رای وحدت رویه شماره ۱۵۰۰ مورخ ۱۳۹۳/۰۹/۲۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: ۱۵۰۰

تاریخ رای: دوشنبه ۲۴ آذر ۱۳۹۳

کلاسه پرونده: ۹۳/۷۷۵

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: خانم ثریا توحیدی

موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری

گردش کار: خانم ثریا توحیدی به موجب درخواستی اعلام کرده است که: احتراماً، به استحضار می رساند پیرو طرح شکایت اینجانب ثریا توحیدی مبنی بر ابطال حکم بازخریدی مورخ ۱۳۶۷/۰۷/۰۱ و صدور حکم بازنشستگی که تقدیم شعبه اول دیوان عدالت اداری شد طی دادنامه شماره ۱۰۳۳-۱۳۹۱/۰۵/۰۸ منجر به رد دعوا و رد خواسته شد. متاسفانه این حکم برخلاف و متعارض با آراء صادر شده از شعب دیگر دیوان عدالت اداری از جمله رای شعبه اول تجدیدنظر دیوان به شماره ۱۳۱۰- ۱۳۸۴/۰۷/۰۵ است، زیرا طی این حکم در موضوع مشابه و شرایط کاملاً یکسان اقدام به صدور رای به ورود شکایت شده که این امر موجب صدور آراء متعارض و ایجاد بلاتکلیفی در حقوق قانونی و استحقاق شده لذا مستنداً به ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری خواستار رسیدگی بر اساس عدل و انصاف می باشم. گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است: الف: شعبه اول دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۸۷۷۸۹ با موضوع دادخواست خانم ثریا توحیدی باغینی به طرفیت ۱- وزارت آموزش و پرورش ۲- سازمان بازنشستگی کشوری و به خواسته ابطال حکم بازخریدی مورخ ۱۳۶۷/۰۷/۰۱ و صدور حکم بازنشستگی، به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۱۰۱۰۳۳- ۱۳۹۱/۰۵/۰۸، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: شاکی به شرح دادخواست اعلام داشته است از کارکنان آموزش و پرورش است که در تاریخ ۱۳۶۷/۰۷/۰۱ به دلیل وجود پاره ای مشکلات خانوادگی با ۲۰ سال و یک ماه و ۲۸ روز سابقه خدمت، تقاضای بازخریدی کرده و اداره طرف شکایت با بازخریدی نامبرده موافقت و حکم بازخریدی در حق وی صادر شده است، چون بیش از ۲۰ سال سابقه خدمت داشته است لذا دستگاه مکلف به صدور حکم بازنشستگی در حق مشارالیه بوده و لذا به شرح فوق نسبت به موضوع معترض و تقاضای رسیدگی کرده که با توجه به بررسی اوراق و محتویات پرونده نظر به اینکه بر اساس اظهارات شاکی بازخریدی مشارالیها بر اساس درخواست شخصی نامبرده بوده است و تبصره ۴ ماده ۷۴ قانون استخدام کشوری ناظر به بازنشستگی اختیاری کارکنان با داشتن ۲۰ سال سابقه خدمت و تقاضای کارمند و موافقت بالاترین مقام دستگاه اجرایی بوده و هیچ دلالتی بر تکلیف اداره متبوع مستخدم به موافقت با تقاضای بازنشستگی معد کارکنان صرف داشتن بیش از ۲۰ سال سابقه خدمت ندارد که در مانحن فیه حسب اظهارات شاکی دستگاه متبوع با تقاضای بازنشستگی شاکی موافقت نکرده و لذا نامبرده تقاضای بازخریدی کرده است و طبق تبصره ۴ قانون مذکور بازگشت به خدمت افراد بازخرید شده ممنوع است، بنابراین تخلفی از مقررات از جانب آموزش و پرورش مشهود نبوده به رد شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود و در خصوص شکایت شاکی به طرفیت سازمان بازنشستگی به دلیل عدم توجه شکایت به سازمان مذکور به استناد بند ب ماده ۲۰ آیین دادرسی دیوان عدالت اداری قرار رد شکایت صادر و اعلام می‌شود. رای دیوان قطعی است. ب: شعبه هجدهم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۱۳۱۳/۸۲/۱۸ باموضوع دادخواست آقای محسن نصوری کمامردخی به طرفیت سازمان جهاد کشاورزی استان گیلان و به خواسته ابطال حکم بازخرید خدمت به شماره ۱/۳۳۴۱۱-۱۳۷۸/۱۰/۰۴، به موجب دادنامه شماره ۱۸۷۰-۱۳۸۳/۱۰/۰۸، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: نظر به این که شاکی شخصاً از مسئولان امر تقاضای بازخرید خدمت کرده و مسئولان نیز وفق مقررات قانونی با تقاضای شاکی موافقت کرده اند، علی هذا به لحاظ عدم تخلف از مقررات در اصدار حکم بازخرید خدمت به رد شکایت حکم صادر و اعلام می‌شود. حکم صادر شده ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر خواهی در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است. ج: شعبه اول تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب پرونده شماره ت۱/۸۴/۲۹۹ با موضوع دادخواست آقای محسن نصوری کمامردخی به طرفیت سازمان جهاد کشاورزی استان گیلان و به خواسته اعتراض به دادنامه شماره ۱۸۷۰- ۱۳۸۳/۱۰/۰۸ شعبه هجدهم دیوان عدالت اداری، به موجب دادنامه شماره ۱۳۱۰-۱۳۸۴/۰۷/۰۵، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: تجدیدنظر خواه به موجب حکم کارگزینی شماره ۱/۳۳۴۱۱-۱۳۷۸/۱۰/۰۴و به استناد تبصره ۱ماده ۷۴ قانون استخدام کشوری بازخرید شده است تبصره ۱ ماده ۷۴ مذکور صراحتاً اعلام کرده است بازخریدی در صورتی ممکن است که کارمند کمتر از بیست سال سابقه داشته باشد و کارمندان دارای سابقه بیش از ۲۰ سال را دارای حق درخواست بازنشستگی اعلام کرده است. از آن جا که وی در زمان بازخریدی طبق حکم کارگزینی فوق الاشعار دارای ۲۵ سال و ۴ ماه و یک روز سابقه بوده است، حتی با درخواست خود وی نمی توانسته بازخرید شود. علی هذا تجدیدنظر خواهی وارد تشخیص و با نقض رای بدوی به وارد دانستن شکایت شاکی و ابطال حکم بازنشستگی وی به شماره فوق و اعاده وی به پست و سمت سابق حکم صادر می‌شود. رای دیوان قطعی است. د: شعبه اول تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب پرونده شماره ت۱۳۶۷/۸۴/۰۱ با موضوع دادخواست آقای محسن نصوری کمامردخی به طرفیت سازمان جهاد کشاورزی استان گیلان و به خواسته اعتراض به دادنامه شماره ۱۸۷۰-۱۳۸۳/۱۰/۰۸ شعبه هجدهم دیوان عدالت اداری، به موجب دادنامه شماره ۱۷۰۱-۱۳۸۴/۰۸/۲۴، مفاداً به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: با توجه به این که نام تجدیدنظر خواه محسن نصوری کمامردخی است و اشتباهاً منصوری کمامرفی نوشته شده و تقاضای وی ابطال حکم بازخریدی بوده و در متن رای نیز به حکم بازخریدی اشاره شده و حکم ابطالی نیز حکم بازخریدی است و در هنگام نوشتن اشتباهاً حکم بازنشستگی قید شده است بدین وسیله نام وی به محسن نصوری کمامردخی و در سطر آخر ابطال حکم بازنشستگی به ابطال حکم بازخریدی اصلاح می‌شود. رای صادر شده به استناد ماده ۳۸ آیین دادرسی دیوان عدالت اداری صادر و اعطای رونوشت از یکی بدون دیگری ممنوع است و این رای به انضمام رای سابق این شعبه به شماره ۱۳۱۰-۱۳۸۴/۰۷/۰۵ قطعی و قابل اجرا است.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ یاد شده با حضور روسا، مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد. پس از بحث و بررسی، با اکثریت آراء به شرح آینده به صدور رای مبادرت می کند.

رای هیات عمومی

اولاً: تعارض در آراء محرز است.

ثانیاً: مطابق تبصره ۱ الحاقی به ماده ۷۴ قانون استخدام کشوری مصوب سال ۱۳۶۵ مقرر شده است، کلیه وزارتخانه ها، شرکتها و موسسات دولتی، شهرداریها، بانک‌ها، موسسات و شرکتها و سازمانهایی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نام است، می‌توانند مستخدمان رسمی یا ثابت یا دارای عناوین مشابه خود را (به جز مشمولان قانون کار و تامین اجتماعی) در مشاغل غیر تخصصی بر اساس درخواست کتبی آنان و موافقت بالاترین مقام دستگاه اجرایی، مشروط به آن که بیش از بیست سال سابقه خدمت داشته باشند بر اساس سنوات خدمت بازنشسته و در صورتی که سابقه خدمت آنان کمتر از بیست سال باشد بازخرید نمایند. با توجه به حکم قانونی مذکور، در صورتی که مستخدم دولت بیش از بیست سال سابقه خدمت داشته باشد، دستگاه می‌تواند وی را بازنشسته کند و امکان بازخرید وی ولو به درخواست مستخدم وجود ندارد و چون در پرونده های موضوع تعارض، شکات بیش از ۲۰ سال سابقه خدمت داشته اند، دستگاه اجرایی متبوع آنان نمی توانسته است با لحاظ درخواست بازخریدی آنان، مبادرت به بازخریدی شکات کند. از این روی رای شماره ۱۳۱۰- ۱۳۸۴/۰۷/۰۵ شعبه اول تجدیدنظر دیوان عدالت اداری و رای اصلاحی همین شعبه به شماره ۱۷۰۱-۱۳۸۴/۰۸/۲۴ که حکم بازخریدی شاکی را مطابق قانون تشخیص نداده و شکایت را وارد شناخته است صحیح و موافق مقررات تشخیص می‌شود. این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۲ و ماده ۸۹ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است.

محمدجعفر منتظری - رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری