شرط ضمن عقد ازدواج

صورتجلسه نشست قضایی
کد نشست: ۱۳۹۹-۷۰۲۱
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۴/۰۴
برگزار شده توسط: استان تهران/ شهر تهران

موضوع

شرط ضمن عقد ازدواج

پرسش

در قسمت شروط ضمن عقد سند ازدواج قید می شود (( زوج ضمن عقد خارج لازم متعهد می شود سند یک دستگاه آپارتمان (با مشخصات معین ) را بنام زوجه منتقل نماید)). متعاقبا زوجین با طلاق توافقی متارکه می نمایند و نحوه ی پرداخت مهریه بدون اشاره به شرط مذکور مشخص می شود. پس از انجام تشریفات طلاق زوجه دادخواستی به خواسته ی الزام زوج به تنظیم سند همان آپارتمان تقدیم می نماید.

نظر هیئت عالی

تعهد مندرج در سند نکاحیه ( زوج ضمن عقد خارج لازم متعهد شده که سند یک دستگاه آپارتمان با مشخصات معین را به نام زوجه منتقل نماید.) در هر حال لازم الوفا است و با انحلال بعدی عقد نکاح تعهد سابق زایل نمی شود.

نظر اکثریت

علی رغم وقوع طلاق توافقی دعوی الزام به تنظیم سند باید پذیرفته شود. طلاق نه فسخ است و نه اقاله بلکه ایقاع محسوب می شود و در این موضوع از ماده ی ۲۴۶ قانون مدنی وحدت ملاک هم نمی شود گرفت. استدلال برخی همکاران این است که چون ضمن عقد خارج لازم بوده این مورد عقد جدیدی محسوب می شود ولی برخی دیگر اعتقاد دارند گاهی شروط ضمن عقد نکاح می تواند به مهریه معطوف شود مثل همین سوال و در نتیجه باید از آثار مهریه کمک بگیریم و اینجا با عقد جدیدی مواجه نیستیم و از شروط ضمن عقد نکاح که ناظر بر مهریه است محسوب می شود.

نظر اقلیت

اینجا با تعهد مواجه هستیم و عهد همواره یک موضوعی دارد. آیا موضوع تعهد نکاح و زندگی مشترک بوده یا نه مثلا طلب است. زمانی که اصل موضوع که نکاح است از بین رفت فرع باقی نمی ماند. در مواد ۲۶۴ به بعد از قانون مدنی سقوط تعهدات مطرح شده است. بله اگر موضوع نکاح نبوده یا خارج از نکاح مراودات دیگری نیز داشته اند باید جدای از نکاح و عقد جدید در نظر گرفته شود و احراز این مطلب با استمداد از ماده ۱۹۹ قانون آیین دادرسی مدنی با دادگاه است که قصد و اراده طرفین را احراز نماید و حتی اگر به این نتیجه رسید که در زمان طلاق این قسمت را فراموش کرده اند که تعیین تکلیف کنند باید ترتیب اثر بدهد و رای به نفع خواهان بدهد. در هر حال باید بنا بر شرایط قایل به تفکیک شد.