نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۲۰۲۳ مورخ ۱۳۹۷/۰۷/۲۸

تاریخ نظریه: ۱۳۹۷/۰۷/۲۸
شماره نظریه: ۷/۹۷/۲۰۲۳
شماره پرونده: ۹۶-۶۶-۲۰۶۸

استعلام:

احتراما به استحضار می رساند در سالهای اولیه انقلاب برخی اشخاصی در مناطق محروم که دارای بافت‌های فرسوده می‌باشد اقدام به احداث ساختمان در انفال و اراضی متعلق به دولت نموده‌اند که هم اکنون نیز بعضی از ساختمان‌های مذکور چند مرتبه با قولنامه مورد معامله قرار گرفته است در برخی مناطق حاشیه ای نیز برخی اشخاص از بیست سال پیش با قولنامه اقدام به خرید زمین و احداث بنا نموده اند هم اکنون که شهرداری قصد تعریض معابر و انجام امور عمرانی در مناطق مذکور را دارد عقیده برخی نهادهای نظارتی آن است که شرط تملک ساختمان‌های مذکور داشتن سند مالکیت رسمی است در نتیجه اقدامات شهرداری برخی تملک وتوافق با اشخاص متوقف شده است با توجه به مراتب فوق آیا شرط تملک ساختمان‌های مذکور آن است که مالکین دارای سند مالکیت باشند در حالی که چه بسا امکان صدور و سند مالکیت به هر علت در حال حاضر امکان‌پذیر نباشد.

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:

مستفاد از ماده ۱۳ قانون زمین شهری مصوب ۱۳۶۶ و ماده ۱۴۸ قانون ثبت اسناد و املاک کل کشور مصوب ۱۳۱۰ با اصلاحات و الحاقات بعدی در خصوص احداث بنا توسط اشخاص در اراضی متعلق به دولت که فاقد سند رسمی هستند؛ جهت احراز شرایط مذکور در تبصره‌های الحاقی به ماده ۱۴۸ قانون اخیر‌الذکر و اینکه احداث بنا و تصرفات قبل از سال ۱۳۷۰ بوده و یا خیر، منوط به احراز آن از طریق مراجع قضایی و قانونی ذی‌ربط است که پس از صدور حکم مرجع صالح به مجاز بودن تصرفات و احداث بنا و اینکه قبل از سال ۱۳۷۰ بوده، شهرداری مکلف به پرداخت قیمت آن بر طبق قانون مربوط، به شخص ذی‌نفع خواهد بود.