نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۲۳۹۴ مورخ ۱۳۹۷/۰۸/۲۹

تاریخ نظریه: ۱۳۹۷/۰۸/۲۹
شماره نظریه: ۷/۹۷/۲۳۹۴
شماره پرونده: ۹۶-۲/۱-۱۸۵۵

استعلام:

مطابق ماده ۴۳۵ قانون آئین دادرسی کیفری تجدیدنظرخواهی یا فرجام خواهی طرفین راجع به جنبه کیفری رأی با درخواست کتبی و پرداخت هزینه دادرسی مقرر صورت می‌گیرد و..
و مطابق ماده ۴۳۸ قانون آئین دادرسی کیفری هرگاه تجدیدنظرخواه یا فرجام خواه زندانی باشد حسب مورد از پرداخت هزینه دادرسی مرحله تجدیدنظر یا فرجام خواهی در امری که به موجب آن زندانی است معاف می‌گردد.
و مطابق ماده ۳۴۸ قانون آئین دادرسی کیفری در جرائم موضوع بندهای الف، ب، پ و ت ماده ۳۰۲ این قانون جلسه رسیدگی بدون حضور وکیل متهم تشکیل نمی‌شود چنانچه متهم خود وکیل معرفی نکند یا وکیل او بدون اعلام عذر موجه در دادگاه حاضر نشود تعیین وکیل تسخیری الزامی است و...
و همچنین طبق ماده ۴۱۷ قانون آئین دادرسی کیفری آراء و تصمیمات دادگاه اطفال و نوجوانان علاوه بر شاکی متهم و محکومٌ‌علیه به ولی یا سرپرست قانونی متهم و محکومٌ‌علیه و در صورت داشتن وکیل به، به وکیل ایشان نیز ابلاغ می‌شود.
س: اولاً: در صورتی که پرونده دارای وکیل تسخیری باشد آیا وکیل تسخیری ملزم به پرداخت هزینه دادرسی در فرضی که موکل زندانی یا آزاد است می‌باشد یا خیر؟
ثانیاً: اگر متهم که بازداشت نیست خود به رأی صادره اعتراض کند و وکیل تسخیری جداگاه اعتراض کند در این فرض وکیل تسخیری نیز می‌بایست هزینه دادرسی در مرحله فرجام خواهی یا اعتراض در تجدیدنظر را پرداخت کند یا خیر؟
ثالثاً: چنانچه رأی دادگاه در اجرای ماده ۴۱۷ به ولی و فرزند وی که فی المثل ۱۷ سال دارد ابلاغ شده و هر کدام جداگانه اعتراض کنند آیا هزینه دادرسی در مرجع فرجام خواهی و یا تجدیدنظرخواهی نیز می بایست جداگانه پرداخت شده یا اینکه پرداخت یک هزینه کفایت می کند اگر اعتراض در قالب یک لایحه توسط ولی و فرزند وی باشد چطور.

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:

اولاً- با عنایت به ماده ۴۳۸ قانون آئین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ تجدیدنظرخواه یا فرجام‌خواه از پرداخت هزینه دادرسی مرحله تجدیدنظر یا فرجام در امری که به موجب آن زندان است؛ معاف می‌باشد. بنابراین، موجب قانونی برای پرداخت هزینه دادرسی در مرحله فرجام در مواردی که متهم، زندانی است، وجود ندارد. لکن چنانچه متهم آزاد باشد، پرداخت هزینه دادرسی مراحل تجدیدنظر و فرجام ضرورت داشته و در صورت فرجام‌خواهی وکیل تسخیری نیز هزینه دادرسی باید پرداخت گردد.
ثانیاً و ثالثاً- با فرض پرداخت هزینه دادرسی از سوی تجدیدنظرخواه یا فرجام‌خواه توسط متهم یا نماینده قانونی او اعم از وکیل یا ولی قهری و غیره، موجب قانونی جهت پرداخت هزینه دادرسی مجدد وجود ندارد و طرح اعتراض در لایحه واحد یا لوایح متعدد در این خصوص تأثیری ندارد.