طرف دعوی مطالبه مهر پس از فوت زوج
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۵/۰۹/۰۵
برگزار شده توسط: استان ایلام/
موضوع
طرف دعوی مطالبه مهر پس از فوت زوج
پرسش
چنان چه زوجه پس از فوت شوهر که ورثه مادر متوفیٰ و دو فرزند صغیر هستند و زوجه قیم صغار است مطالبه مهر کند دادخواست به طرفیت چه کسانی طرح می شود؟
نظر هیئت عالی
مطابق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی به مجرد عقد ازدواج زن مالک مهر بوده و می تواند هرگونه تصرفی در آن کند و عندالمطالبه زوج مکلف به پرداخت آن است. حتی پس از فوت به دستور ماده ۸۶۹ قانون مدنی و ماده ۲۲۵ قانون امور حسبی باید قبل از تقسیم ترکه مهر زن که در عهده متوفیٰ بوده و از جمله دیون وی است از ماترک جدا شود. گرچه سوال مطروحه به اجمال برگزار شده چنین به نظر می رسد زنی که دارای دو فرزند صغیر بوده و قیم آن ها نیز هست مهر خود را مطالبه نکرده و ماترک متوفیٰ بین ورثه که همسر وی و فرزندان و مادرش هستند تقسیم شده است. در این صورت زوجه ی متوفیٰ می تواند با تقدیم دادخواست علیه وراث مهرش را مطالبه کند. چون همسر متوفیٰ قیم دو فرزند صغیرش است دعوا علیه مادر متوفیٰ و دادستانی که نظارت بر اموال صغیر دارد طرح خواهد شد و دادگاه حکم به محکومیت مادر متوفیٰ به پرداخت مهر همسر متوفیٰ به نسبت ماترک دریافتی صادر خواهد کرد و اخذ مابقی مهر از فرزندانش با نظارت و موافقت دادستان بلامانع خواهد بود و موردی برای استعفا از قیمومت و نصب قیم دیگر نیست.
نظر اکثریت
سمت زوجه که قیم صغار است با استعفای وی زایل است و چون صغار بدون قیم و سرپرست هستند قیم دیگری (قیم اتفاقی) برای صغار تعیین می شود و دعوای مطالبه مهر زوجه به طرفیت قیم صغار به قیمومت و با نظارت دادستان قابل طرح و رسیدگی است.
نظر اقلیت
چون دعوای مطالبه مهر از ماترک متوفیٰ از ناحیه زوجه یی که قیم صغیر به جا مانده از شوهرش است مطرح شده زوجه در آن واحد هم مدعی است و هم مدعی علیه لذا زوجه نمی تواند مدعی علیه باشد. بنابراین موقتا در پرونده متشکله سمتش زایل و دادخواست به طرفیت مادر متوفیٰ و صغار به جا مانده از متوفیٰ و دادستان طرح می شود تا دادستان شخصا یا با اعزام نماینده به دادگاه از صغر و غبطه دفاع کند.