رای شماره ۱۴ مورخ ۱۳۸۷/۰۱/۱۸ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
تاریخ: ۱۸/۱/۱۳۸۷
شماره دادنامه: ۱۴
کلاسه پرونده: ۸۵/۶۹۷
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای حیدر غلامحسینی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره ۱/۲۷۴۰۳ مورخ ۳۰/۹/۱۳۸۴ اداره تربیت بدنی شهرستان شیروان
مقدمه: شاکی به شرح دادخواست تقدیمی اعلام داشتهاست، اینجانب مالک یک قطعه زمین به مساحت ۱۵۰۰ مترمربع میباشم. اداره تربیت بدنی شیروان با استناد به بخشنامه شماره ۱/۲۷۴۰۳ مورخ ۳۰/۹/۱۳۸۴، با توجه به اینکه عرصه دارای کاربری ورزشی است، مدعی ۵۰ درصد آن هستند و در غیر این صورت مانع از هرگونه اقدام و تصرف مالکانه شاکی میگردند. اولاً مطابق قانون هیچ مالی را نمیتوان از تصرف صاحب آن بیرون کرد مگر به حکم قانون و با عنایت به اصل ۲۲ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تعرض به حقوق و مال اشخاص ممنوع است مگر در مواردی که قانون معین کرده است. ثانیاً، مطابق ماده واحده قانون طرحهای دولتی و شهرداریها، دستگاههای دولتی مکلفند از تاریخ تصویب نقشه حداکثر ظرف ۱۸ ماه نسبت به خرید اراضی با کاربری مشخصه اقدام نمایند و پس از گذشت مدت مقرره مالک نسبت به فروش، رهن، احداث و.... مجاز خواهد بود و در قانون هم نیامده است که مالک قسمتی از ملک خود را به رایگان در اختیار ادارات در این گونه موارد قرار دهد و یا واگذار نماید و از طرفی علاوه بر مقررات ماده واحده قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرحهای دولتی مصوب مجلس شورای اسلامی در مصوبه اخیر مدت زمان اجرای طرح را از ۱۰ سال به ۵ سال تقلیل، به طوری که با توجه به اتمام عمر طرح و مصوبه اخیر مجلس دیگر چیزی به عنوان کاربری ورزشی وجود ندارد. لذا تقاضای ابطال بخشنامه مذکور را دارم. سرپرست دفتر ارزیابی عملکرد و پاسخگوئی به شکایات استانداری ایلام در پاسخ به شکایت فوق طی لایحه شماره ۱۴/۳۴۶۶۴ مورخ ۲۵/۱۰/۱۳۸۶ اعلام داشتهاند، ماده واحده قانون تعیین وضعیت اراضی با کاربری عمومی در محدوده شهرها و شهرداریها مصوب سال ۱۳۶۷ و اصلاحیه بعدی آن مالک را مجاز نموده از حق مالکانه خود با حفظ کاربری ورزشی استفاده نمایند، و به استناد تفاهم نامه شماره ۱/۲۷۴۰۳مورخ ۳۰/۹/۱۳۸۴ استانداری ایلام در صورت رضایت مالک مبنی بر اهداء ۵۰درصد از زمین مورد نظر به سازمان تربیت بدنی پس از مطرح شدن موضوع در کمیسیون ماده ۵ و موافقت استاندار میتواند از مابقی اراضی خود در راستای دیگر کاربریها استفاده نماید. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسا و مستشاران و دادرسان علیالبدل شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
مطابق ماده واحده قانون تعیین وضعیت املاک واقع در طرحهای دولتی و شهرداریها مصوب ۱۳۶۷ و تبصره یک اصلاحی آن، دستگاههای اجرایی ذیربط مکلفند با رعایت قانون نسبت به تملک اراضی و املاک واقع در طرحهای مصوب و اجرای طرح در مهلتهای مقرر در قانون اقدام نمایند و در صورت عدم امکان اجرای طرح و یا انتفاء آن، اراضی و املاک مزبور را به منظور اعمال انحاء حقوق مالکانه در اختیار مالکین آنها قرار دهند. بنابراین بند ۳ صورتجلسه مورخ ۲۸/۸/۱۳۸۴ که از طریق بخشنامه شماره ۱/۲۷۴۰۳-۳۰/۹/۱۳۸۴ استاندار ایلام به اداره کل تربیت بدنی آن استان ابلاغ شده و به شرح آن در خصوص زمینهای واقع در طرحهای ورزشی ترتیب دیگری اتخاذ نموده و متضمن واگذاری حداقل ۵۰ درصد اراضی واقع در طرح به سازمان تربیت بدنی و واگذاری بقیه آن به مالک از طریق تغییر کاربری زمین مورد نظر است، مخالف هدف و حکم صریح مقنن و خارج از اختیارات قوه مجریه در وضع مقررات دولتی تشخیص داده میشود و مستنداً به اصل ۱۷۰ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ماده یک و بند یک ماده ۱۹ و ماده ۴۲ قانون دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۸۵ ابطال میگردد.
معاون قضایی دیوان عدالت اداری- مقدسیفرد