توصیف مجرمانه انتقال مال غیر به صورت معلق و مشروط

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۵/۲۷
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز

موضوع

توصیف مجرمانه انتقال مال غیر به صورت معلق و مشروط

پرسش

اگر شخص «الف» به شخص «ب» اعلام نماید که چنانچه شخص «ج» بدهی‌اش را به شما پرداخت نکند، خودرو سمند اینجانب با شماره‌ی مشخص متعلق به شما خواهد بود (شرط نتیجه) و بدهکار (شخص «ج») بدهی خود را به وی پرداخت نکند و بعداً مشخص شود که خودروی مذکور نیز متعلق به شخص دیگری بوده است و نه شخص «الف»، آیا بزه انتقال مال غیر واقع شده است؟

نظر هیات عالی

بر فرض سوال «الف» خودرو متعلق به غیر را به صورت مشروط به «ب» منتقل کرده است و رفتار وی مشمول عنوان انتقال مال غیر است و نحوه انتقال (منجز یا مطلق یا مشروط) موثر در مقام نیست.

نظر اتفاقی

در ماده ۱ ‌قانون مجازات راجع به انتقال مال غیر ‌مصوب ۱۳۰۸ آمده است: «کسی که مال غیر را با علم به اینکه مال غیر است به نحوی از انحاء عیناً یا منفعتاً بدون مجوز قانونی به دیگری منتقل کند کلاهبردار‌ محسوب و مطابق... قانون... محکوم می‌شود.»
در این ماده قانون‌گذار صرف انتقال مال به دیگری را جرم قلمداد نموده که در این حالت فرقی نمی‌کند که انتقال مال به دیگری به موجب عقدی منجز به عمل آمده باشد یا به موجب عقدی معلق یا مشروط و اساساً در این ماده عبارت «به نحوی از انحاء» نیز منطقاً دلالت بر همین امر دارد. به تعبیر دیگر قانون‌گذار خواسته است با تعیین مجازات از انتقال مال اشخاص به دیگران و تسلط آن‌ها بر آن به نحو غیرمجاز خودداری نماید که در این حالت شیوه انتقال، اوصاف و کیفیات حاکم بر آن (منجز، مشروط یا معلق بودن مقتضای ذات انتقال) از اهمیت چندانی برخوردار نیست و نباید در جرم بودن چنین عملی تردید داشت.