دعوی زوجه به وکالت زوج به طرفیت خودش جهت مراجعه به دادگاه برای دریافت گواهی عدم امکان سازش
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۷/۱۱/۱۵
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر ساری
موضوع
دعوی زوجه به وکالت زوج به طرفیت خودش جهت مراجعه به دادگاه برای دریافت گواهی عدم امکان سازش
پرسش
اگر زوج و زوجه در مراجعه به دادگاه برای دریافت گواهی عدم امکان سازش و مطلقه کردن خویش وکالت داده باشد آیا دعوای زوجه به وکالت از زوج به طرفیت خودش وجاهت دارد؟
نظر هیئت عالی
ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی بیان می¬دارد: طرفین عقد ازدواج می¬توانند هر شرطی که مخالف با مقتضای عقد مزبور نباشد در ضمن عقد ازدواج یا عقد لازم دیگر بنمایند؛ مثل این که شرط شود هرگاه شوهر زن دیگر بگیرد یا در مدت معینی غایب شود یا ترک انفاق نماید یا.. . زن وکیل و وکیل در توکیل باشد که پس از اثبات تحقق شرط در محکمه و صدور حکم نهایی خود را مطلقه سازد از طرفی شوهر حق دارد با توجه به ماده ۱۱۳۳ قانون مدنی هرگاه بخواهد زن خود را طلاق دهد و مسلما می¬تواند برای اعمال این حق وکیل بگیرد. آنچه در ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی به عنوان شرط تحقق وکالت آمده از قبیل و نمونه موارد است و جنبه حصری ندارد. با این ترتیب چون ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی جنبه انحصاری ندارد شوهر می¬تواند به زن وکالت دهد تا بدون تعلیق بر هیچ گونه شرطی و هر زمان که بخواهد خود را طلاق دهد زیرا اگر تفسیر شود که ماده ۱۱۱۹ ناظر بر موارد محدود و منحصر می باشد بر حکم ماده ۱۱۱۹ فایده¬ای بار نمی¬شود و حقی افزون بر ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی برای زوجه به وجود نمی¬آید. با این حال چون زوج نمی¬تواند بدون اجازه دادگاه و پیش از رجوع اختلاف به داوری زن خود را طلاق دهد وکیل او نیز چنین اختیاری ندارد و چون دعوای زوج با استفاده از حق توکیل به طرفیت زوجه اقامه می¬شود لذا عنوان طرح دعوا به طرفیت خود مطرح نیست. بنابراین علی رغم اتفاق نظر قضات دادگاه های تجدیدنظر اقدام زوج در تفویض وکالت به زوجه به منظور مراجعه به دادگاه و تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش جهت مطلقه نمودن خویش مغایرتی با قانون ندارد. در عمل با تفویض اختیار توکیل به وکیل دادگستری درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش زوج با وکالت وکیل به طرفیت زوجه قابل استماع است. نظر اتفاقی: زوجه¬ای که به موجب داشتن وکالت از زوج یا به ادعای تحقق شرایط ضمن عقد که در اسناد نکاحیه قید شده است خود را وکیل از ناحیه مرد در مراجعه به دادگاه و اخذ گواهی عدم امکان سازش می¬داند نمی¬تواند شخصا به وکالت از زوج یا با انتخاب وکیل به طرفیت خودش دادخواست دهد و از دادگاه بخواهد تا پس از رسیدگی گواهی عدم امکان سازش را صادر نماید.