نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۵/۳۶ مورخ ۱۴۰۵/۰۴/۲۹

در دو پرونده اجرایی، محکوم‌له و محکوم‌علهیم هر یک از این پرونده‌ها به پرداخت مبالغی بابت اصل خواسته و خسارت تأخیر تأدیه آن در حق یکدیگر محکوم شده‌اند؛ وجه موضوع دو حکم تا میزان برابر تهاتر شده و محکوم‌علیهم دیگر نیز مابقی وجه را پرداخت کرده‌اند و قسمتی نیز تاکنون وصول نشده است؛ در فرایند اجرای حکم، نسبت به یکی از احکام اعاده دادرسی شده است که با اعمال آن حکم بر بی‌‌حقی خواهان بدوی صادر شده است. با توجه به توضیحات پیش‌گفته، خواهشمند است به پرسش‌های زیر پاسخ دهید: ۱- با توجه به صدور حکم بر بی‌حقی یکی از محکوم‌لهم پرونده، در خصوص تهاتر صورت‌گرفته حکم قضیه چیست؟ ۲- با صدور رأی موضوع اعاده دادرسی و اعمال ماده ۳۹ قانون اجرای مدنی مصوب ۱۳۵۶ و اعاده حکم به پیش از اجرا، آیا محکوم‌علیه پرونده دیگر باید اصل خواسته و تأخیر تأدیه آن را از ابتدا پرداخت کند و یا محاسبه در پرداخت خسارت تأخیر تأدیه با توجه به تهاتر صورت‌گرفته، منتفی است و باید صرفاً مابقی وجه را پرداخت کند؟

۱ و ۲- در فرض سؤال که در دو فقره اجراییه، طرفین متقابلاً به پرداخت وجه و خسارت تأخیر تأدیه به یکدیگر محکوم شده‌اند و دو دین تا میزان برابر تهاتر شده و قسمتی از محکوم‌به پرداخت و قسمتی دیگر باقی مانده است و پس از آن با درخواست اعاده دادرسی، یکی از احکام نقض شده است، اولاً، با نقض یکی از احکام و اعمال ماده ۳۹ قانون اجرای احکام مدنی مصوب ۱۳۵۶، تهاتر قبلی کان لم یکن می‌شود. ثانیاً، حکم دیگر که معتبر و به قوت خود باقی است، باید اجرا شود و از این حیث بین اصل دین و خسارت تأخیر تأدیه آن تفاوتی نیست.