بررسی تکلیف دادگاه در صورت اسقاط حق رجوع موصی و به تبع آن طرح دادخواست اثبات رجوع از وصیت

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۷/۰۶
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز

موضوع

بررسی تکلیف دادگاه در صورت اسقاط حق رجوع موصی و به تبع آن طرح دادخواست اثبات رجوع از وصیت

پرسش

موصی وصیت به نفع فرزند خود نموده و در وصیت حق رجوع را ساقط نموده است. در حال حاضر موصی، به طرفیت موصی‌له دادخواست تقدیم و تقاضای اثبات رجوع از وصیت نموده است. دادگاه چه تصمیمی باید اتخاذ کند؟

نظر هیات عالی

با توجه به اینکه موصی حق اسقاط رجوع را دارد و این امر خلاف احکام امری نبوده؛ لذا طرح دعوی اثبات رجوع با وجود شرط اسقاط فاقد وجاهت بوده و نظر اکثریت مورد تایید است.

نظر اکثریت

مطابق ماده ۸۳۸ قانون مدنی: «موصی می‌تواند از وصیت خود رجوع نماید». با توجه به این‌که در قانون مدنی اصل بر تکمیلی بودن قواعد و مقررات است و با توجه به قاعده المومنون عند شروطهم و ماده ۱۰ قانون مدنی (اصل آزادی قراردادها) تراضی بر اسقاط حق رجوع موصی از وصیت خود نافذ و معتبر است؛ در فرض سوال دادگاه می‌بایست دعوا را رد نماید.

نظر اقلیت

اسقاط حق رجوع باطل است و جزء شروط باطل و غیرمبطل طبق بند ۳ ماده ۲۳۲ قانون مدنی می‌باشد. مطابق ماده ۸۳۸ قانون مدنی، موصی می‌تواند از وصیت خود رجوع نماید هرچند در قانون مدنی اصل بر تکمیلی بودن مقررات است؛ منتها لحن ماده فوق‌الذکر نشان دهنده آمره بودن این قاعده می‌باشد؛ بنابراین دادگاه می‌بایست با اثبات رجوع از وصیت؛ دعوی خواهان را بپذیرد.