قتل با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول

رأی خلاصه جریان پرونده

به موجب دادنامه شماره ۹۲۰۹۹۷۰۲۲۵۷۰۰۱۵۰- ۱۳۹۲/۰۹/۲۵ شعبه ۱۱۳ دادگاه کیفری استان ... که به موجب دادنامه شماره ۲۹/۲۷- ۱۳۹۳/۰۱/۳۰ شعبه ۲۹ دیوان‌عالی‌کشور مورد ابرام قرار گرفته است؛ آقای ع.ع. به اتهام مباشرت در قتل عمدی م.الف. به قصاص نفس محکوم گردیده است و همسر وی خانم ف.ب. به اتهام معاونت در قتل عمدی به تحمل ۱۵ سال و به اتهام ارتکاب زنای غیرمحصنه به تحمل یک­صد ضربه تازیانه محکوم گردیده است. در رأی صادره اکثریت اعضای دادگاه موضوع ادعای متهم و وکیل وی بر مهدورالدم بودن مقتول را نپذیرفته‌اند، ولی در رأی اقلیت این ادعا پذیرفته شده‌است و متهم مستحق مجازات قصاص نفس تشخیص داده نشده ‌است و وی می‌بایست به پرداخت دیه کامل مقتول و تعزیر محکوم گردد. وکیل تسخیری محکوم‌ٌعلیه در لایحه مفصل خود به استناد بند ۶ ماده ۲۷۲ قانون آئین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری درخواست اعاده‌ دادرسی نموده ‌است و اعلام داشته به علت اشتباه قاضی، کیفر مورد حکم با جرم واقع شده به لحاظ این‌که محکومٌ‌علیه ع.ع. با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول وی را به قتل رسانیده است، تناسبی ندارد و توضیح داده است که به علت این‌که مقتول قبل از ازدواج با همسر وی مرتکب زنا شده‌است و از این رابطه جنسی فیلم تهیه کرده و بعد از ازدواج خانم ف.ب. با وی مجدداً مقتول با عنف با وی مرتکب زنای به عنف شده‌است و هم‌چنین مقتول قصد داشته است از فیلم تهیه شده از همسر وی سوء استفاده نموده و آن را در جامعه توزیع نماید و به این جهات شخص مقتول مهدورالدم بوده و محکومٌ‌علیه با این اعتقاد وی را به قتل رسانیده است و از این جهت مجازات قصاص را نامتناسب دانسته و درخواست اعاده‌دادرسی نموده‌ است. با مطالبه پرونده مربوط و بررسی محتویات پرونده ملاحظه می‌گردد که محکوم به قصاص ع.ع. از ابتدای دستگیری علت قتل و کشتن مقتول را ارتباط نامشروع و اعمال منافی عفت مقتول با همسر وی دانسته است و این‌که مقتول با تهیه فیلم از ارتباط جنسی با همسر محکومٌ‌علیه ف.ب. قصد داشته هم‌چنان اعمال ناصواب خود را ادامه دهد و این مطالب مورد تأیید همسر محکومٌ‌علیه هم قرار گرفته است و در نهایت هم با همکاری متهمه و با تماس با مقتول و به قصد ارتکاب اعمال منافی عفت او را به محل قتل کشانده‌اند و مبادرت به قتل او شده‌است.

رأی شعبه دیوان عالی کشور

با عنایت به این‌که محکومٌ‌علیه ع.ع. در کلیه مراحل بازجویی و تحقیقات در دفاعیات خود علت قتل را ارتکاب اعمال منافی عفت مقتول با همسر وی به نام ف.ب. دانسته است و فیلم کشف شده از متهم نیز از وجود ارتباط جنسی و اعمال منافی عفت مقتول با همسر محکومٌ‌علیه دارد و تحقیقات صورت گرفته نیز حکایت از عدم رضایت از وضعیت اخلاقی مقتول می‌نماید و همسر محکومٌ‌علیه نیز ارتکاب اعمال منافی عفت با مقتول را تأیید و اعلام داشته که مقتول با فیلم‌هایی که از او داشته مبادرت به سوءاستفاده از او کرده است و در نهایت محکومٌ‌علیه به همراه همسرش برای از بین بردن مقتول اقدام می‌نمایند و اوضاع و احوال و وضعیت پرونده حکایت از این دارد که محکوم‌ٌعلیه با اعتقاد به استحقاق مقتول به مرگ مبادرت به قتل وی نموده‌است. قطع نظر از این‌که به نظر نمی‌رسد مقتول در واقع استحقاق مرگ را داشته است یا خیر؟ به نظر می‌رسد که محکومٌ‌علیه با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول مبادرت به کشتن وی نموده‌است و در این وضعیت حسب تبصره ۲ ماده ۲۹۵ قانون مجازات اسلامی ۱۳۷۰ و ماده ۳۰۳ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ مجازات مرتکب قتل قصاص نخواهد بود و چون دادگاه مجازات قصاص برای محکومٌ‌علیه تعیین نموده‌است، از این جهت به نظر اعضای شعبه مجازات تعیین شده متناسب با جرم نمی‌باشد و موضوع مشمول بند ۶ ماده ۲۷۲ قانون آئین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امورکیفری بوده، لذا در اجرای مواد ۲۸۵ و ۲۸۴ قانون مذکور با تجویز اعاده‌دادرسی و با اعلام تعویق اجراء کیفر تا اعاده‌دادرسی و صدور حکم مجدد، رسیدگی مجدد به موضوع را به شعبه هم‌عرض محول می‌نماید.
شعبه ۲۹ دیوان عالی کشور - مستشار و مستشار
محمد بارانی - محمد کرمی