تنفیذ وصیت با اجازه وارثان قبل از فوت موصی
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۲/۰۴/۰۵
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر گلوگاه
موضوع
تنفیذ وصیت با اجازه وارثان قبل از فوت موصی
پرسش
آیا اجازه وارثان قبل از فوت م وصی وصیت را تنفیذ می کند و برای وارثان الزام آور است؟
نظر هیئت عالی
اجازه وارثان پس از فوت م وصی بدون تردید موثر و معتبر است ولی در خصوص اثر اجازه در زمان حیات م وصی هر چند اختلاف نظر وجود دارد ولی به نظر می رسد که اجازه در زمان حیات م وصی قابل رجوع است. در صورت عدم رجوع در زمان حیات و تنفیذ وصیت دیگر قابل عدول نخواهد بود.
نظر اکثریت
به نظر می رسد که اجازه در زمان حیات م وصی اعتبار دارد و وارثان را پای بند می کند زیرا اولا ـ در زمان حیات م وصی نیز حقوق وارثان مورد حمایت است به همین دلیل اختیار م وصی محدود به ثلث شده است. ثانیا ـ وصیت عمل حقوقی انجام شده است و آنچه معلق به فوت شده اثر حقوقی آن است پس باید آن را قابل تنفیذ شمرد در نتیجه وارثان اگر در زمان تنظیم یا بعد از آن وصیت نامه را تنفیذ کنند حق عدول از اجازه خود را ندارند. (قول مشهور فقهای امامیه نیز همین است)
نظر اقلیت
به نظر می رسد باید قایل به تفکیک شد یعنی عدول از اجازه در زمان حیات م وصی بعد از فوت م وصی ممکن نیست زیرا استصحاب رضای وارثان به محض فوت سبب تنفیذ وصیت می شود ولی در زمان حیات م وصی اجازه دهنده را پای بند نمی کند. چرا که هنوز حق او و صفت وراثت احتمالی و نامحقق است. وانگهی م وصی نیز که هنوز زنده است و امکان جبران این بازگشت را به وسایل دیگر دارد در حالی که رجوع بعد از مرگ اراده او را عقیم می گذارد.