بررسی موضوع تهیه و ساخت وسیله ارتکاب جرم (موضوع ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی)

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۲/۲۷
برگزار شده توسط: استان گلستان/ شهر گرگان

موضوع

بررسی موضوع تهیه و ساخت وسیله ارتکاب جرم (موضوع ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی)

پرسش

درخصوص ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی که مقرر داشته: هرکس عالما عامدا برای ارتکاب جرمی اقدام به ساخت کلید یا تغییر آن نماید یا هرنوع وسیله ای برای ارتکاب جرم بسازد یا تهیه کند...

نظر هیئت عالی

بزه موضوع ماده ۶۶۴ قانون مجازات اسلامی هم شامل وقتی است که مرتکب وسیله جرم را برای خود تهیه کرده یا ساخته و هم شامل زمانی است که برای دیگری این وسایل را تهیه یا ساخته باشد در هر صورت در زمانی که وسیله مجرمانه برای دیگری ساخته شده باشد ولی طرف مقابل هنوز استفاده نکرده موضوع معاونت منتفی و مشمول بزه ماده ۶۶۴ است. ولی اگر از این وسیله برای ارتکاب جرم استفاده شده باشد از موارد معاونت در این جرم هم است و می تواند تعدد معنوی موضوع ماده ۱۳۱ قانون مجازات اسلامی نیز باشد و لذا نظریه اکثریت تا حدی که با این نظریه انطباق دارد صحیح است.

نظر اکثریت

ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی هم شامل مباشر جرم می گردد و هم فرد دیگر غیر از مباشر. البته زمانی شامل مباشر خواهد بود که جرم اصلی واقع نشود ولی اگر جرم اصلی واقع شود تهیه وسیله توسط مباشر به عنوان مقدمه جرم محسوب و غیر قابل مجازات خواهد بود و مباشر صرفا به مجازات اصلی جرم محکوم خواهد شد. همچنین این ماده شامل فرد دیگری غیر از مباشر نیز خواهد بود. البته زمانی که موضوع مشمول ماده ۱۲۶ قانون مجازات اسلامی نگردد؛ زیرا معاونت مصادیق و مجازات آن بصورت خاص در این ماده که البته نسبت به ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی موخر التصویب نیز می باشد ذکر گردیده لذا باید ببینیم که آیا رفتار فردی که وسیله ارتکاب جرم را ساخته و یا تهیه نموده ابتدایا با بند ب ماده ۱۲۶ قانون مجازات اسلامی مطابق می باشد یا خیر که در اینصورت می بایست مطابق این ماده عمل نمود؛ مثلا جایی که جرم اصلی نیز ارتکاب یابد؛ اما اگر فردی مثلا وسیله ارتکاب جرمی را برای مباشر بسازد و یا تهیه کند ولی جرم اصلی توسط مباشر ارتکاب نیابد با توجه به اینکه معاونت در فرض مذکور قابل تصور نیست باید آن را از مصادیق ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی دانست.

نظر اقلیت

۱- ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی صرفا شامل مباشر جرم می شود؛ لذا اگر کسی بدوا وسیله ای را برای ارتکاب جرمی بسازد یا تهیه کند و سپس مرتکب جرم گردد مورد از موارد تعدد مادی خواهد بود یعنی هم به مجازات جرم ارتکابی و هم به مجازات موضوع ماده ۶۶۴ قانون تعزیرات اسلامی محکوم خواهد شد. لذا این ماده شامل فرد دیگر نمی شود زیرا معاونت به صورت مستقل و خاص در ماده ۱۲۶ قانون مجازات اسلامی تعریف و مجازات آن تعیین گردیده است.