درخواست صدور گواهی حصر وراثت توسط خویشاوندان مقتوله یا خود قاتل
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۶/۰۳/۰۴
برگزار شده توسط: استان گیلان/ شهر لاهیجان
موضوع
درخواست صدور گواهی حصر وراثت توسط خویشاوندان مقتوله یا خود قاتل
پرسش
شخصی متهم به قتل عمدی همسرش می باشد و به علت صدور قرار بازداشت موقت در زندان به سر می برد. خویشاوندان زوجه (متوفیٰ) تقاضای صدور گواهی انحصار وراثت کرده اند. اکنون با توجه به عدم صدور حکم قطعی بر محکومیت متهم به قتل یا تبریه وی از اتهام مذکور آیا متهم (زوج) جزو وراث متوفیٰ محسوب می شود؟
نظر هیئت عالی
در سوال مطروحه شخصی به اتهام قتل همسرش تحت تعقیب می باشد حال سوال این است اگر خویشاوندان زوجه مقتوله یا خود قاتل درخواست صدور گواهی حصر وراثت کنند آیا قاتل هم جزو ورثه محسوب می شود؟
نظر اکثریت
طبق ماده ۸۸۰ قانون مدنی قتل عمدی بالمباشره یا به تسبیب از موانع ارث است و مستفاد از همین ماده این است که قتل خطایی و غیرعمدی و نیز معاونت در قتل عمدی از موانع ارث نیست و طبق ماده ۸۸۱ قانون مدنی قتل عمدی مورث به حکم قانون یا برای دفاع نیز از موانع ارث نیست. اساسا هر یک از وراث یا نماینده قانونی آن ها و یا سایر اشخاص ذی نفع از جمله متهم به قتل می توانند از دادگاه درخواست صدور گواهی حصر وراثت نمایند ولی چنان چه وراث متهم به قتل منحصر به فرد باشد تعیین تکلیف نسبت به ترکه موکول به رای قطعی و لازم الاجرا بر محکومیت متهم یا برایت وی است و در صورت تعدد وراث نیز تکلیف سهم ال ارث قاتل تا صدور رای نهایی کیفری متوقف می گردد. لذا این موضوع باید در گواهی حصر وراثت تصریح شود. بنابراین وقتی که یکی از وراث متهم به قتل باشد می توان تقاضای صدور گواهی حصر وراثت کرد و گواهی با قید این که فلانی متهم به قتل مورث است صادر می شود لیکن تعیین تکلیف راجع به ترکه پس از صدور رای قطعی و لازم الاجرای کیفری است.
نظر اقلیت
چون گواهی حصر وراثت مورد استفاده قرار می گیرد وقتی کسی تقاضای صدور گواهی حصر وراثت می نماید و در بین ورثه یک نفر متهم به قتل عمد مورث است باید وقت احتیاطی تعیین شود تا نتیجه پرونده کیفری از دادگاه کیفری واصل شود. پس از وصول نتیجه اگر رای بر محکومیت متهم به قتل عمدی صادر شده باشد در این صورت اسم وی به عنوان و ارث ذکر می شود ولی در گواهی حصر وراثت قید می شود که فلان شخص به علت محکومیت به مجازات قتل عمدی از ارث محروم می باشد.