قابلیت وصول هزینه های متعارف عزاداری متوفی

صورتجلسه نشست قضایی
کد نشست: ۱۳۹۸-۶۲۵۹
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۵/۰۲
برگزار شده توسط: استان سمنان/ شهر سمنان

موضوع

قابلیت وصول هزینه های متعارف عزاداری متوفی

پرسش

آیا هزینه های متعارف مراسم عزاداری متوفی (مربوط به مراسم سوم و هفتم و... ) قابل مطالبه است؟

نظر هیئت عالی

مطابق مواد ۱۹۰ و ۲۲۵ قانون امور حسبی و ماده ۸۹۶ قانون مدنی حقوق و دیونی که به ترکه متوفی تعلق می گیرد باید قبل از تقسیم آن ادا شود و بر این مبنا انجام هزینه های کفن و دفن متوفی با رعایت شان او لازم و ضروری است و از مهر و موم ترکه مستثنی می باشد؛ بنابراین هزینه های ضروری چون هزینه کفن و دفن تجهیز متوفی حفظ و اداره ترکه و.. . جز دیون ترکه تلقی و قابل مطالبه است؛ لیکن سایر هزینه های عرفی مانند انجام مراسم سوم هفتم و.. . ضروری نیست و تحمیل آن به وراث محمل قانونی ندارد؛ مگر اینکه وراث به برگزاری این مراسم ها و پرداخت هزینه ها از ترکه توافق کرده باشند و در صورت وجود وصیت نامه و سفارش م وصی به برگزاری مراسم عزاداری و ختم قرآن و.. . از محل ثلث ماترک محاسبه و تادیه خواهد شد. نظر اتفاقی: در ماده ۸۶۹ قانون مدنی حقوق و دیونی که به ترکه متوفی تعلق می گیرد و باید قبل از تقسیم آن ادا شود؛ تصریح شده است. در راستای ماده ی مذکور؛ ماده ۱۹۰ قانون امور حسبی هزینه های کفن و دفن متوفی را که با رعایت شان او لازم و ضروری است از مهر و موم مستثنا کرده است و ماده ۲۲۵ قانون اخیر هم هزینه ی کفن و دفن؛ تجهیز متوفی و سایر هزینه های ضروری از قبیل هزینه های حفظ و اداره ی ترکه؛ جز دیون ترکه تلقی کرده است؛ بنابراین با توجه به این که ترکه جز در موارد استثنا حق ورثه می باشد (ماده ۸۶۸ قانون مدنی ) و قانونگذار موارد استثنا را تصریح کرده است؛ لذا به اقتضا اقتصار به قدر متیقن و "عدم جواز ضرر وراث" و لحاظ مستندهای قانونی فوق هزینه های غیر ضروری از قبیل هزینه های مربوط به مراسم سوم هفتم و... جز دیون ترکه به حساب نمی آید و قابل مطالبه نیست؛ مگر آن که وراث به پرداخت آن هزینه ها از ترکه توافق کرده باشند که بر فرض اثبات به موجب صدر ماده ۱۰ قانون مدنی توافق به عمل آمده لازم الرعایه می باشد.