مسئولیت شرکتهای خودروساز در مقابل تعهدات نمایندگی

رأی خلاصه جریان پرونده

اداره کل اوقاف و امور خیریه استان مرکزی دادخواستی به طرفیت شرکت و نمایندگی مجاز الف. کد. . . به مدیریت آقای ج.م. به خواسته الزام و محکومیت خوانده به تحویل ۴ دستگاه خودروی سمند LX دوگانه سوز و الزام به پرداخت خسارت تأخیر تحویل ناشی از عدم اقدام تا زمان صدور حکم و پرداخت هزینه دادرسی فعلاً مقوم به ۰۰۰/۰۰۰/۵۱ ریال تقدیم محاکم عمومی اراک نموده و توضیح داده این اداره طی نامه های شماره ۲۰۶۲-۲۰/۳/۹۱ و ۲۰۶۳-۲۰/۳/۹۱ درخواست پیش فاکتور جهت خرید ۴ دستگاه خودروی سمند LX دوگانه سوز از نمایندگی شرکت در اراک (نمایندگی آقای م. کد . . .) می نماید نمایندگی طی نامه های شماره ۴۳۵۲-۱۸/۴/۹۱ و ۴۳۵۳-۱۸/۴/۹۱ قیمت هر دستگاه خودرو را ۰۰۰/۹۷۰/۱۷۵ ریال اعلام می دارد مشروط به اینکه ظرف مدت یک هفته وجه مذکور تأمین و پرداخت گردد این اداره کل ظرف مدت سه روز در مورخ ۲۱/۴/۹۱ وجه مذکور را طی دو فقره چک رمزدار بین بانکی به شماره حساب ۰۱۹۸۴۴۰۰۱۹ که توسط نمایندگی اعلام گردد. کارسازی می نماید و توسط نمایندگی طی نامه شماره ۴۰۲۸-۲۱/۴/۹۱ اعلام وصول می گردد و مقرر بوده به صورت فوری تحویل صورت پذیرد از تاریخ ۲۱/۴/۹۱ تاکنون علی رغم پیگیری های مکرر و مراجعات متعدد از تحویل خودرو خودداری نموده و موجبات تضییع حق این اداره را فراهم آورده و درخواست طبق خواسته را دارم. شعبه دوم دادگاه عمومی اراک پس از دستور تعیین وقت و ابلاغ اخطاریه ها تشکیل جلسه داده و پس از استماع اظهارات نماینده اداره خواهان و استماع دفاعیات وکلای خواندگان به شرح اوراق پرونده ختم رسیدگی را اعلام و طی دادنامه ۰۰۰۲۰۰۶۶۷ مورخ ۱۰/۷/۹۲ با این استدلال . . . دادگاه با در نظر داشتن مفاد مطالب و مستندات طرفین و تعهدات ایجادشده ناشی از آن و از آنجا که ایرادات مطروحه از سوی خواندگان دایر بر عدم توجه دعوی یا فقدان سمت وارد نمی باشد و علی الاصول با توجه به آنکه شرکت های خودروساز در شهرهای مختلف دارای نمایندگی های مجاز بوده و این نمایندگی ها در راستای اختیارات تفویض شده به آن ها اقدام به ثبت نام به اخذ مدارک و چک و یا وجه از متقاضیان می نمایند و در قبال آن شرکت خودروساز و . . . متعهد به اجرای تعهدات قراردادی هستند و از آنجا که با توجه به مستندات ذکرشده و برابر اعلام نمایندگی الف. وجه ۴ فقره خودرو به موجب چک بانکی به حساب شرکت تأمین گردیده و چنانچه به هر دلیلی چگونگی وصول وجه این چک ها یا دیگر مسائل مطروحه شکلی را برای انجام تعهد ایجاد نماید، نمایندگی موظف بوده مراتب را به متقاضی اعلام کند و آگاهی های لازم را به مشتری ابراز و اعلام دارد و تخطی نمایندگی موجب سلب حقوق از مشتری نخواهد نمود و از آنجا که این نمایندگی ها به اعتبار شرکت اقدام به ثبت نام و اخذ وجه و دیگر امور مبادرت می کند لاجرم مسئولیت این اقدامات متوجه شرکت می باشد و با وارد تشخیص دادن دعوی خواهان حکم به محکومیت خواندگان به انجام تعهدات قراردادی مبتنی بر تحویل ۴ دستگاه سمند LX دوگانه سوز در حق خواهان به انضمام هزینه دادرسی محکوم و اعلام داشته بدیهی است چنانچه به دلیل تخطی نمایندگی ایران خودرو افزایش قیمت به این خودروها واردشده باشد پرداخت به عهده نمایندگی خواهد بود. وکیل شرکت ظرف مهلت مقرر پس از اتمام مهلت تجدیدنظرخواهی دادخواست فرجامی تقدیم که پس از طی تشریفات قانونی پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع شده است، دادخواست فرجامی و لایحه اداره فرجام خوانده به هنگام شور قرائت خواهد شد.
به تاریخ بالا هیئت شعبه تشکیل پس از قرائت گزارش عضو ممیّز و اوراق پرونده مشاوره انجام چنین رأی می دهد.

رأی شعبه دیوان عالی کشور

ایراد موجه و مؤثری بر دادنامه فرجام خواسته به شماره ۰۰۲۰۰۶۶۷ مورخ ۱۰/۷/۹۲ شعبه دوم دادگاه عمومی اراک که موجبات نقض آن را فراهم آورد به عمل نیامده است و نظر به اینکه رأی مطابق قانون و دلایل موجود در پرونده صادر گردیده مستنداً به ماده ۳۷۰ قانون آیین دادرسی مدنی با ردّ فرجام خواهی رأی مذکور ابرام و پرونده اعاده می شود.
رئیس شعبه ۱۸ دیوان عالی کشورـ مستشار
احمدی ـ شمس