اعمال مقررات تکرار موضوع ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی در جرایم غیر هم جنس مواد مخدر

صورتجلسه نشست قضایی
کد نشست: ۱۳۹۹-۷۰۴۳
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۸/۰۸/۲۰
برگزار شده توسط: استان کرمان/ شهر کرمان

موضوع

اعمال مقررات تکرار موضوع ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی در جرایم غیر هم جنس مواد مخدر

پرسش

آیا اعمال ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی در جرائم مواد مخدر صحیح میباشد ؟ (به عنوان مثال فردی بابت نگهداری سه گرم هروئین محکوم به سه سال حبس می‌شود و در طول مدت تحمل حبس بعد از رفتن به مرخصی مجددا مرتکب حمل ده کیلوگرم تریاک میشود آیا اعمال ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی در این خصوص جاری است)؟

نظر هیئت عالی

نظریه اداره حقوقی به شماره ۱۶۱۱/۹۸/۷ مورخ ۹۸/۱۰/۲۲ به شرح ذیل الذکر مورد تایید اعضای هیأت عالی نشست های قضایی است؛ اولاً مقررات قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ عام است و علی الاصول باید در کلیه جرایم رعایت گردد، مع هذا قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر با اصلاحات و الحاقات بعدی، قانون خاص است؛ لذا در هر مورد که حکم خاصی در این قانون وجود دارد، باید بر اساس همین قانون عمل شود و در مواردی که قانون مذکور ساکت است، طبق مقررات عام قانون مجازات اسلامی عمل می‌شود. در خصوص تکرار جرم، چون طبق مواد ۱۴، ۹، ۶، ۵، ۲ و ۳۹ قانون مبارزه با مواد مخدر مقررات خاصی پیش بینی شده است، لذا در تکرار جرائم موضوع این قانون باید طبق همین مقررات عمل شود. ثانیاً در فرض سوال که فرد واجد سابقه محکومیت به یکی از مجازات های تعزیری درجه یک تا شش غیر از جرایم موضوع قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر با اصلاحات و الحاقات بعدی است و متعاقباً از تاریخ قطعیت حکم تا حصول اعاده حیثیت یا شمول مرور زمان اجرای مجازات مرتکب جرم مربوط به مواد مخدر یا روانگردان از درجه ۱ تا ۶ می‌شود، مشمول مقررات تکرار جرم بر اساس ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی است.

نظر اکثریت

نظر به اینکه قانون مبارزه با مواد مخدر قانون خاص بوده و هر کجا قانون خاص بیان داشته باشد باید به همان قانون استناد کرد و در مواد ۲ و ۳ و ۶ و ۹ قانون مذکور به برخی از قواعد تکرار اشاره شده است. اما در مواردی که قانون خاص بیان نداشته باشد باید به قانون عام یعنی قانون مجازات اسلامی استناد کرد زیرا ؛ ۱- وفق رای وحدت رویه ۷۳۸ مورخ ۱۳۹۳/۱۰/۳۰ هیات عمومی دیوان عالی کشور قواعد مندرج در قانون مجازات اسلامی آمره بوده و عمل به آنها لازم است و در مورد تکرار موضوع ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ نیز از قواعد آمره می‌باشد و هر کجا قانون خاص بیان نداشته باشد باید به قانون عام عمل کرد. ۲- فلسفه وضع قاعده مشدده تکرار در قانون مجازات اسلامی به تاسی از مکتب اجتماعی نوین به دلیل حالت خطرناک متهم و اینکه کیفر قبل برای سازگار نمودن و تنبه وی کافی نبوده در نظر گرفته شده است. ۳- قاعده انصاف و عدالت اقتضاء دارد زمانی در جرائم عمومی هر زمان شرایط اعمال ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی فراهم باشد باید آنرا اعمال کرد در جرائم مواد مخدر هم اقتضاء دارد که در صورت فقدان سازوکار تشدید کیفر تکرار در قانون مبارزه با مواد مخدر به قانون عام عمل شود تا در همه جرائم بالسویه عمل شود.

نظر اقلیت

نظر به اینکه قانون مبارزه با مواد مخدر قانون خاص بوده و باید به قواعد مندرج در آن عمل نمود بنابراین نوبت به اجرای قواعد عام مندرج در ماده ۱۳۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ نخواهد رسید. قانون مبارزه با مواد مخدر قانون شدیدی است و باید به همان اکتفاء کرد.