رای شماره ۴۴ مورخ ۱۳۷۹/۰۲/۰۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: ۵۱/۷۸
شماره دادنامه: ۴۴
تاریخ رای: یکشنبه ۴ اردیبهشت ۱۳۷۹
شاکی: آقای حسن خانجاتی موقر
موضوع: ابطال مواد ۹ و۳۵ آییننامه مرخصیها
مقدمه: شاکی طی دادخواست تقدیمی اعلام داشته است، حسب ماده ۴۷ قانون استخدام کشوری مصوب ۱۳۴۵ مستخدمین رسمی دولت، سالی یک ماه حق استفاده از مرخصی با استفاده از حقوق و فوقالعادههای مربوط را دارند و به موجب ماده ۵۰ همان قانون نحوه استفاده از حق مزبور به وسیله هیات وزیران تصویب میشود.هیات وزیران به موجب آییننامه مرخصیها مصوب ۱۳۴۶ و اصلاحات بعدی در مواد ۹ و ۳۵ اقدام به تحدید حق استفاده از مرخصی یاد شده را نموده است، اولاً در ماده ۹ آییننامه حق ذخیره کردن مرخصی بیش از پانزده روز را به اختیار ممنوع دانسته و ثانیاً در ماده ۳۵ روزهای تعطیل واقع در مدت مرخصی را جزء مدت مرخصی محسوب میداند در حالی که سلب حق پس از استحقاق شخص، فقط باید به موجب قانون و یا بنا به اختیار خود شخص باشد و این امور تجاوز قوه مجریه به صلاحیت خاصه مقنن است.همچنین در مورد ماده ۳۵ آییننامه اولاً حسب ذیل اصل هفدهم قانون اساسی، روز جمعه روز تعطیل هفتگی کشور است و ثانیاً براساس لایحه قانونی تعیین تعطیلات رسمی کشور، ایام تعطیل مشخص شده و در آن ایام به هیچ وجه مستخدم ملزم نیست که در اداره مشغول به کار باشد و استفاده از تعطیلات رسمی نیز خود حقی دیگر برای مستخدم میباشد و مرخصی فقط در قبال ایام کاری قرار دارد. علیهذا نظر به اصول ۲۲-۱۷۰ و ۱۷۳ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تقاضای ابطال مواد ۹ و ۳۵ آییننامه مرخصیها مصوب هیات محترم وزیران را دارد.مدیرکل دفتر امور حقوقی دولت در پاسخ به شکایت مذکور ضمن ارسال تصویر نظریه شماره ۵۵۱/۵۳ مورخ ۱۳۷۸/۰۳/۳۱ سازمان امور اداری و استخدامی کشور در خصوص ماده ۳۵ آییننامه مذکور اعلام داشتهاند، در خصوص ماده ۹ آییننامه سازمان امور اداری و استخدامی کشور قبلاً پاسخ لازم را طی نامه شماره ۱۰۸۶۲/۵۳/۰۱ مورخ ۱۳۷۷/۰۷/۰۸ ارسال نموده بود که مراتب طی نامه شماره ۴۵۳۹۹ مورخ ۱۳۷۷/۰۷/۲۳ آن به دیوان اعلام شده است. در نامه مدیرکل دفتر حقوقی سازمان امور اداری و استخدامی کشور آمده است، از آنجا که مقررات پیشبینی شده در ماده ۳۵ آییننامه مرخصیها در ارتباط با ماده ۳ این آییننامه میباشد و از طرفی قبلاً از هیات عمومی گردیده است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین درینجفآبادی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
الف) اعتراض نسبت به ماده ۹ آییننامه مرخصیها قبلاً مورد رسیدگی قرار گرفته و به شرح رای شماره ۲۵۷ مورخ ۱۳۷۸/۰۶/۲۰ هیات عمومی دیوان به لحاظ احراز مغایرت آن با قانون ابطال شده است و موردی برای رسیدگی و امعان نظر مجدد در این خصوص وجود ندارد. ب) ماده ۴۷ لایحه قانونی استخدام کشوری مستخدم دولت حق استفاده از یک ماه مرخصی در هر سال دارا میباشد و نظر به اینکه مفهوم ماه مشتمل بر روزهای پیوسته از جمله ایام تعطیلات رسمی است و عدم احتساب ایام تعطیلات رسمی داخل در مدت مرخصی استحقاقی جواز قانونی ندارد بنابراین ماده ۳۵ آییننامه مرخصیها خلاف قانون تشخیص نگردید.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری- درینجفآبادی