نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۸۸۵ مورخ ۱۳۹۵/۰۴/۱۴
تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۴/۱۴
شماره نظریه: ۷/۹۵/۸۸۵
شماره پرونده: ۵۹-۸۶۱/۱-۷۴۴
استعلام:
۲- نظر به اینکه بر اساس ماده ۳۰۶ قانون آئین دادرسی کیفری که مقرر میدارد به جرایم منافی عفت به طور مستقیم در دادگاه صالح رسیدگی میشود منظور از به طور مستقیم چه میباشد آیا شاکی باید مستقیم در دادگاه صالح رسیدگی میشود منظور از به طور مستقیم چه میباشد آیا شاکی باید مستقیم به دادگاه صالح مراجعه نماید یا شکایت شاکی در دادسرا ثبت و با دستور دادستان و یا با قرار عدم صلاحیت به دادگاه ارسال میگردد و به طور کلی نقش دادستان که مقام تعقیب میباشد در کشف جرائم منافی عفت چیست.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۲- با توجه به تصریح قسمت اخیر ماده ۳۴۱ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲، در کلیه مواردی که پرونده به طور مستقیم در دادگاه مطرح میشود، از جمله جرایم منافی عفت که وفق ماده ۳۰۶ قانون مذکور......به طور مستقیم در دادگاه صالح رسیدگی میشود، انجام تحقیقات مقدماتی توسط دادگاه باید طبق مقررات مربوطه صورت گیرد و قضات دادسرا (اعم از دادستان و بازپرس) به هیچ-وجه مجاز به تحقیق و تعقیب در اینگونه جرایم نیستند؛ به عبارت دیگر منظور از عبارت به طور مستقیم در دادگاه در ماده ۳۰۶ قانون مورد بحث، این است که تحقیقات مقدماتی این دسته از جرایم به وسیله دادگاه انجام میشود. بنابراین شاکی میتواند شکایت خود را مستقیما در دادگاه مطرح نماید و در صورت تعدد شعب دادگاه مطابق ماده ۳۳۸ قانون مذکور، شکایت خود را به رییس حوزه قضایی جهت ارجاع به دادگاه تقدیم کند و چنانچه شکایت ابتداءاً نزد ضابطان یا در دادسرا مطرح شود، این مراجع باید بدون انجام هرگونه اقدام تعقیبی و تحقیقی، بلافاصله آن را با دستور اداری به دادگاه صالح ارسال نماید؛ زیرا طبق مواد ۳۷ و ۶۹ قانون مورد بحث، ضابطان دادگستری و دادستان مکلفند شکایت کتبی یا شفاهی را همه وقت قبول کنند. با توجه به مراتب فوق و اصل ممنوعیت تعقیب و تحقیق در جرایم منافی عفت وفق تصریح ماده ۱۰۲ قانون مذکور، دادستان در کشف جرایم منافی عفت وظیفهای ندارد. معالوصف، در موارد مذکور در ماده اخیرالذکر، در صورتی که ضرورتی به انجام اقدامات فوری در خصوص جرایم موضوع این ماده باشد
و دادگاه، فاقد قاضی کشیک باشد، در این صورت دادستان اقدامات لازم را برای جلوگیری از امحای آثار جرم و مخفی شدن متهم رأسا یا توسط ضابطان انجام میدهد و مراتب را به دادگاه صالح اعلام میکند. ضمنا حسب تصریح ذیل ماده ۲۲ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲،
دادسرای عمومی و انقلاب در هر حوزه قضایی و در معیت دادگاههای آن حوزه تشکیل میشود، لذا صدور قرار عدم صلاحیت توسط دادسرا به شایستگی دادگاهی که در معیت آن، انجام وظیفه می-نماید و برعکس، وجاهت ندارد.