عدم تصریح مقررات به برخی از ترک فعل های دارای اثرات مهم کارکنان دولت
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۳/۱۰/۱۲
برگزار شده توسط: استان سازمان بازرسی کل کشور/ شهر تهران
موضوع
عدم تصریح مقررات به برخی از ترک فعل های دارای اثرات مهم کارکنان دولت
پرسش
ماده (۵۷۶) قانون مجازات اسلامی تصریح نموده: «چنانچه هر یک از صاحبمنصبان و مستخدمین و مامورین دولتی و شهرداریها در هر رتبه و مقامی که باشند از مقام خود سوءاستفاده نموده و از اجرای اوامر کتبی دولتی یا اجرای قوانین مملکتی و یا اجرای احکام یا اوامر مقامات قضایی یا هرگونه امری که از طرف مقامات قانونی صادر شده باشد جلوگیری نماید، به انفصال از خدمات دولتی از یک تا پنج سال محکوم خواهد شد.» در تطبیق رفتار با ماده مذکور، اختلافنظر وجود دارد. بهعنوان نمونه در فرض عدم اقدام شهرداری در رفع خطر از ساختمانهای در معرض آسیب که تکلیف قانونی دستگاه مذکور میباشد؛ صِرف عدم انجام وظایف قانونی، تحت عنوان عدم اجرای قوانین مملکتی مشمول این ماده است یا با توجه به تفسیر مضیق قوانین جزایی؛ شمول این قانون صرفاً در فرض ممانعت و انجام فعل، ثابت میشود؟
نظر هیات عالی
نظر اتفاقی مورد تائید است.
نظر اتفاقی
با توجه به تصریح ماده (۵۷۶) قانون مجازات اسلامی بر سوءاستفاده از مقام (از مقام خود سوءاستفاده نموده) همچنین جلوگیری نمودن (جلوگیری نماید.) و صراحت منطوق ماده، ترک فعل را نمیتوان رکن مادی جرم موضوع ماده (۵۷۶) قانون مجازات اسلامی محسوب نمود. موید این نظر، نظریههای ارشادی شماره ۰۹۱۲/۹۳/۷ مورخ ۱۳۹۳/۰۴/۱۸ و شماره ۱۵۲۷/۹۸/۷ مورخ ۱۳۹۸/۱۲/۱۲ اداره کل حقوقی قوه قضائیه میباشد.