ضرورت اتیان سوگند خواهان علاوه بر بینه در دعوای بر میت
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۵/۰۳/۲۶
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر ساری
موضوع
ضرورت اتیان سوگند خواهان علاوه بر بینه در دعوای بر میت
پرسش
با توجه به ا طلاق ماده ۲۷۸ قانون آیین دادرسی مدنی که موخر برماده ۱۳۳۳ قـانون مـدنی است آیا در دعوای بر متوفا که مستند آن سند رسمی است سوگند اسـتظهاری مـدعی لازم است؟ به عنوان مثال در دعوای مطالبه مهر به طرفیت ورثه زوج متوفا مستند به سند رسـمی نکاح آیا سوگند خواهان ضروری است؟
نظر هیئت عالی
اگرچه در بادی امر ماده ۲۷۸ قانون مدنی ناسـخ مـاده ۱۳۳۳ قانون مدنی به نظر میرسد با توجه به مقـررات مـاده ۲۷۸ کـه وارد بـر ماده ۱۳۳۳ است اختیار حاکم در اتیان سوگند مدعی سلب شده است. با این توضـیح کـه به موجب ماده ۱۳۳۳ قانون مدنی اگر در دعوای بر میت اصل حق به هر شکل نزد حـاکم ثابت شود و بقای آن محل تردید است. حاکم از مدعی میخواهد بـرای بقـای دیـن اتیـان سوگند نماید و از عبارت (میتواند) به نظر میرسد حاکم در این مورد مخیـر بـوده اسـت.
نظر اکثریت
۱. بینه در ماده ۲۷۸ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی به معنـای شهادت شهود است. به عبارت دیگر به معنای اخص آن به کار رفته است لذا ماده مذکور با قسمت خیر ماده ۱۳۳۳ قانون مدنی قابل جمع بوده و ناسخ آن نیست.
نظر اقلیت
۱. ماده ۲۷۸ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امـور مـدنی مبتنـی بـر یـک قاعده ققهی است که به موجب آن هر جا در دعوای بر میت اصل حق ثابت باشـد جهـت ستصحاب آن با لحاظ فوت مدیون سوگند مدعی لازم است. یعنی اثبـات دیـن بـر عهـده مدیون متوفا با ادله صورت میگیرد و استصحاب بقای آن سوگند. این امر بـا اعتبـار سـند رسمی هم منافات ندارد زیرا که با استناد به سند رسمی اصل حق ثابت شـده و در فـرض عدم اتیان سوگند توسط مدعی حق ثابت شده ساقط میشود.