نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۶۵۹ مورخ ۱۳۹۷/۰۳/۳۰
تاریخ نظریه: ۱۳۹۷/۰۳/۳۰
شماره نظریه: ۷/۹۷/۶۵۹
شماره پرونده: ۹۶-۵۴-۲۲۰۳
استعلام:
با توجه به اینکه بر اساس صدر ماده ی ۴۵ الحاقی به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۹۶ جرم های با مجازات حبس ابد که شرایط بندهای الف تا ت را ندارد به حبس و جزای نقدی درجه ی دو و ضبط اموال ناشی از جرایم مواد مخدر و روان گردان تبدیل میشود.
آیا رعایت تناسب در موارد مقرر از جمله ماده ی پنج قانون مبارزه با مواد مخدر و افزایش جزای نقدی به ازای هر کیلوگرم دویست هزار تومان مازاد بر یکصد کیلوگرم موضوع ماده ی پنج ضروری است یا خیر؟
برای مثال آیا قاضی مجاز است برای حمل یکصد و یک کیلوگرم تریاک جزای نقدی یک میلیارد ریال تعیین کند یا باید بین حداقل پانصد و پنجاه میلیون ریال جزای نقدی تا یک میلیارد ریال تناسب را رعایت کرده و برای هر کیلوگرم مواد دویست هزار تومان به حداقل جزای نقدی پانصد و پنجاه میلیون ریال اضافه کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
مقنن در ماده واحده الحاقی به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۹۶/۷/۱۲ راجع به مرتکبان جرائیم که در این قانون دارای مجازات اعدام یا حبس ابد هستند در صورت عدم احراز شرایط مذکور در این ماده مجازات خفیف تری تعیین کرده است و در حقیقت مجازات قانونی را تبدیل نموده است بنابراین در فرض سوال که در اجرای ماده ی ۴۵ الحاقی به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۹۶/۷/۱۲ مجازات حبس ابد مذکور در بند ۶ ماده پنج قانون مبارزه با مواد مخدر به حبس و جزای نقدی درجه ۲ موضوع ماده ی ۱۹ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ تبدیل شده است لزوم تعیین مجازات موضوع بند ۵ ماده ۵ قانون موصوف مبنی بر افزایش جزای نقدی به ازای هر کیلوگرم دو میلیون ریال مازاد بر یکصد کیلوگرم اساسا منتفی است و دادگاه در تعیین میزان جزای نقدی درجه دو موضوع ماده ۱۹ قانون موصوف بین حداقل و حداکثر دارای اختیار است و مطابق ضوابط عام حاکم بر اعمال اختیار قاضی در تعیین میزان مجازات مانند ذیل ماده ۱۸ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ رفتار مینماید.