تاثیر کراهت زوجه در اثبات عسر و حرج

رأی خلاصه جریان پرونده

در این پرونده ف. د. به وکالت از ز. ن. در مورخ ۱۴۰۰/۳/۹ با تقدیم دادخواست به خواسته طلاق به لحاظ عسر و حرج به طرفیت س. س. طرح دعوی نموده است.و اعلام کرده موکل در ۷۲/۱۰/۲۰ با خوانده ازدواج نموده لیکن موکله د رعسر و حرج بوده و کلیه حقوق مالی خود را در قبال طلاق بذل می نماید. شعبه *در ۱۴۰۰/۵/۲ تشکیل جلسه داده است.وکیل خواهان به خواسته تاکید نموده و اینکه یک سال و نیم است.زوجین جدا زندگی می کنند و نفقه هم نمی دهد. لیکن با محکومیت زوج و صدور اجراییه نفقه پرداخت شده است. خوانده گفته مهریه را به ایشان داده ام. و نفقه را هم پرداختم. اجرت المثل را نیز پرداختم نمی دانم چطور کراهت ایجاد شده است. ایشان چیزی ندارد. که بذل کند دادگاه قرار ارجاع به داوری صادر نموده است. زوجه طبق دادنامه *محکوم به تمکین شده است. داور زوج طلاق را به مصلحت ندانسته است. لیکن داور زوجه مصلحت را در جدایی دانسته است. قاضی مشاور نظر به بطلان دعوی زوجه داده است.ص۳۷ دادگاه به موجب دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۵/۱۷ حکم به بطلان دعوی خواهان صادر نموده است. وکیل زوجه نسبت به دادنامه اعتراض نموده است. شعبه *به موجب دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۶/۲۵ دادنامه بدوی را تایید نموده است.اقای م. ا. به وکالت از ز. ن. از دادنامه فرجامخواهی نموده و اعلام کرده ۱-زوج موکل را از منزل مشترک اخراج نموده و پس از اخذ حکم تمکین حاضر به پذیرش زوجه نبوده است.که د راین مورد شهود وجود دارد. ۲-بعد از حکم تمکین زوجه محکوم به پرداخت نفقه شده که خود حکایت از عدم اجرای حکم دارد. ۳- زوجه مهریه و تمامی حقوق خود را در قبال عسر و حرج بوجود امده بذل نموده است.که متن لایحه تقدیمی ایشان در زمان شور قرائت می گردد.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای س. م. ت. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره *۰۰/۶/۲۵فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

فرجامخواهی اقای م. ا. به وکالت از ز. ن. نسبت به دادنامه شماره *مورخ ۱۴۰۰/۶/۲۵ صادره از شعبه *که به موجب ان با تایید دادنامه بدوی صادره از شعبه *حکم بر بطلان دعوی فرجام خواه از جهت درخواست صدور حکم طلاق صادر گردیده وارد و موجه میباشد. زیرا اولا زوجه در باب عسر و حرج خود حاضر به بذل مهریه و سایر حقوق مالی متعلقه گردیده که خود نشان از کراهت ایشان دارد. و به این خواسته وی رسیدگی نشده است. ۱-کراهت امری درونی است.و صرف بیان ان از ناحیه زوجه کافی است. ۲-زوجه در قبال کراهت خود مطابق ماده۱۱۴۶ قانون مدنی مهریه و حقوق مالی را بذل نموده است. ۳- عسر و حرج عبارت است.از هرگونه سختی و مشقت که برای زوجه جهت ادامه زندگی مشترک ایجاد شود. ( مفاد ماده۱۱۳۰ قانون مدنی ) بدیهی است.که کراهت می تواند از مصادیق بارز همین مشقت باشد. ثانیا زوج محکوم به پرداخت نفقه زوجه گردیده و پس از الزام به پرداخت ان اقدام نموده است.بدیهی است.برای زوجه ای که باید جهت دریافت نفقه خود به محاکم مراجعه نماید. و زوج را ملزم به پرداخت نماید. عسر و حرج ایجاد می شود. ثالثا وکیل اعلام نموده در جهت اخذ حکم تمکین توسط زوج موکل حاضر به تمکین بوده لیکن زوج از پذیرش وی خودداری نموده زیرا زوج وی را از منزل مشترک اخراج نموده است.و در جهت اثبات موضوع تقاضای استماع شهادت شهود را نموده است.که باید در این مورد رفع نقص صورت گیرد. لذا با توجه به مراتب ذکر شده و نظریه داور زوجه به مصلحت ایشان در جدایی با استناد به بند ۵ ماده۳۷۱ و بند الف ماده۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی دادنامه فرجامخواسته را نقض و پرونده را جهت رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده رای منقوض ارجاع می نماید.
رییس-ج. ق. مستشار-س. م. ت.