رای شماره ۲۵۰ و ۲۵۱ مورخ ۱۳۸۲/۰۷/۰۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
دادنامه: ۲۵۱-۲۵۰
تاریخ: ۱۳۸۲/۰۷/۰۶
کلاسه پرونده: ۸۱۰۰۴۶۴
شاکی: شرکت ریدانه
موضوع خواسته: ابطال مصوبه شماره ۱۵۴۷۲؍۱ مورخ ۳؍۱۰؍۱۳۸۰ وزارت بازرگانی و بخشنامههای مستند به آن صادره از سازمان حمایت مصرف کنندگان و تولیدکنندگان به شماره ۲۷۳۵۸ مورخ ۴؍۱۰؍۱۳۸۰ و مدیرکل مقررات صادرات و واردات به شماره۸۰۱۵۷۴۶ مورخ ۱۰؍۱۰؍۱۳۸۰ مدیرکل مقررات صادرات و واردات وزارت بازرگانی
مقدمه: شاکی طی دادخواستهای تقدیمی اعلام داشتهاند، مطابق بند ب ماده ۴۶ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، برقراری مابهالتفاوت در مورد کالاهای وارداتی به شرط شیء یعنی به شرط وجود ویژگی خاص است. در مانحن فیه به موجب بخشنامههای مورد شکایت مابهالتفاوت روغن نباتی خام وارداتی از ۲۵ ریال به ۲۵۰ ریال افزایش داده شده و برای اجراء به گمرکات کشور ابلاغ نموده است. در حالی که واردات روغن نباتی خام به خصوص پس از افزایش مبلغ مابهالتفاوت نه تنها سودی برای وارد کننده نداشته بلکه ضرر و زیان هنگفتی را موجب گردیده است. این امر نشان میدهد که سازمان حمایت محاسبات دقیق و لازم را انجام نداده و به جای حمایت از مصرف کننده و تولید کننده به ضرر آنان نیز اقدام کرده است و در موافقت وزیر بازرگانی با اخذ این مابهالتفاوت نیز رعایت مقررات نشده است. با عنایت به مراتب تقاضا ابطال مصوبه شماره ۱۵۴۷۲؍۱ مورخ ۳؍۱۰؍۱۳۸۰ وزارت بازرگانی و بخشنامه ۲۷۳۵۸ مورخ ۴؍۱۰؍۱۳۸۰ سازمان حمایت مصرف کنندگان و تولید کنندگان و بخشنامه شماره ۸۰۱۵۷۴۶ مورخ ۱۰؍۱۰؍۱۳۸۰ مدیرکل مقررات صادرات و واردات وزارت بازرگانی رادارد. رئیس هیات مدیره و مدیرعامل سازمان حمایت مصرف کنندگان و تولید کنندگان در پاسخ به شکایت مذکور اعلام داشتهاند، این سازمان حسب بند (ب) ماده ۴۶ قانون برنامه سوم موظف است پس از اعلام وزارت بازرگانی اقدام به محاسبه و دریافت مابهالتفاوت از کالاهای اعلام شده بنماید. نتیجه اینکه تصمیم سازمان اجرای مصوبه وزارت بازرگانی بوده است و نمیتواند در کم یا زیاد نمودن مبلغ مابهالتفاوت دخل و تصرف نماید. در خصوص مصوبه شماره ۱۵۴۷۲؍۱ مورخ ۳؍۱۰؍۱۳۸۰ وزارت بازرگانی اعلام میدارد، مطابق بند (ب) ماده ۴۶ قانون برنامه سوم توسعه مرجع تصویب وزارت بازرگانی است. البته وزارت بازرگانی نظر کارشناسی سازمان حمایت را در جهت تصویب مصوبه مذکور اخذ نموده همانگونه که ممکن است نظرات سایر وزارتخانهها و سازمانهای ذیربط را نیز اخذ نموده باشد.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین درینجفآبادی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی وانجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
به موجب بند (ب)ماده ۴۶ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، سازمان حمایت مصرف کنندگان و تولید کنندگان موظف گردیده با اعلام وزارت بازرگانی پس از انجام محاسبات لازم نسبت به برقراری مابهالتفاوت وارداتی اقدام نماید. نظر به اینکه افزایش مابهالتفاوت انواع روغن نباتی خام وارداتی در این خصوص به استناد مقررات مذکور و با طی مراحل قانونی انجام پذیرفته است. بنابراین بخشنامههای مورد شکایت مخالف قانون و خارج از حدود اختیارات تشخیص داده نمیشود.