تکلیف دادگاه در خصوص قرار کارشناسی

رأی خلاصه جریان پرونده

در پرونده کلاسه ۹۴۰۵۹۷ شعبه اول دادگاه عمومی سربیشه اقای ع. ا. به وکالت از اقای س. گ. ق. دادخواستی به طرفیت سازمان* به خواسته ۱- اثبات عقد مشارکت از ۱۳۸۸/۱/۱ با سازمان* در خصوص خرید ماشین الات مختلف و اجرای طرحهای عمرانی به مقدار دو دانگ از ۵ دانگ و صدور حکم به پرداخت اصل و سود دیرکرد مشارکت به انضمام خسارت دادرسی تقدیم دادگاه نموده به شرح دادخواست توضیح داده موکل سهم خود را از دو دانگ خود پرداخت نموده و در چهارده عدد ماشین الات راه سازی (منعکس در دادخواست ) را به نسبت سهم شریک می شود. ولی هیچ گونه پرداختی و محاسبه ای به موکل نداشته تقاضای رسیدگی به شرح خواسته را دارم. در جلسه ۹۴/۶/۱۱ وکیل خواهان به مضمون دادخواست توضیحاتی داده و به شرح خواسته تقاضای رسیدگی نموده خوانده اظهار داشت (مدیرعامل سازمان* ) ادعای خواهان مورد تکذیب است.قولنامه پیوست به امضای اینجانب نمی باشد. به این دلیل که بنده در شرکت حق امضای تعهد اور ندارم. کلیه اوراق با امضای اقای غ. س. معتبر است.که اگهی تغییرات پیوست است.۲- تقاضای حضور شهود اقای ق. و خود ایشان را در دادگاه دارم. ۳- سند هیچیک از دستگاه های پیوست نیز به اسم بنده یا شرکت نمی باشد. که من اقدام به فروش ان نمایم در پاسخ به این سوال مطروحه که ایا موکل در سازمان* شرکتی داشته یا نه ایا موکل به حساب شرکت مبالغی پرداخت کرده یا خیر ایا تاکنون سودی بابت شراکت به موکل پرداخت کرده یا خیر شرکت موکل را نسبت به چند دانگ قبول دارد. خوانده (اقای ع. س. c. , اظهار داشت بنده شرکت خواهان در دودانگ را قبول ندارم. از بابت قولنامه مبلغی از ایشان دریافت نکردم بنده اطلاع دقیقی از شرکت ایشان ندارم. در مورد مبلغ پرداخت پاسخ خیر است.امضای ذیل قرارداد هم متعلق به بنده نمی باشد. سپس وکیل خواهان اظهار داشت در مورد قرارداد شهادت کاذب اقای غ. ک. مورد استناد است.و شهادت شهود دادگاه قرار استماع شهادت شهود را صادر نمود اقای غ. ک. در تاریخ ۹۴/۷/۱۳ اظهار داشت پس از حرف های زیادی که بابت قیمت کل زده شده به توافق رسیدند که قیمت دستگاه های مختلف که در قرارداد امده از قرار کل پنج دانگ هر دانگ صد میلیون تومان که قرار شد یک دانگ نقدی پرداخت گردد. و یک دانگ دیگر یک خودرو تویوتای ۴۷۰۰ تحویل اقای س. گردد. که پس از اینکه تحویل شده برگشت شده است.و یک دانگ قطعی شده است.کل دستگاه هایی که در داخل قرارداد می باشد. چه دستگاه های قبلی چه دستگاه هایی که نوشته شده است.اخیرا خریداری شده جزو قرارداد بوده است.در مورد امضای ذیل قرارداد توسط اقای ع. س. اظهار داشت اقای ع. س. در زمان قرارداد حضور داشت نمی دانم که ذیل قرارداد را امضا کرده باشد. اقای س. ف. ف. گواه دیگر اظهار داشت اینجانب در زمان تنظیم قرارداد حضور نداشتم ولی بعدا شنیدم خواهان با شرکت نسبت به یک دانگ به مبلغ یکصد میلیون تومان شریک شد و این مبلغ را هم به شرکت پرداخت کرده است.که از امضای قرارداد اطلاعی ندارم. … ۲- گواه بعدی اقای ع. ا. ک. خ. اظهار داشت در زمان تنظیم قرارداد حضور نداشتم اما شنیدم که قرارداد بین خواهان و سازمان* منعقد شده نسبت به یک دانگ از ۵ دانگ از مفاد قرارداد بی اطلاع هستم در جلسه ۹۴/۸/۱۳ وکیل خواهان به حضور خوانده و امضای وی ذیل قرارداد بیان ادعا نموده خوانده در پاسخ به این سوال که ایا مدیر حق امضای در شرکت را دارد. یا نه پاسخ داد بله کلیه اسناد و مدارک تعهداور با امضای اقای غ. س. رییس هییت مدیره یا مهر شرکت معتبر است.و ضمنا اقای غ. س. ذیل قرارداد را امضای کرده است.که تنها یک دستگاه لودر ۴۵۰ کوماستر و یک دستگاه بلدوزر کاترپیلار d۴ و یک دستگاه بیل ولو ۲۰۰۷ و یک دستگاه وسایل مذکور از ۵ دانگ وسایل به خواهان به عنوان عقد مشارکت فروخته است.و مابقی که در قرارداد امده اضافه شده و اقای غ. س. هیچگونه از وسایل دیگر ندارد. چه کسی در قرارداد اضافه نموده است.تقاضای ارجاع به کارشناسی دارم. که ایا امضای اینجانب و اقای غ. س. جعل شده باشد. و اینکه از سطر دهم قرارداد از (از بقیه دستگاه که اخیرا خریداری شده است ) به بعد جعل شده است.دادگاه قرار ارجاع به کارشناسی نموده کارشناس منتخب در نظریه اعلامی به شماره وارده ۹۵۰۱۰۰۰۳۴-۹۵/۱/۲۲ ۱- امضای منتسب به نامبردگان ع. و غ. س. را مثبت اعلام نموده ۲- برابر بررسی های به عمل امده و جمع دلایل حاصله نتیجه گرفته می شود. از سطر دهم قرارداد به بعد بقیه دستگاههایی که اخیرا خریداری شده است.توسط نوشته سطرهای بالایی قرار داد و به صورت همزمان و با همان قلم درج و تحریر گردیده است.دادگاه پس از استماع اظهارات طرفین در جلسه ۹۱/۳/۱۹ قرار کارشناسی دیگری در مورد قدر السهم خواهان از میزان سود ح.ه به نسبت یک دانگ ۵ دانگ صادر نموده اقای مهندس ح. ص. کارشناس رسمی دادگستری در رشته راه و ساختمان به شرح گزارش تهیه شده از سابقه در نتیجه نهایی جمع کل طلب اقای ق. را به مبلغ ۵۶۷۴۶۵۰۰۰۰۰ ریال تعیین و اعلام نموده اضافه نموده در صورتی که خواهان تاکنون ارقامی را دریافت نموده باشد. و یا تغییر در مالکیت ماشین الات و غیره ایجاد گردیده باشد. محاسبات فوق تغییر خواهد کرد (اوراق ۷۴ الی ۷۶ پرونده ) وکیل خواهان به نظریه کارشناسی اعتراض و تقاضای نظر تکمیلی را نموده خوانده اقای غ. س. نیز به نظر کارشناسی اعتراض نموده دادگاه قرار ارجاع به هییت سه نفره از کارشناسان رسمی را نموده هییت سه نفره خود را در تاریخ ۹۶/۱۰/۲۱ اعلام نمودند به شرح نظریه مذکور در برگ ۱۰۰ پرونده مبلغ سود حاصله از کارکرد ماشین الات از سال ۸۸ تا تاریخ کارشناسی را به میزان ۴۸۹۰۰۰۰۰ ریال و سود حاصله هر دانگ به میزان ۷۷۸۰۰۰۰ ریال است.و بر اساس قرارداد پیوست پرونده که دو دانگ درج شده است.مبلغ دو دانگ ۱۵۵۶۰۰۰۰ ریال می باشد. و مبلغ دیرکرد برای هر دانگ از سال ۸۸ اول دی ماه سال جاری ۵۱۱۰۰۰ ریال بر اساس سود بانکی بانک مرکزی می باشد. وکیل خواهان نظریه تکمیلی کارشناسان را درخواست نموده و اعلام داشته کارشناسان دفتر شرکت را بررسی نکردند. و فعالیت شرکت در پروژه های مختلف غیر قابل انکار می باشد. نظر کارشناسان را قبول نداشته از اداره ثبت شرکتها و از اداره مالیات استعلام صورت نگرفته است.دادگاه در تاریخ ۹۶/۱۲/۱۳ اخذ توضیح از کارشناسان را ضروری تشخیص داده کارشناسان در جلسه مورخه ۹۷/۴/۲۴ نظریه خود را بر اساس مستندات ارایه شده و تکالیف ارجاع شده از سوی دادگاه اعلام نموده و ان را تایید نموده است.اگر طرفین مستنداتی غیر از انچه که ارایه دادند ارایه نمایند تا کارشناسی صورت گیرد انگاه دادگاه پس از استماع اظهارات وکیل خواهان و سازمان* ختم رسیدگی را اعلام طی دادنامه شماره ۹۸۱۶۰-۹۸/۴/۷ ضمن انعکاس خواسته خواهان و خلاصه جریان پرونده با توجه به مجموع تحقیقات انجام یافته و نظریه هییت سه نفره کارشناسان و گواهی گواهان سود حاصله از مشارکت را طبق نظریه هییت سه نفره کارشناسان و عقد مشارکت را محرز اعلام حکم به محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ ۷۷۸۰۰۰۰ ریال بابت سود حاصله از مشارکت از سال ۱۳۸۸ و مبلغ ۵۱۱۰۰۰۰ ریال بابت دیرکرد از سال ۱۳۸۸ از اول دی ماه ۱۳۸۸ و نیز پرداخت ۱۰۴۸۲۰۰۰ ریال بابت هزینه دادرسی و مبلغ ۵۰۰۰۰۰۰ ریال بابت حق الوکاله وکیل در مرحله بعدی و نیز مبلغ ۱۰۰۰۰۰۰۰ ریال بابت هزینه کارشناسی در حق خواهان صادر و اعلام می نماید. خواهان از رای مذکور تجدیدنظرخواهی نموده طی قرار شماره ۹۸۰۲۹۰-۹۸/۷/۴ به جهت عدم رفع نقص از دادخواست و رفع نقص خارج از مهلت مقرر قانونی قرار رد درخواست تجدیدنظر صادر کرده است.در تاریخ ۹۸/۴/۱۷ رای صادره به وکیل خوانده ابلاغ شده در تاریخ ۹۸/۵/۲۶ از دادنامه شماره ۹۸۱۶۰-۹۸/۴/۱۷ فرجام خواهی نموده با بیان ایراداتی به رای صادره و روند رسیدگی تقاضای نقض رای فرجام خواسته را نموده پرونده پس از انجام تشریفات قانونی به دیوان عالی کشور ارسال به این شعبه ارجاع به کلاسه فوق ثبت شده است.لایحه پیوست به هنگام شور قرایت می شود.

هییت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردیده پس از قرایت گزارش عضو ممیز و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد:

رأی دادگاه بدوی

رای فرجام خواسته از جهات ذیل مخدوش است: ۱- خواسته خواهان مطالبه ا. و سود و دیرکرد است.اما مشخص نکرده است.اصل چیست و چه مقدار است.دادگاه در این خصوص به استیضاح از خواهان ان را مشخص نکرده است.و ا. را مورد لحوق رای قرار نداده است.۲- هییت کارشناسان هم سود را بر مبنای نرخ سود بانک مرکزی محاسبه نموده است.علی الظاهر سود رقم سرمایه پرداختی از سوی خواهان را محاسبه نموده است.و. معلوم نکردند. ماشین الات مورد مذکور در توافقنامه در مدت مورد مطالبه فعال بوده است.یا نه و همگی در مدت مورد مطالبه موجود بوده و یا بعضا از حیطه فعالیت و بهره دهی خارج گردیدند ۳- قرار کارشناسی به گونه ای صادر شده که به نظر فاقد جامعیت برای اظهار نظر بوده است.زیرا برای براورد سود حاصل قرارداد مشارکت به نسبت اورده خواهان (صد میلیون تومان ) از یک دانگ از ۶دانگ ماشین الات موضوع قرارداد با در نظر گرفتن درامد حاصله و هزینه های انجام شده در صورت داشتن سود براورد می نمود اما دادگاه چنین تکلیفی را به عهده کارشناسان نگذاشته است.در این خصوص اقتضای داشت دادگاه به کارشناسان فن مربوطه تکلیف می نمود اولا اسناد و مدارک دفاتر شرکت را در مورد هزینه های سود احتمالی ماشین الات و ابزار الات بررسی و نیز با معاینه انواع ماشین الات مورد توافقنامه را صورت برداری می نمود در صورت تلف و یا فعال نبودن و یا هر عاملی که دخیل در سود و زیان بوده از طرفین مطالبه سپس اظهار نظر می نمود به مستفاد از ماده ۵۷۵ قانون مدنی هر یک از شرکای به نسبت سهم خود از سرمایه در سود و زیان سهیم می باشند … در این خصوص به جهت نقص قرار کارشناسی در نتیجه نظریه کارشناسان که بدون رسیدگی جامع انجام شده محل ایراد است.ثانیا دادگاه در مورد اینکه مال الشرکه موجود می باشد. یا تلف شده رسیدگی ننموده زیرا در صورت تلف شدن تمام مال الشرکه شراکت مرتفع می شود. ثالثا حسب لایحه تقدیمی خوانده به شماره وارده ۹۶۰۱۴۸-۹۶/۳/۱۶ نامبرده ادعای فسخ قرارداد مشارکت پس از ۵ ماه نموده و اضافه نموده از بابت فسخ ، خواهان به جای پول خود یک لودر ۴۵۰ کماستو به قیمت ۱۳۰۰۰۰۰۰۰ میلیون تومان تحویل گرفته و هنوز باقیمانده پول را نداده است.در مورد فسخ و چگونگی ان تحقیق و رسیدگی نشده است.رابعا انچه از مجموع و محتوی پرونده در وضع فعلی افاده معنا می شود. خواهان به نسبت صد میلیون تومان در یک دانگ از ۵دانگ ماشین الات موضوع قرارداد سهیم می باشد. چنانچه احتمالا فسخ صورت گرفته باشد. با توجه به اینکه قرارداد فاقد مدت می باشد. بهم زدن قرارداد از سوی هر یک از طرفین عقد مشارکت مرتفع می گردد. بنا به مراتب و نظر به اینکه تعیین تکلیف هر یک از اشکالات و نقایص تذکاری جهت ایضاح قضیه ممکن التاثیر بوده دادگاه صادرکننده رای به موارد فوق رسیدگی ننموده از جهات قانونی پرونده دارای نقص تحقیقاتی است.با این بیان رای فرجام خواسته که بدون توجه و رسیدگی به جهات و مبانی مذکور در فوق صادر شده نقض ، پرونده در اجرای بند الف از ماده ۴۰۱ قانون ایین دادرسی مدنی به دادگاه صادرکننده رای ارجاع می نماید. / ل-۱۴۰۰/۱/۲۱

شعبه دهم دیوان عالی کشور

رییس: م. ع. پ. مستشار: س. ا. م.

عضو معاون: ع. پ.