط کار، بازرسان کار و کارشناسان بهداشت بیست و پنج درصد (۲۵%) حقوق مبنا و افزایش سنواتی فوق العاده جذب در طول تصدی این مسئولیت شغلی یکصد و بیست درصد (۱۲۰%) حقوق و فوق العاده شغل تعیین و صرفاً به دارندگان پست کارشناس بهداشت کار تعلق می‌گیرد و مقرر شده به موجب مصوبه شماره ۳۳۲۳۴/ت۳۲۵۵۶ه-- ۱۱/۵/۱۳۸۴ هیات وزیران، الحاق متنی که به عنوان ماده ۱۱ به آیین‌نامه شرایط بازرسان کار و کارشناسان بهداشت کار، موضوع تصویب نامه فوق الذکر (۱۱۶۱۵/ت۲۶۷۳۴ه--۲۱/۶/۱۳۸۳) هیات وزیران که مقرر داشته، ماده ۱۱ کارشناسان بهداشت محیط شاغل در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه های وابسته به شرط دارا بودن پست سازمانی بهداشت محیط مشمول دریافت فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت کار مندرج در مواد ۷ و ۶ این آیین‌نامه می‌شوند که با توجه به حکم کارگزینی شاکی که سنوات قابل قبول را ۶ سال و ۲۱ روز اعلام کرده است شامل شاکی می‌باشد. بنابراین دفاع مشتکی عنه مبنی بر عدم داشتن کار بازرسی و غیره، توسط شاکی موثر نبوده و با وصف مذکور خواسته شاکی موجه تشخیص و به وارد دانستن شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است.

ه-: شعبه دوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۶۰۰۱۵ با موضوع دادخواست خانم سیده معصومه تراهی به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی استان گیلان و به خواسته پرداخت کامل فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت محیط، به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۲۰۱۷۷- ۲۹/۶/۱۳۹۱، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است:

در خصوص دادخواست خانم سیده معصومه تراهی به طرفیت دانشگاه علوم پزشکی استان گیلان به خواسته مطالبه فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت کار با توجه به محتویات پرونده و پاسخ واصل شده مبنی بر این که « وفق ماده ۲ مصوبه شماره ۱۱۶۱۵/ت۲۶۷۳۴ه-- ۲۱/۶/۱۳۸۳ هیات وزیران انتصاب در سمت بازرس کار و کارشناسان بهداشت کار منوط به تصویب هیات مربوط و طی دوره آموزشی بوده و طبق ماده ۱۰ قانون کار این گونه کارشناسان باید دارای کارت بازرسی ویژه باشند و چنانچه کاردان یا کارشناس بهداشت محیط، بازرس بهداشت محیط محسوب نگردد، پرداخت فوق العاده های مورد درخواست موجه به نظر می‌رسد.» که با التفات به مراتب مذکور نظر به این که ماده ۱۱ الحاقی ۹/۵/۱۳۸۴ به آیین‌نامه شرایط استخدام بازرسان کار و کارشناسان بهداشت موضوع تصویب نامه شماره ۲۳۴۳۴/ت۳۲۵۵۶ه-- ۱۱/۵/۱۳۸۴ هیات وزیران به استناد ماده ۹۷ قانون کار مصوب ۶۹، بند «خ» ماده ۳۹ قانون استخدام کشوری و ماده ۶ قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب ۱۳۷۰ صادر شده است تا کارشناسان بهداشت محیط شاغل در وزارت بهداشت و دستگاه های وابسته به شرط دارا بودن پست سازمانی بهداشت محیط و با رعایت ماده ۹ آیین‌نامه مصوبه ۱۳۸۳ که « بار مالی لازم از محل صرفه جویی های وزارتخانه های بهداشت و کار و امور اجتماعی تامین خواهد شد» شامل این آیین‌نامه می‌شود. علی هذا مقصود از الحاق ماده ۱۱ به آیین‌نامه شرایط استخدام بازرسان کار و کارشناسان بهداشت انجام کار بازرسی از مراکز تهیه، تولید، نگهداری، توزیع و عرضه مواد خوردنی و آشامیدنی و اماکن عمومی و فعالیت در خارج از اداره است که برابر ماده ۱۰۰ قانون کار برای شناسایی و مصون بودن از تعرض برای افراد، کارت ویژه بازرسی صادر می‌شود. بنابراین چون فوق العاده های مذکور شامل کارشناسان بهداشت محیط که فاقد کارت ویژه بازرسی بوده و مسئولیت بازرسی و کار در خارج از اداره ندارند نمی شود و نامبرده هم واجد شرایط نبوده خواسته موجه نیست. لذا به رد شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ یاد شده با حضور روسا، مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد. پس از بحث و بررسی، با اکثریت آراء به شرح آینده به صدور رای مبادرت می‌کند.

رای هیات عمومی

اولاً: رای شعبه سوم دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۳۰۱۳۴۲-۲۵/۴/۱۳۹۱، به لحاظ این که در خصوص خواسته شاکی که ناظر بر پرداخت فوق العاده سختی شرایط محیط کار در قبل از سال ۱۳۸۸ می‌باشد و متضمن حکمی نیست، از موضوع تعارض خارج است و در سایر آراء تعارض محرز است.

ثانیاً: مطابق ماده ۱۱ الحاقی به مصوبه شماره ۱۱۶۱۵/ت۲۶۷۳۴ه-- ۲۱/۶/۱۳۸۳ هیات وزیران، مقرر شده است که: « کارشناسان بهداشت محیط شاغل در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه های وابسته، به شرط دارا بودن پست سازمانی بهداشت محیط و با رعایت ماده ۹ این آیین‌نامه از تاریخ ۱/۵/۱۳۸۴ مشمول دریافت فوق العاده سختی شرایط محیط کار و فوق العاده جذب کارشناسان بهداشت کار مندرج در مواد ۷ و ۶ این آیین‌نامه می‌شوند». نظر به این که در این ماده از مصوبه، پرداخت فوق العاده به داشتن کارت ویژه موضوع ماده ۱۰۰ قانون کار موکول نشده است و کارت ویژه موضوع ماده ۱۰۰ قانون کار برای بازرسان کار و کارشناسان بهداشت حرفه ای برای انجام بازرسی اعلام شده است، بنابراین پرداخت فوق العاده مورد نظر شکات که از کارشناسان بهداشت محیط هستند به وجود یا عدم وجود کارت ویژه بستگی ندارد. با توجه به مراتب آراء شعب دیوان عدالت اداری به شرح مندرج در گردش کار در حدی که متضمن استدلال فوق الذکر می‌باشد و بر پرداخت فوق العاده مذکور تا تاریخ ۱/۱/۱۳۸۸و زمان اجرایی شدن فصل دهم قانون مدیریت خدمات کشوری صادر شده است، صحیح و موافق مقررات تشخیص می‌شود. این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۲ و ماده ۸۹ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است.

معاون قضایی دیوان عدالت اداری - علی مبشری