مرجع صادر کننده حکم قطعی در رسیدگی به موارد تجویز اعاده دادرسی

رأی خلاصه جریان پرونده

حسب محتویات پرونده مطابق دادنامه شماره ۶۰۰۴۸۴- ۱۳۸۹/۱۱/۰۴ شعبه ۱۰۱ دادگاه عمومی جزایی حوزه قضایی ق.، ح. از اتهام انتقال مال‌ غیر موضوع شکایت ع.ن. برائت حاصل نموده که پس از تجدیدنظرخواهی شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان ک. به موضوع رسیدگی و به‌موجب دادنامه شماره ۶۷۰۱۰۰۱- ۱۳۸۹/۱۲/۲۲ با ذکر استدلالات مفصلی که شرح آن در دادنامه مذکور مندرج بوده است و در این مرحله از رسیدگی مستغنی از پردازش مجدد می‌باشد، دادگاه وی را بزهکار تشخیص و مستنداً به بند ب ماده ۲۵۷ قانون آیین دادرسی کیفری و رعایت ماده ۱۰ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری مصوب سال ۱۳۶۷ متهم را به تحمل یک سال حبس تعزیری و رد مال معادل مبلغ ۳۹۶۰۰۰۰ ریال در حق شاکی و معادل آن به صندوق دولت محکوم و رأی صادره غیابی اعلام که پس از واخواهی طبق دادنامه شماره ۷۰۰۲۹۳- ۱۳۹۰/۰۵/۱۳ ضمن ردّ واخواهی، قطعی گردیده است. متعاقب مراتب مذکور محکوم‌علیه از دیوان عالی کشور درخواست اعاده دادرسی نموده که این شعبه بر اساس دادنامه شماره ۹۳۰۰۴۶۷- ۱۳۹۲/۰۴/۳۰ برای یک‌بار اعاده دادرسی تجویز و مراتب به شعبه هم‌عرض شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان ک. ارجاع نموده است. شعبه ششم دادگاه تجدیدنظر استان ک. به‌عنوان شعبه هم‌عرض رسیدگی و مطابق دادنامه شماره ۸۰۰۹۱۵- ۱۳۹۳/۸/۲۱ موجبی جهت نقض دادنامه به نظر وارد ندانسته و مستنداً به ماده ۲۷۴ قانون آیین دادرسی کیفری به ردّ درخواست اعاده دادرسی رأی صادر نموده است. در ادامه آقای م.خ. به وکالت از محکوم‌علیه آقای ح. با استناد به رضایت‌نامه شماره ۶۸۰۰۰۰۴ - ۱۳۹۳/۱۱/۰۷ آقای ع. شاکی پرونده درخواست اعمال ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری نموده است که پرونده از طرف اجرای احکام به شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان ک. ارسال و شعبه مزبور طی دادنامه شماره ۱۳۹۳/۱۲/۱۷ شعبه ششم دادگاه تجدیدنظر استان که پس از تجویز اعاده دادرسی به موضوع رسیدگی و النهایه به ردّ درخواست اعاده دادرسی و به تعبیر شعبه مبادرت به تأیید دادنامه آن دادگاه نموده است و اظهارنظر ماهوی نموده را صالح به درخواست تقاضای اعمال ماده ۲۷۷ قانون مرقوم دانسته است. پرونده به شعبه ششم ارسال و شعبه فوق‌الذکر برابر دادنامه شماره ۶۸۰۰۰۵۰- ۱۳۹۳/۱۲/۰۹ چنین مرقوم داشته است: با عنایت به اینکه حسب مقررات ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری مرجع رسیدگی به درخواست تخفیف مجازات دادگاه صادرکننده حکم قطعی اعلام شده و این شعبه پس از پذیرش اعاده دادرسی توسط دیوان عالی کشور با مردود اعلام نمودن اعاده دادرسی رأی قطعی صادره را معتبر دانسته و از این حیث خللی به قطعیت دادنامه شعبه پنجم تجدیدنظر استان ک. وارد نشده است و حکم قابل‌اجرا، همان خواهد بود عقیده داشته است رسیدگی مذکور در صلاحیت شعبه مذکور خواهد بود و النهایه شعبه پنجم، پرونده را به دیوان عالی کشور ارسال که جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع شده است. هیئت شعبه به تاریخ بالا تشکیل جلسه داده و پس از قرائت گزارش آقای محمد کرمی عضو ممیز و اوراق پرونده و اخذ نظریه کتبی آقای حسین خاتون دهی دادیار محترم دادسرای دیوان عالی کشور مبنی بر اتخاذ تصمیم قانونی و شایسته به شرح محتویات پرونده و تأیید صلاحیت شعبه پنجم تجدیدنظر حکم قطعی صادر شده است، مشاوره نموده چنین رأی می‌دهد.

رأی شعبه دیوان عالی کشور

همان‌طوری که ماده ۲۷۵ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب ۱۳۷۸ مقرر می‌دارد: رأی دیوان عالی کشور در خصوص پذیرش اعاده دادرسی، اجرای حکم را در صورت عدم اجرا تا اعاده دادرسی و صدور حکم مجدد به تعویق خواهد انداخت و ... بنابراین تا مادامی‌که شعبه هم‌عرض به موضوع تجویز اعاده دادرسی رسیدگی ننموده و حکم جدیدی پس از تجویز اعاده دادرسی صادر ننموده است، حکم قبلی به قوت خود باقی می‌باشد. علی‌الخصوص در مانحن‌فیه که شعبه هم‌عرض یعنی شعبه ششم دادگاه تجدیدنظر اعاده دادرسی را نپذیرفته و به ردّ آن اظهارنظر نموده است که با این وصف، فی‌الواقع تعلیق همان حکم قطعیت یافته از شعبه سابق مرتفع و به مرحله اجرا درمی‌آید. به عبارت اخری ردّ اعاده دادرسی متضمن صدور رأی جدیدی نبوده و فقط اجرای حکمی که پس از تجویز اعاده دادرسی دعوی به تعویق افتاده بوده است، اجرا می‌نماید و مرجع صادرکننده حکم قطعی همان شعبه قبلی که در ما نحن‌فیه شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر می‌باشد تلقی می‌گردد نه شعبه ششم که رأی بر رد اعاده دادرسی صادر نموده‌اند. لذا با پذیرش نظریه شعبه ششم دادگاه تجدیدنظر استان ک. که شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر را صالح به رسیدگی به درخواست اعمال ماده ۲۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری دانسته بدین‌وسیله حل اختلاف نموده و مراتب را به مرجع موصوف ارسال می‌نماید.
رئیس شعبه ۲۹ دیوان عالی کشور- مستشار
نبی‌اله راجی- محمد کرمی