رسیدگی به جرمی که قاضی شاهد آن است

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۵/۰۲/۲۱
برگزار شده توسط: استان اصفهان/ شهر سمیرم

موضوع

رسیدگی به جرمی که قاضی شاهد آن است

پرسش

قاضی در حالی که عازم محل خدمت بوده است مواجه با نزاع خیابانی شده و پس از توقف شخصا مشاهده می کند که آقای الف مرتکب قتل ب می شود قاضی یاد شده به محل خدمت رفته و در روزهای بعد پرونده همان قتل به ایشان ارجاع می شود در پرونده هیچ دلیلی بر ارتکاب قتل از سوی الف وجود ندارد؛ سوال این است آیا قاضی می تواند به علم خود استناد کرده و رسیدگی کند ؟

نظر هیئت عالی

ماده ۲۱۱ قانون مجازات اسلامی ناظر به علم حصولی قاضی است که از طریق مستندات بین موجود در پرونده حاصل شده باشد و حسب تبصره ذیل ماده مرقوم نظریه کارشناس معاینه محل تحقیقات محلی اظهارات مطلع و گزارش ظابطان که نوعا علم آور هستند می توانند مستند علم قاضی قرار گیرد به علاوه طبق ماده ۱۶۲ قانون مرقوم شهادت و اقرار که فاقد شروط مقرر در قانون و شرع باشد در کنار قراین و امارات دیگر می توانند مستند علم قاضی قرار گیرند و علم شخصی قاضی که از مشهودات و مسموعات و مبادی حسی او حاصل شده باشد حسب ماده ۲۱۱ نمی تواند مستند قرار گیرد بنابراین در مورد سوال که قاضی شاهد وقوع جرم بوده بر اساس علم شخصی نمی تواند حکم صادر کند زیرا قابلیت بررسی و نظارت در مراجع بالاتر را ندارد و بهتر است درمرحله تحقیقات مقدماتی پرونده به قاضی دیگری ارجاع شود و بازپرس به عنوان شاهد مشاهدات خود را منعکس کند در عین حال قاضی شاهد نمی تواند به موضوع بی طرف باشد با فرض احتمال اشتباه در درک ماوقع بهتر است فقط شاهد باشد. بنابراین نظریه اکثریت مورد تایید است.

نظر اکثریت

مورد از موارد رد دادرسی محسوب می شود و قاضی نمی تواند به علم خود استناد کند.

نظر اقلیت

از موارد رد دادرسی محسوب نمی شود و قاضی می تواند به آن استناد کند.