رای شماره ۱۳۱۸ مورخ ۱۴۰۱/۰۷/۱۲ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۱۳۱۸
تاریخ دادنامه: ۱۲؍۷؍۱۴۰۱
شماره پرونده: ۰۰۰۲۵۱۱
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: سازمان بازرسی کل کشور
موضوع شکایت و خواسته: ابطال الف- ردیف ۱ تعرفه شماره ۲-۵ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف ۱ تعرفه شماره ۱۶-۲ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ و ردیف ۱ ماده ۳۷ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب
ب- ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ از تعرفه شماره ۲-۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷ و ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ ماده ۱۱ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب
ج- ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۸ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶ و ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸، ردیف های ۱، ۲، ۳، ۴ و ۵ ماده ۲۲ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹، ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۵ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷، ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۳ از دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ و ماده ۲۱ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب
د- تعرفه شماره ۲-۸ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷ شهرداری اسلام آباد غرب
ه-- ردیفهای ۱ الی ۶ از تعرفه شماره ۲-۱۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، تعرفه شماره ۲-۱۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷، تعرفه شماره ۲-۱۴ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ شهرداری اسلام آباد غرب
و- ردیف ۴ از تعرفه شماره ۳-۱ از فصل سوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶ شهرداری اسلام آباد غرب
گردش کار: معاون حقوقی، نظارت همگانی و امور مجلس سازمان بازرسی کل کشور به موجب شکایت نامه شماره ۱۵۹۱۷۳؍۳۰۰- ۱۰؍۶؍۱۴۰۰ اعلام کرده است که:
" شورای اسلامی شهر اسلام آباد غرب به موجب دفترچه عوارض محلی و بهای خدمات مربوط به سنوات ۱۳۹۶ الی ۱۳۹۹ اقدام به وضع عوارض و اخذ بهای خدمات با عناوین عوارض دکل و آنتن و تاسیسات مخابراتی و ارتباطی در (BTS)، عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره (قبل از صدور پروانه ساختمانی)، عدم اجرای فضای سبز برای واحدهای مسکونی و سایر کاربری ها، عوارض بهره برداری در کاربری غیرمرتبط، عوارض مازاد بر تراکم پایه و احداث بنا در تراکم و مازاد بر تراکم ساختمان ها، عوارض خدمات شهری بابت فضای سبز (در زمان صدور پروانه ساختمانی)، عوارض تفکیک عرصه و اعیان و همچنین عوارض بر جایگاه های سوخت متعلق یا در اجاره اشخاص حقیقی یا حقوقی نموده است که مغایر با قوانین موضوعه و آرای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شرح ذیل میباشد:
الف- دادنامه های شماره ۳۲۳-۱۳؍۴؍۱۳۹۶، ۵۶۷-۱۴؍۶؍۱۳۹۶ و ۸۸۷-۱۴؍۹؍۱۳۹۶ با موضوع ابطال عوارض دکل، آنتن، تاسیسات مخابراتی و ارتباطی؛
ب- دادنامه های شماره ۵۷۳-۱۴؍۶؍۱۳۹۷، ۵۸-۲۸؍۱۰؍۱۳۹۷ و ۱۰۱-۳؍۲؍۱۳۹۸ با موضوع ابطال عوارض کسری پارکینگ؛
ج- دادنامه های شماره ۷۴۶-۹؍۸؍۱۳۹۶، ۱۱۵۳-۱۰؍۱۱؍۱۳۹۶، ۱۹۱۳-۱۱؍۱۰؍۱۳۹۷ با موضوع ابطال عوارض عدم اجرای فضای سبز.
لذا ابطال این مصوبات مورد تقاضا میباشد. "
متن مصوبه های مورد شکایت به شرح زیر است:
"الف- ردیف ۱ تعرفه (۲-۵) سال ۱۳۹۶- تعرفه (۱۶-۲) سال ۱۳۹۸- ماده ۳۷ سال ۱۳۹۹ عوارض پذیره تاسیسات شهری
ردیف
عنوان تعرفه عوارض
ماخذ و نحوه محاسبه عوارض
توضیحات
۱
عوارض از دکل، آنتن، تاسیسات مخابراتی و ارتباطی در (BTS)
T=L×P×××
PSh۶
الف: T= عوارض ماهانه به ریال
ب: L= ضریب کاربری (برای کاربری های مسکونی، اداری و بهداشتی۲، برای کاربری های تجاری، اداری و صنعتی ۸؍۱ و سایر کاربری ها ۵؍۱)
ج: H= ارتفاع دکل
د: h= ارتفاع ساختمان (برای آنتن، BTS و...) که در معابر و فضاهای عمومی شهر نصب میشود عدد ثابت ۳۰ در نظر گرفته میشود.
ه-:d = عوارض معبر (به شرط آن که ۸؍۰≤ باشد)
ب- تعرفه شماره (۲-۷) سال ۱۳۹۶ و تعرفه شماره (۲-۶) سال ۱۳۹۷ عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره
ردیف
عنوان تعرفه عوارض
ماخذ و نحوه محاسبه عوارض
توضیحات
۱
عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای مسکونی به ازای هر مترمربع
P ۱۸
تبصره۱: بر اساس ضوابط طرح های توسعه شهری احداث و حذف پارکینگ برای ساختمان ها صرفاً در زمان صدور پروانه ساختمانی ضروری میباشد.
تبصره۲: در موارد استثنایی از جمله موارد ذیل شهرداری میتواند بر اساس ضوابط طرح های توسعه شهری یا مجوز مراجع قانونی (کمیسیون های ماده ۵ یا کمیته های فنی طرح های هادی) بدون حذف پارکینگ، پروانه ساختمانی صادر نماید:
۱- ساختمان در بر خیابان های سریع السیر به عرض ۴۵ متر و بیشتر قرار داشته و دسترسی به محل اتومبیل رو نداشته باشد.
۲- ساختمان در فاصله یکصد متری تقاطع خیابان های به عرض ۲۰ متر و بیشتر واقع شده و دسترسی به محل اتومبیل رو نداشته باشد. (بر اساس قانون حفظ گسترش فضای سبز)
۳- ساختمان در محلی قرار گرفته باشد که ورود به پارکینگ مستلزم قطع درختان کهن باشد که شهرداری اجازه قطع آن را نداده است.
۴- ساختمان در بر کوچه هایی قرار گرفته باشد که به علت عرض کم کوچه، امکان عبور اتومبیل نباشد.
۵- ساختمان در بر معبری قرار گرفته باشد که به علت شیب زیاد، احداث پارکینگ در آن از نظر فنی مقدور نباشد.
۶- در صورتی که وضع و فرم زمین زیر ساختمان به صورتی باشد که از نظر فنی نتوان در سطح طبقات احداث پارکینگ نمود.
تبصره۳: شیب مقرر در بند ۵ بر اساس ضوابط فنی و شهرسازی تعیین میگردد.
تبصره۴: شهرداری موظف است درآمد حاصل از این تعرفه را به حساب جداگانه ای واریز و صرفاً در امر تملک و احداث پارکینگ عمومی هزینه نماید.
تبصره۵: ضریب K باید متناسب با هزینه احداث پارکینگ توسط شهرداری در همان محل باشد.
تبصره۶: شهرداری ها مکلف هستند عوارض دریافتی از پارکینگ های حذف نشده را برای احداث پارکینگ های عمومی هزینه نمایند.
تبصره۷: ساختمان هایی که برای صدور پروانه ساختمانی پرونده آنها به کمیسیون ماده ۱۰۰ ارجاع داده میشوند یا به دلیل کسر یا حذف پارکینگ محکوم به پرداخت جریمه میشوند از پرداخت عوارض این تعرفه معاف میباشند و فقط مشمول پرداخت جرایم کمیسیون می گردند.
۲
عوارض حذف پارکینگ برای وحدهای تجاری به ازای هر مترمربع
P ۲۸
۳
عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای اداری به ازای هر مترمربع
P ۳۳
۴
عوارض حذف پارکینگ برای سایر کاربری ها به ازای هر مترمربع
P ۲۸
ماده ۱۱- بهای عدم تامین پارکینگ خودرو برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره سال ۱۳۹۹
ردیف
عنوان تعرفه عوارض
ماخذ و نحوه محاسبه عوارض
۱
مسکونی
P ۱۸
۲
تجاری
P ۲۵
۳
اداری و خدماتی و صنعتی
P ۲۰
۴
آموزشی درمانی و سایر
P ۱۵
توضیحات
S: مساحت پارکینگ با رعایت طرح تفصیلی شهر اسلام آباد غرب میباشد.
تبصره (۱): بر اساس ضوابط طرح های توسعه شهری احداث و حذف پارکینگ برای ساختمان ها صرفاً در زمان صدور پروانه ساختمانی ضروری میباشد.
تبصره (۲): در موارد استثنایی از جمله موارد ذیل شهرداری میتواند بر اساس ضوابط طرح های توسعه شهری یا مجوز مراجع قانونی (کمیسیون های ماده ۵ یا کمیته های فنی طرح های هادی) بدون حذف پارکینگ، پروانه ساختمانی صادر نماید:
۱- ساختمان در بر خیابان های سریع السیر به عرض ۴۵ متر و بیشتر قرار داشته و دسترسی به محل اتومبیل رو نداشته باشد.
۲- ساختمان در فاصله یکصد متری خیابان های به عرض ۲۰ متر و بیشتر واقع شده و دسترسی به محل اتومبیل رو نداشته باشد. (بر اساس قانون حفظ گسترش فضای سبز)
۳- ساختمان در محلی قرار گرفته باشد که ورود به پارکینگ مستلزم قطع درختان کهن باشد که شهرداری اجازه قطع آن را نداده است.
ج- تعرفه (۲-۸) سال ۱۳۹۶- تعرفه (۲-۷) سال ۱۳۹۷ عوارض عدم اجرای فضای سبز برای واحدهای مسکونی و صنعتی
ردیف
کاربری
عوارض (تعرفه) به ازای هر مترمربع (به ریال)
ملاحظات
۱
مسکونی
P ۱۸
بر اساس دستورالعمل طرح تفصیلی و از زمان تصویب
۲
صنعتی
P ۲۸
بر اساس قانون حفظ و گسترش فضای سبز و از زمان تصویب
۳
سایر کاربری ها
به ازای هر مترمربع تخلف ۰۰۰؍۲۰۰ ریال
در خصوص املاکی که در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح می گردند.
۴
تجاری
P ۲۸
در زمان صدور پروانه وصول میگردد و به ازای هر مترمربع تجاری
بر اساس طرح تفصیلی اماکن مسکونی و صنعتی مکلف به اجرای فضای سبز به میزان ۱۲% عرصه مسکونی و ۳۰۵ عرصه صنعتی میباشند، در غیر این صورت بر اساس جدول ذیل عوارضی تحت عنوان عوارض عدم اجرای فضای سبز و یا کسر فضای سبز مورد نظر برای واحدهای مسکونی و صنعتی اخذ خواهد شد.
تبصره۱: کلیه واحدهای تجاری چنانچه نسبت به احداث و نگهداری فضای سبز در معابر عمومی به مساحت یک سوم پیاده رو (درب واحد تجاری) اقدام نماید از پرداخت ۲۰% عوارض کسب و پیشه همان سال معاف می گردند. مسئولیت تایید مورد فوق به عهده مسئول فضای سبز میباشد.
تعرفه شماره (۲-۷)- نحوه محاسبه عوارض عدم اجرای فضای سبز برای واحدهای مسکونی و صنعتی سال ۱۳۹۸
ردیف
کاربری
عوارض (تعرفه) به ازای هر متر مربع (به ریال)
ملاحظات
۱
مسکونی
P ۱۸
بر اساس دستورالعمل طرح تفصیلی و از زمان تصویب
۲
صنعتی
به ازای هر متر مربع ۴۰۰ هزار ریال
بر اساس قانون حفظ و گسترش فضای سبز و از زمان تصویب
۳
سایری کاربری ها
به ازای هر متر مربع تخلف ۰۰۰؍۳۰۰ ریال
در خصوص املاکی که در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح می گردند.
۴
تجاری (در کاربری تجاری و مسکونی)
P۳ حداقل وصولی ۳۰۰ هزار ریال و حداکثر ۹۰۰ هزار ریال
در زمان صدور پروانه وصول میگردد و به ازاء هر متر مربع تجاری
ماده ۲۲: نحوه محاسبه عوارض عدم اجرای فضای سبز برای واحد مسکونی و صنعتی سال ۱۳۹۹
ردیف
کاربری
عوارض (تعرفه) به ازای هر متر مربع (بریال)
ملاحظات
۱
مسکونی: عدم رعایت فضای سبز در تراکم مجاز (پیلوت و ۲ طبقه)
P ۱۵
بر اساس دستورالعمل طرح تفصیلی و از زمان تصویب
۲
مسکونی: عدم رعایت فضای سبز در مجتمع های مسکونی به ازای هر طبقه مازاد بر تراکم مجاز ۱۰ % به قیمت ضریب (P ۱۵) اضافه شود.
تعداد طبقات اضافه بر ۵؍۱ تراکم مجاز
بر اساس دستورالعمل طرح تفصیلی و از زمان تصویب
۳
صنعتی
به ازای هر متر مربع ۰۰۰؍۸۰۰ ریال
بر اساس قانون حفظ و گسترش فضای سبز و از زمان تصویب
۴
سایر کاربری ها به جزء مسکونی و صنعتی
به ازای هر متر مربع تخلف ۰۰۰؍۳۰۰ ریال
در خصوص املاکی که در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح می گردند
۵
تجاری (در کاربری اداری، تجاری و مسکونی)
P ۲ حداقل وصولی ۰۰۰؍۵۰۰ ریال و حداکثر ۰۰۰؍۲۰۰؍۱ ریال
در زمان صدور پروانه وصول میگردد و به ازاء هر متر مربع تجاری
ماده ۲۱: عوارض فضای سبز سال ۱۳۹۹
۵ % مبلغ عوارض پذیره در زمان صدور پروانه و در صورت اضافه بناء در زمان پایانکار از تمام کاربری ها (به جز مسکونی و صنعتی) وصول میگردد شهرداری های مناطق مکلفند عوارض مذکور را محاسبه و به حساب جداگانه ای به نام سازمان پارک ها واریز نمایند.
تبصره ۱: گزارش فصلی توسط واحدهای فنی و شهرسازی مناطق هشتگانه شهرداری به سازمان پارک ها ارسال گردد.
تبصره ۲: در کاربری های مختلط (تجاری- مسکونی) که برابر تبصره ۶ ماده ۲ ضوابط طرح تفصیلی تجاری، مشمول ماده ۲۱ بوده و مشمول عوارض ۵% این ماده نمیباشد.
تعرفه (۲-۱۶) سال ۱۳۹۶، تعرفه (۱۵-۲) سال ۱۳۹۷، تعرفه (۲-۱۳) سال ۱۳۹۸ عوارض آتش نشانی و فضای سبز
ردیف
عنوان تعرفه عوارض
ماخذ و نحوه محاسبه عوارض
توضیحات
۱
آتش نشانی
معادل ۳% عوارض زیربنا به اضافه یک درصد عوارض تراکم ساختمان های بالای پنج سقف
تبصره۱- این عوارض هنگام صدور پروانه، اصلاح و یا پایانکار ساختمانی توسط شهرداری وصول و صرفاً بایستی در ارتباط با توسعه و تجهیز آتش نشانی و یا فضای سبز هزینه گردد.
تبصره۲: ضریب k حداکثر پنج درصد تعیین میگردد.
تبصره۳- عوارض فوق از بناهایی که توسط کمیسیون ماده ۱۰۰ رای ابقاء صادر میشود نیز وصول و صرفاً بایستی در ارتباط با توسعه و تجهیز آتش نشانی و یا فضای سبز هزینه گردد.
۲
فضای سبز
معادل ۳% عوارض زیربنا به اضافه یک درصد عوارض تراکم ساختمان های بالای پنج سقف
د- تعرفه (۲-۸) سال ۱۳۹۷عوارض بهره برداری در کاربری غیرمرتبط
استفاده تجاری از همکف
P ۳× (مساحت زیر بنا + زیربنای بالکن داخل)
با توجه به استفاده مالکین املاک ساخته شده در محدوده قانونی شهر در کاربری های غیرمرتبط قانونی شهر در کاربریهای غیرمرتبط و عدم امکان تغییر کاربری آنها عوارضی تحت عنوان استفاده از ساختمان های احداثی در کاربری های غیرمرتبط به شرح جدول پآیین محاسبه و اخذ میگردد. لازم به ذکر است اخذ عوارض مربوطه هیچ گونه امتیازی برای مالک و ملک در خصوص تثبیت کاربری محسوب نشده و در هنگام مراجعه مالک جهت تغییر کاربری طبق مقررات اقدام خواهد شد. عوارض مربوطه سالیانه مشمول املاک با کاربری غیرتجاری میباشد و در زمان مطالبه شهرداری و یا هنگام صدور هر نوع گواهی برای مالک یا مستاجر دریافت میگردد.
تبصره۱: عوارض این ماده بایستی در یک فیش جداگانه صادر شود و در سرتیتر آن قید گردد که اخذ این عوارض هیچ گونه حقی در جهت تثبیت کاربری تجاری، اداری، صنعتی و... ملک ایجاد نخواهد نمود و صرفاً عوارض فوق جهت استفاه صنفی تا تعیین تکلیف ملک میباشد و این عوارض یک ساله (۱۳۹۶) میباشد
تبصره۲: املاک تجاری که در کمیسیون ماده صد تعیین تکلیف گردیده و منجر به جریمه شده اند مشمول این ماده نخواهد شد.
تبصره۳: شهرداری مکلف است در گواهی جهت ارائه به اتحادیه قید نمایند حسب ماده ۱۶ دفترچه عوارض و فقط جهت پروانه یک ساله اعتبار دارد.
تبصره۴: اتاق اصناف و اتحادیه ها در صورت پرداخت این عوارض مکلف به صدور پروانه موقت یک ساله میباشند.
استفاده اداری و یا صنعتی از همکف
P ۲× (مساحت زیر بنا + زیربنای بالکن داخل)
استفاده اداری و یا صنعتی از زیر زمین و طبقات
P ۵؍۱ × (مساحت زیر بنا + زیربنای بالکن داخل)
استفاده به عنوان انباری تجاری و انباری مستقل
P ۵؍۱ × (مساحت زیر بنا + زیربنای بالکن داخل)
استفاده به عنوان آموزشی از قبیل آموزشگاه های غیر انتفاعی، آموزش رانندگی، زبان، کنکور و غیره
P ۵؍۱ × (مساحت زیر بنا + زیربنای بالکن داخل)
ه-- تعرفه شماره (۲-۱۴)- عوارض تفکیک عرصه و اعیان سال ۱۳۹۸
ردیف
کاربری
عوارض تفکیک عرصه
۱
مسکونی
A ۵؍۱ %
۲
تجاری خدماتی
۳
۳
کارآگاهی- صنعتی
۲
۴
باغات
۴
۵
اداری- انتظامی و نظامی
P
۶
سایر
۵؍۱
۷
نیم طبقه تجاری
P
تبصره ۱: مقررات این ماده مشمول عرصه اراضی کمتر از ۵۰۰ مترمربع میباشد و در اراضی بالای ۵۰۰ مترمربع ملاک عمل تفکیک ماده ۱۰۱ اصلاحی قانون شهرداری ها میباشد. لازم به ذکر است املاکی که سند مالکیت آنها به موجب مواد ۱۴۷ و ۱۴۸ قانون ثبت اسناد و الحاقات بعدی و همچنین املاک قولنامه ای، اوقافی و غیره که از سوی سایر مراجع بدون اخذ استعلام از شهرداری صادر میگردد از این تبصره مستثنی بوده و مشمول پرداخت عوارض معادل دو برابر جدول این ماده به ازاء هر مترمربع میگردد.
تبصره ۲: هرگونه تفکیک عرصه خارج از ضوابط طرح تفصیلی (حد نصاب شهرسازی) مشمول عوارضی معادل ۳ برابر جدول فوق به ازاء هر مترمربع میگردد. (مرجع تشخیص حد نصاب شهرسازی واحد فنی میباشد).
تبصره ۳: در محاسبه سهم عرصه زیربناء خالص واحدها ملاک محاسبه و اخذ عوارض میباشد.
تبصره ۴: عوارض تفکیک عرصه لازم است قبل از صدور پروانه اخذ گردد. در مورد موارد مندرج در تبصره یک در زمان توافقات و یا هرگونه استعلام قابل وصول است.
تبصره ۵: عوارض افراز املاک مشابه تفکیک و با شرایط تفکیک قابل وصول میباشد.
تعرفه (۲-۱۷) سال ۱۳۹۶ تعرفه (۲-۱۶) سال ۱۳۹۷ تعرفه (۲-۱۴) سال ۱۳۹۸ عوارض و افزایش واحد تفکیک عرصه و جداسازی
ردیف
کاربری
عوارض تفکیک عرصه
افزایش واحد
توضیحات
۱
مسکونی
A ۴۰%
A ۱۰%
تبصره۱: در جدول فوق عوارض عرصه جهت اراضی کمتر از ۵۰۰ مترمربع اعمال میگردد و در اراضی بالای ۵۰۰ مترمربع به استناد ماده ۱۰۱ اصلاحی قانون شهرداریها عمل میگردد (به استنثاء تبصره ۲ این ماده).
تبصره۲: املاکی که سند مالکیت آنها به موجب مواد ۱۴۷ و ۱۴۸ قانون ثبت اسناد و همچنین املاک قولنامه ای، اوقافی و غیره که از سوی سایر مراجع بدون اخذ استعلام از شهرداری صادر میگردد مشمول ۲ برابر جدول این ماده با احتساب هر میزان متراژ میگردد.
۲
تجاری خدماتی
۲
A ۴۰%
۳
کارآگاهی - صنعتی
۵؍۱
A ۲۰%
۴
باغات
۳
A ۲۰%
۵
اداری - انتظامی و نظامی
۵؍۱
A ۲۰%
۶
سایر
۱
A ۱۰%
۷
نیم طبقه تجاری
A۲۰%
تبصره۳: هرگونه افزایش واحد و تبدیل اعیان زیر حدنصاب ضوابط شهرسازی خارج از مندرجات پروانه مشمول عوارضی معادل ۱۰ برابر جدول فوق محاسبه و قابل وصول است و در خصوص تفکیک عرصه زیرحد نصاب شهرسازی معادل ۳ برابر جدول فوق محاسبه و قابل وصول است.
تبصره۴: چنانچه تعداد واحدهای مندرج در پروانه با تعداد واحدهای اجرا شده تطبیق داشته باشد افزایش واحد نبایستی وصول گردد (جابه جایی واحدها).
تبصره۵: عوارض افراز املاک مشابه تفکیک و با شرایط تفکیک قابل وصول میباشد.
تبصره۶: زیربنا خالص واحدها، ملاک محاسبه و اخذ عوارض عرصه میباشد.
تبصره۷: الف) در جدول عوارض تفکیک عرصه لازم است قبل از صدور پروانه اخذ و در مورد مندرج در تبصره یک در زمان توافقات و یا هرگونه استعلام قابل وصول است.
بعوارض افزایش اعیانی که زیر حدنصاب ضوابط شهرسازی ایجاد میگردد لازم است در زمان صدور هرگونه بلامانع به نرخ روز اخذ گردد.
تبصره۸: در صورت ارجاع پرونده ها از کمیسیون ماده صد به شهرداری در خصوص افزایش تعداد واحدها به شرح ذیل اقدام گردد:
۱- در صورت تبدیل یک واحد به دو یا چند واحد بدون افزایش مساحت طبقه، هزینه تفکیک بر اساس متراژ طبقه محاسبه و وصول میگردد.
۲- در صورت تبدیل یک واحد به دو یا چند واحد همراه با افزایش مساحت طبقه، میزان متراژ تخلف مازاد، بر اساس ماده ۳دفترچه (P ۸) محاسبه و مابقی متراژ بر اساس جدول این ماده اخذ گردد.
۳- در مورد تبدیل واحدها از دوبلکس به دو یا چند واحد بر اساس تبصره های ۷ و۸ این ماده اقدام میگردد.
۴- در صورت رفع تخلف توسط مالک عوارضی وصول نمی گردد.
و - تعرفه (۳-۱) سال ۱۳۹۶ - عوارض جایگاه های سوخت متعلق یا در اجاره اشخاص حقیقی یا حقوقی
ردیف
عنوان تعرفه عوارض
ماخذ و نحوه محاسبه عوارض
توضیحات
۴
عوارض جایگاههای سوخت متعلق یا در اجاره اشخاص حقیقی یا حقوقی
تعداد نازل ۱۰۰۰۰۰۰ ریال
تبصره (۱): ضریب شغل بر اساس نوع شغل و میزان خدماتی که شهرداری بایستی به آنها ارائه نماید تعیین میگردد.
تبصره (۲): حداقل مبنای محاسبه عوارض واحد کسبی بر اساس ضوابط شهرسازی هر شهر تعیین میشود.
تبصره (۳): S ضریب موقعیت ملک میباشد.
تبصره (۴): T ضریب مساحت واحد کسبی میباشد.
تبصره (۵): منظور از مشاغل خاص اعم از مطب پزشکان، خدمات الکترونیک دولت، و اسناد رسمی میباشد.
تبصره (۶): عوارض سالیانه سایر کاربری ها واقع در جایگاه های سوخت مانند تجاری، خدماتی، پلیس به اضافه ۱۰ و... مطابق جداول مربوطه وصول خواهد شد.
شورای اسلامی شهر اسلام آباد غرب"
علیرغم ابلاغ دادخواست و ضمائم آن به طرف شکایت تا زمان صدور رای در هیات عمومی پاسخی از طرف شکایت دریافت نشده است.
پرونده در اجرای ماده ۸۴ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری سال ۱۳۹۲ به هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری ارجاع شده و این هیات به موجب دادنامه شماره ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۶۰۱۰۳۶۶-۶؍۶؍۱۴۰۱ در قسمت های متعدد به رد شکایت رای صادر کرد. رای مذکوربه علت عدم اعتراض از سوی رئیس دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری قطعیت یافت.
رسیدگی به عوارض پذیره تاسیسات شهری، عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره، عوارض عدم اجرای فضای سبز برای واحدهای مسکونی و صنعتی، عوارض بهره برداری کاربری غیرمرتبط، عوارض تفکیک عرصه و افزایش واحد و نیز عوارض جایگاه های سوخت متعلق یا در اجاره اشخاص حقیقی یا حقوقی از مصوبات شورای اسلامی شهر اسلام آباد غرب در سال های ۱۳۹۶ الی ۱۳۹۹ در دستورکار هیات عمومی قرار گرفت.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۲؍۷؍۱۴۰۱ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
الف- با توجه به اینکه براساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای اخیرالصدور شماره ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۶۴۹-۱۴؍۴؍۱۴۰۱ این هیات، اخذ عوارض سالیانه و ماهیانه از دکل ها و تاسیسات مخابراتی و ارتباطی، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، بنابراین با توجه به دلایل مندرج در آرای مذکور هیات عمومی دیوان عدالت اداری، ردیف ۱ تعرفه شماره ۲-۵ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف ۱ تعرفه شماره ۱۶-۲ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ و ردیف ۱ ماده ۳۷ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلامآباد غرب که تحت عنوان عوارض دکل، آنتن، تاسیسات مخابراتی و ارتباطی در (BTS) به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
ب- با توجه به اینکه براساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای اخیرالصدور شماره ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۱۱۲۹-۱۵؍۶؍۱۴۰۱ این هیات، وضع عوارض برای کسری، حذف یا عدم تامین پارکینگ توسط شوراهای اسلامی شهر مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، بنابراین ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ از تعرفه شماره ۲-۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷ و ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ ماده ۱۱ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض حذف پارکینگ برای واحدهای مسکونی، تجاری، اداری و غیره در زمان صدور پروانه ساختمانی به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، به دلایل مندرج در آرای مذکور هیات عمومی دیوان عدالت اداری خلاف قانون و خارج از حدود اختیار بوده و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
ج. هرچند در بند ۱۶ ماده ۸۰ قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب سال ۱۳۷۵ با اصلاحات بعدی، تعیین نرخ و میزان عوارض از اختیارات شوراهای اسلامی شهر ذکر شده است، ولی با توجه به اینکه در قوانین مرتبط با فضای سبز از جمله قانون حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها و اصلاحیههای بعدی آن عوارض فضای سبز پیشبینی نشده و در آرای مختلف هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای اخیرالصدور شماره ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۸۵۸-۴؍۵؍۱۴۰۱ این هیات، وضع عوارض برای فضای سبز مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، بنابراین ردیف های ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۸ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیفه ای ۱، ۲، ۳ و ۴ تعرفه شماره ۲-۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ و ردیف های ۱، ۲، ۳، ۴ و ۵ ماده ۲۲ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض عدم اجرای فضای سبز برای واحدهای مسکونی و سایر کاربری ها و ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۵ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷، ردیف ۲ تعرفه شماره ۲-۱۳ از دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ و ماده ۲۱ دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۹ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض خدمات شهری بابت فضای سبز به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
د- براساس بند ۲۴ ماده ۵۵ قانون شهرداری (الحاقی ۱۷؍۵؍۱۳۵۲): «شهرداری در شهرهایی که نقشه جامع شهر تهیه شده مکلّف است طبق ضوابط مذکور در پروانههای ساختمانی نوع استفاده از ساختمان را قید کند و در صورتی که برخلاف مندرجات پروانه ساختمانی در منطقه غیرتجاری، محل کسب یا پیشه یا تجارت دایر شود، شهرداری مورد را در کمیسیون مقرر در تبصره ۱ ماده ۱۰۰ مطرح مینماید...» با توجه به اینکه سازوکار قانونی برخورد با دایر کردن کسب یا پیشه یا تجارتی که برخلاف مندرجات پروانه ساختمانی در منطقه غیرتجاری باشد، در بند قانونی مذکور بیان شده و اعطاء مجوز برخلاف کاربری و اخذ وجه در قبال آن مغایر با حکم مقرر در بند ۲۴ ماده ۵۵ و ماده ۱۰۰ قانون شهرداری است و در آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله آرای شماره ۴۸۹-۲۴؍۵؍۱۳۹۶ و ۸۵-۱۲؍۲؍۱۳۹۶ این هیات نیز اخذ عوارض سالیانه بهرهبرداری موقت از ساختمان ها مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، تعرفه شماره ۲-۸ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض بهرهبرداری در کاربری غیرمرتبط به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
ه-.- با توجه به اینکه براساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای اخیرالصدور شماره ۱۴۰۱۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۱۱۱۷-۱۵؍۶؍۱۴۰۱ این هیات، وضع عوارض تفکیک عرصه اراضی و اعیان ساختمانها مغایر با قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، بنابراین ردیف های ۱ الی ۶ از تعرفه شماره ۲-۱۷ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶، تعرفه شماره ۲-۱۶ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۷، تعرفه شماره ۲-۱۴ از فصل دوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۸ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض تفکیک عرصه و افزایش واحد به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، به دلایل مندرج در آرای مذکور هیات عمومی دیوان عدالت اداری خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود.
و- با توجه به اینکه بر اساس آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای شماره ۹۳۱۰۰۹۰۹۰۵۸۰۱۷۷۷-۱۵؍۱۰؍۱۳۹۳ و ۹۵۱۰۰۹۰۹۰۵۸۰۱۲۶۵-۲۶؍۱۱؍۱۳۹۵ این هیات وضع عوارض در خصوص جایگاه های فروش سوخت خلاف قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال شده است، بنابراین ردیف ۴ از تعرفه شماره ۳-۱ از فصل سوم دفترچه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۶ شهرداری اسلام آباد غرب که تحت عنوان عوارض بر جایگاه های سوخت متعلّق یا در اجاره اشخاص حقیقی یا حقوقی به تصویب شورای اسلامی این شهر رسیده، به دلایل مندرج در آرای مذکور هیات عمومی دیوان عدالت اداری خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال میشود./
حکمتعلی مظفری
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری