مطالبه همزمان شرط تنصیف و اجرتالمثل

رأی خلاصه جریان پرونده

یکم- برابر مندرجات پرونده بدوی به کلاسه ۹۱۰۳۲۱ شعبه چهارم دادگاه عمومی حقوقی الف غرب ۱- در تاریخ ۲۹/۸/۱۳۹۱ آقای غ.ش. با ارائه دادخواستی به طرفیت خانم ف.ر. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش با پیوست کردن تصویر مصدق از رونوشت سند ازدواج شان به شماره ترتیب ۴۱۹۸ تاریخ وقوع و ثبت عقد ۲۲/۹/۱۳۸۷ تنظیمی در دفتر رسمی ثبت ازدواج شماره . . . و از رأی غیرقطعی مبنی بر: محکومیت اش به پرداخت تعداد دویست عدد سکه به عنوان صداق در حق زوجه به نحو تقسیط به شرح مرقوم اعلام کرد: هرگز زندگی خوبی نداشتند زوجه به کرات اقدام به خودکشی کرد در سال ۱۳۹۰ با زخمی کردن گلوی خود با چاقو . . . موجب اذیت و آزار او شد و به لحاظ جراحات وارده قادر به تکلم نبود و با سُند غذا تغذیه می نماید فرزند مشترک ندارند برابر دادنامه ابرازی مهریه را وصول می کند تقاضای رسیدگی و صدور حکم به خواسته مزبور برای اجرای صیغه طلاق دارد.
۲- در وقت مقرر رسیدگی ۳/۱۰/۱۳۹۰ پس از تکرار دعوی و خواسته توسط خواهان، در پاسخ زوجه ضمن اعلام مخالفت با طلاق گفت: در مورد مهریه و نفقه رأی صادرشده و جهیزیه در سند قید شد بعداً لیست آن را ارائه می کند درخواست اجرت المثل و تنصیف اموال را دارد باردار نیست . . .
۳- قرار ارجاع امر به کارشناسی جهت تقویم اجرت المثل صادر و کارشناس به قید استفراع انتخاب گردید.
۴- استشهادیه لیست جهیزیه زوجه که توسط عده ای تسجیل شد ضمیمه پرونده گردید به علاوه تصاویر آرایی مبنی بر: تعدیل تقسیط مهریه و ردّ اعتراض زوجه و محکومیت زوج به پرداخت نفقه معوقه و . . . نیز پیوست پرونده می باشد نظریه تقویمی آقای کارشناس منتخب به مبلغ ۰۰۰/۲۰۰/۱ ریال اجرت المثل نیز واصل و ضمیمه است (صفحات ۱ لغایت ۲۸) نظریه مذکور مورد اعتراض زوجه قرارگرفته او با ذکر اموال زوج درخواست رسیدگی نمود. قرار ارجاع امر به هیئت سه نفری از کارشناسان رسمی دادگستری صادر و اعضای هیئت نیز انتخاب شدند که اجرت المثل را به مبلغ بیست میلیون ریال تقویم نمودند (صفحات ۲۹ لغایت ۵۶)
۵- نظریه دفتر امور آسیب دیدگان اجتماعی مبنی بر: عدم ایجاد سازش بین طرفین پیوست پرونده است.
۶- در وقت مقرر رسیدگی ۱۴/۹/۱۳۹۱ از دو نفر گواه در مورد جهیزیه زوجه تحقیق شد و خوانده در مورد اموال زوج توضیح داد و اظهارات زوج در پاسخ اظهارات مذکور زوجه استماع شد در خصوص اموال زوج قرار تحقیق محلی صادر شد عضو مجری قرار در موقع اجرای قرار دو رأس گاو را در اصطبل خواهان مشاهده کرد به علت درگیری طرفین محل را ترک نمود (صفحات ۵۷ لغایت ۹۶)
۷- پاسخ استعلام از پلیس راهور در مورد مالکیت خودروی موردنظر واصل و ضمیمه پرونده است از دو نفر گواه تحقیق شد شهادت دادند که اتومبیل نیسان را خواهان با برادرش شریک است . . . (صفحات ۹۸ لغایت ۱۰۰)
۸- قرار ارجاع امر به داوری صادر گردید. آقای ع.ر. به عنوان داور زوجه قبول داوری کرد و زوج نیز آقای ع.ش. را به عنوان داور خود معرفی کرد. پس از تفهیم مقررات داوری به داوران، داور زوجه مراتب آمادگی زوجه را برای ادامه زندگی مشترک با زوج و تمکین اعلام کرد ولی داور زوج اعلام نمود: زوج به هیچ وجه حاضر به ادامه زندگی مشترک نیست و حقوق زوجه را پرداخت می کند (صفحات ۱۰۱ لغایت ۱۲۴)
طی دادنامه شماره ۱۲۴۱-/۹۲- ۷/۱۲/۱۳۹۲ با شرح دعوی و خواسته و جریان دادرسی و درج خلاصه اظهارات طرفین و عدم توفیق دادگاه و داوران در ایجاد سازش بین طرفین به استناد مقررات قانونی مندرج گواهی عدم امکان سازش برای طلاق خلع نوبت اول با پرداخت اجرت المثل و تنصیف اموال به شرح مرقوم صادر و ظرف مهلت قانونی قابل تجدیدنظرخواهی اعلام گردید (صفحات ۱۲۵ لغایت ۱۲۷)
دوم - برابر دادنامه شماره ۹۶-/۹۳- ۶/۲/۱۳۹۳ در پرونده کلاسه ۹۳۰۰۸۰ شعبه دوم دادگاه تجدیدنظر استان اعتراض زوج در مورد جهیزیه زوجه و تنصیف اموال (شامل دو رأس گاو و مقدار مقید از یک دستگاه اتومبیل نیسان) غیرموجه تشخیص و ردّ دادنامه معترضٌ عنه تأیید شد.
سوم - آقای ک.ن. وکیل پایه یکم دادگستری به وکالت از زوج تجدیدنظرخواه وکالت نامه و دادخواست فرجام خواهی ارائه کرد که در تاریخ ۱۳/۳/۱۳۹۳ ثبت شد بعد از ارائه و ثبت لایحه دفاعیه زوجه فرجام خوانده پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به کلاسه بالا ثبت و به شعبه اول دیوان عالی کشور ارجاع گردیده است.
هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش: عضو ممیز و اوراق پرونده درباره فرجام خواهی آقای غ.ش. با وکالت آقای ک.ن. مشاوره نموده چنین رأی می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

آقای غ.ش. به طرفیت خانم ف.ر. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش که برابر دادنامه بدوی به شماره مرقوم با صدور گواهی عدم امکان سازش به زوج اجازه مطلقه کردن زوجه به طلاق خلع نوبت اول با پرداخت اجرت المثل و تنصیف اموال و . . . به شرح مرقوم داده شد و با ردّ اعتراض نامبرده رأی مزبور تأییدشده نظر به اینکه: ۱- برابر مقررات تبصره ۶ ذیل ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب ۲۸/۸/۱۳۷۱ مجمع تشخیص مصلحت نظام در مورد حق الزحمه زوجه در صورت عدم امکان تصالح وفق شرط ضمن عقد . . . عمل می گردد و در صورت عدم وجود شرط مالی بین طرفین نوبت به تعیین اجرت المثل یا نحله می رسد لذا جمع بین تنصیف اموال و اجرت المثل برخلاف مقررات مرقوم و برخلاف روال عموم محاکم است هرچند زوجه می تواند با طرح دعوی حقوقی (تقدیم دادخواست) وفق تبصره ذیل ماده ۳۳۶ قانون مدنی مطالبه اجرت المثل نماید. ۲- طلاق به درخواست زوج از نوع رجعی می باشد نه طلاق خلع ۳- در مورد مالکیت اتومبیل موردنظر به فرجام خواه و اینکه آیا پس از ازدواج و در طول زندگی مشترک تحصیل گردیده مستند دادگاه ذکر نشده است و پاسخ استعلام واصله حاکی از تعلق اتومبیل مذکور به فرد دیگری است تحقیق نشده آیا واقعاً زوج مالکیتی نسبت به اتومبیل موردنظر دارد یا خیر و از فردی که اتومبیل مذکور رسماً بنام او است در این مورد تحقیق نشده است. (رجوع به صفحات ۹۷ و ۹۸) از آقایان ی.ت. و الف.م. بدون قید تاریخ تحقیق شد معلوم نیست آیا از آنان در حضور طرفین یا حداقل با حضور خواهان تحقیق شده است یا خیر؟ (صفحات ۹۹ و ۱۰۰) بنا به مراتب به لحاظ نقایص مذکور و تطبیق مورد با بندهای ۲ و ۳ و ۵ ماده ۳۷۱ قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه فرجام خواسته رفع نواقص مذکور و رسیدگی مجدد به استناد بند الف ماده ۴۰۱ قانون آیین دادرسی مدنی به همان دادگاه محترم صادرکننده رأی منقوض ارجاع می شود.
مستشاران شعبه ۱ دیوان عالی کشور
حیدری قاسمی ـ کیقبادی