رای شماره ۱۵۳ مورخ ۱۳۹۶/۰۲/۲۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: ۱۵۳
تاریخ دادنامه: ۲۶/۲/۱۳۹۶
کلاسه پرونده: ۹۵/۱۳۱۱
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای حمزه شکریان زینی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند ۵-۴ از تعرفه عوارض سال ۱۳۹۵ مصوب شورای اسلامی شهر جدید هشتگرد در خصوص برقراری عوارض نصب تابلوها در معابر عمومی
گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال بند ۵-۴ از تعرفه عوارض سال ۱۳۹۵ مصوب شورای اسلامی شهر جدید هشتگرد در خصوص برقراری عوارض نصب تابلوها در معابر عمومی در اجرای مقررات ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:
«سلام علیکم
احتراماً به استحضار می رساند: شورای شهر جدید هشتگرد اقدام به تصویب و انتشار مصوبه ای تحت عنوان تعرفه عوارض و بهای خدمات سال ۱۳۹۵ شهر جدید هشتگرد مینماید. در بند ۵-۴ این مصوبه، در مورد اخذ عوارض تابلوهای منصوب صنفی وضع قاعده گردیده که بر اساس آن به شهرداری جدید هشتگرد اجازه داده شده است تحت عنوان عوارض نصب تابلو، اقدام به اخذ عوارض نماید. شهرداری نیز به استناد این مصوبه، مبالغ هنگفتی را از شهروندان تحت عنوان عوارض نصب تابلو اخذ مینماید. لذا به استناد دلایل ذیل، ابطال این مصوبه را از تاریخ تصویب آن خواستارم:
الف: مطابق ماده ۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت وتبصره ۳ ماده ۶۲ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران، اخذ هرگونه مال، وجه، کالا و خدمات از شهروندان میبایست با تجویز قانونی باشد. اخذ وجه بابت نصب تابلو در هیچ جای قانون تصریح نشده است و شهرداری بابت نصب تابلو حق اخذ وجه از شهروندان را ندارد.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در بررسی مصوبات شورای اسلامی سایر شهرها در باب عوارض نصب تابلو به کرات نسبت به صدور رای مبنی بر ابطال مصوبات معترض عنه اقدام نموده که به عنوان مثال می توان به آراء ذیل اشاره نمود:
الف- رای شماره ۳۶۲-۲۱/۵/۱۳۹۲ در ابطال مصوبه شورای اسلامی شهر اراک
ب- رای شماره ۷۱۰-۳/۶/۱۳۹۴ در ابطال مصوبه شورای اسلامی شهر اهواز
لذا با توجه به آراء یاد شده و مغایرت آشکار مصوبه معترض عنه با ماده ۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت و تبصره ۳ ماده ۶۲ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران و همچنین با توجه به سابقه ابطال چنین مصوباتی در هیات عمومی دیوان عدالت اداری، تقاضای اعمال ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری و رسیدگی خارج از نوبت و نهایتاً بر اساس بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری تقاضای ابطال مصوبه معترض عنه را از تاریخ تصویب دارم.»
متن تعرفه مورد اعتراض به قرار زیر است:
«(۵-۴) عوارض تابلوهای تبلیغاتی:
برای محاسبه عوارض تابلوهای تبلیغاتی جهت نصب بر روی اماکن تجاری/ اداری/ صنعتی و صنفی مطابق فرمول ذیل عمل میشود.
تبصره: برای مکانهای تجاری که در اطراف میادین شهر واقع شده اند ۴۰% به محاسبات فرمول شماره یک اضافه میگردد:
فرمول شماره ۱: ۴ × قیمت منطقه ای محل نصب × مساحت تابلو= عوارض تابلو سالیانه
تبصره ۱: برای تابلوهای پزشکی/ ورزشی/ آموزشی ضریب یک عمل میشود.
تبصره ۲: برای تابلوهایی که نیاز به پایه و نصب آن در معابر شهری دارد در هنگام محاسبه عوارض تابلو ارتفاع پایه تابلو در مساحت تابلو جمع میشود طبق فرمول شماره ۲ عمل میگردد.
تبصره ۳: برای تابلوهایی که در حاشیه میادین شهر قرار دارند ۴۰% به محاسبات فرمول شماره ۲ اضافه میگردد.
فرمول شماره ۲: عوارض ماهیانه = ۵/۱ × قیمت منطقه ای محل نصب × (ارتفاع پایه + مساحت تابلو)
تبصره ۴: برای تبلیغاتی که بر روی دیوارهای مشرف به معابر و خیابانهای سطح شهر نوشته میشوند مساحت دیوار نوشته شده (سطح نوشته شده) و همچنین پلاکارد پارچه ای جهت تبلیغات که در سطح شهر نصب میگردد به عنوان مساحت تابلو لحاظ گردیده و مطابق فرمول شماره یک فوق با ضریب ۱۵ عمل میشود.
تبصره ۵: برای تبلیغاتی که به صورت بنر استفاده میشود از فرمول شماره ۲ استفاده میگردد.
مکان
مبلغ
مکان
مبلغ
مکان
مبلغ
مکان
مبلغ
ورودی شهر
۰۰۰/۵۰۰/۲
جاده دسترسی
۰۰۰/۵۰۰/۱
میدان شهرداری
۰۰۰/۵۰۰/۲
نبش ب ارکیده
۰۰۰/۲۰۰/۲
میدان یادبود و مادر
۰۰۰/۵۰۰/۱
محله ۱ فاز ۲
۰۰۰/۰۰۰/۱
سایر مکانها در فاز ۱
۰۰۰/۰۰۰/۱
سایر مکانها در فاز ۲-۳-۴-۵-۷
۰۰۰/۷۰۰
چهار راه الوند
۰۰۰/۸۰۰/۱
سه راه خلیج فارس
۰۰۰/۵۰۰/۱
بزرگراه خلیج فارس تا میدان مادر
۰۰۰/۵۰۰/۱
بزرگراه خلیج فارس از میدان مادر به بالا
۰۰۰/۲۰۰/۱
تبصره ۶: برای تبلیغات بر روی پایه استندهای موجود در داخل شهر بر اساس موقعیت مکانی طبق جدول ذیل مورد محاسبه قرار میگیرد."
در اجرای ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ از شورای اسلامی شهر جدید هشتگرد خواسته شد نماینده خود را به جلسه معرفی کنند.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۲۶/۲/۱۳۹۶ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان و نیز با حضور نماینده معرفی شده از طرف شکایت تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.
رای هیات عمومی
نظر به این که آراء هیات عمومی دیوان عدالت اداری ناظر بر ابطال مصوبات متضمن وضع عوارض برای تابلوهای معرف محل است و در ارتباط با تابلوهای تبلیغاتی نیست و در بند ۵-۴ تعرفه عوارض سال ۱۳۹۵ شورای اسلامی شهر جدید هشتگرد بر تابلوهای تبلیغاتی وضع عوارض شده است بنابراین موجبی برای رسیدگی به این مصوبه در قالب حکم مقرر در ماده ۹۲ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ وجود ندارد.
محمدکاظم بهرامی - رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری