رای شماره ۶۱ مورخ ۱۳۷۲/۰۵/۰۲ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده:۲۳۲/۷۱
شماره دادنامه:۶۱
تاریخ رای:شنبه ۲ مرداد ۱۳۷۲
شاکی:آقای عباس شیرینبیان به وکالت از بنیاد علوی
موضوع:ابطال قسمتی از تصویبنامه هیات وزیران به شماره ۱۲۳۷۳۲مورخ ۲۹/۱۰/۱۳۶۰
مقدمه: شاکی طی دادخواست تقدیمی اعلام داشتهاند: هیات وزیران طبق مصوبه مورخ ۱۳۶۰/۱۰/۲۹ بنگاه ترجمه و نشر کتاب را بهعنوان مرکز انتشارات علمی و فرهنگی و وابسته به وزارت فرهنگ و آموزش عالی تغییر وضعیت داده و مالکیت آن را از بنیاد علوی خارج نموده است. از آنجایی که طبق فرمان حضرت امام (ره) اموال مذکور از امور مربوط به دولت خروج موضوعی دارد و موضوع حکم تحت امر ولایت فقیه میباشد و با عنایت به اینکه طبق نظریه شورای نگهبان به شماره ۱۰۳۵مورخ ۱۳۶۸/۰۷/۱۷ دولت و مجلس حق وضع قانون و تعیین تکلیف برای بنیاد را دارند و با امعان نظر به اینکه مصوبه هیات وزیران به شماره ۱۲۳۷۳۲ مورخ ۱۳۶۰/۱۰/۲۹ خارج از حدود اختیارات قانونی وضع و تصویب گردیده است، لذا به استناد ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری درخواست رسیدگی و صدور حکم بر ابطال مصوبه مذکور در آن قسمت که مربوط به بنگاه ترجمه و نشر کتاب میگردد، مورد استدعا است.اداره کل حقوقی ریاست جمهوری در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۳۶۴۲مورخ ۱۳۷۲/۰۳/۱۷ اعلام داشتهاند ضمن ارسال تصویر جوابیه شماره ۱۷۳۱/۵۱ - ۱۳۷۲/۰۳/۰۲ وزارت فرهنگ و آموزش عالی توجه هیات عمومی دیوان را به مفاد لایحه قانونی واگذاری اختیارات و وظایف و اداره کلیه واحدهایی که تاکنون از طریق شورای انقلاب اسلامی ایران یا هیات دولت و یا تصمیمات نخست وزیر به وزارتخانهها و یا موسسات وابسته به دولت منتقل یا واگذار شده یا شوند مصوب ۱۳۵۸/۰۷/۱۵ شورای انقلاب معطوف مینماید. در لایحه جوابیه مورخ ۱۳۷۲/۰۳/۰۲ مدیر کل دفتر حقوقی وزارت فرهنگ و آموزش عالی نیز آمده است:بنگاه ترجمه و نشر کتاب که به موجب مصوبه مجلس شورای اسلامی به شرکت وابسته به وزارت فرهنگ و آموزش عالی تغییر نام یافته است، طبق ماده اول اساسنامه آن یک موسسه غیر انتفاعی است و برابر تبصره ماده ۱۸ اساسنامه مذکور قسمتی از برنامههای آن با سرمایه شرکت یونسکو به اجراء درخواهد آمد و بر خلاف ادعای بنیاد مذکور نمیتواند خدماتی به مستمندان و کارگران بنماید.هدف از تاسیس آن برابر ماده ۳ اساسنامه موصوف منطبق با اهداف وزارت متبوع است.بنگاه مذکور یک موسسه مستقل و دارای شخصیت حقوقی مجزا از اموال پهلوی و عمال آن بوده، بنابراین فرمان حضرت امام(ره) که ناظر به افراد واشخاص وابسته به رژیم پهلوی است شامل آن نمیگردد.بنگاه مذکور مجدداً براساس قانون تبدیل مرکز انتشارات علمی و فرهنگی مصوب ۱۳۶۳/۰۲/۲۹ مجلس شورای اسلامی به صورت شرکت دولتی وابسته به وزارت فرهنگ و آموزش عالی در آمده، و در تاریخ ۱۳۶۳/۰۲/۰۳ به تایید شورای محترم نگهبان نیز رسیده است، توجه خواهند فرمود، وابستگی شرکت مذکور به وزارت متبوع تنها مصوبه شماره ۱۲۳۷۳۲مورخ ۱۳۶۰/۱۰/۲۹ هیات محترم وزیران نمیباشد، تا با ابطال آن از مشروعیت قانونی آن خارج گردد بلکه موید مشروعیت و قانونی بودن وابستگی آن مصوبه مجلس شورای اسلامی و تایید شورای محترم نگهبان نیز میباشد.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلام والمسلمین محمدرضا عباسیفرد و با حضور روسای شعب دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اتفاق آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
ماده واحده لایحه قانونی واگذاری اختیارات و وظایف و اداره کلیه واحدهایی که تاکنون از طریق شورای انقلاب اسلامی ایران یا هیات دولت و یا تصمیمات نخست وزیر به وزارتخانهها و یا موسسات وابسته به دولت منتقل یا واگذار شده یا میشوند به موسسات مذکور مصوب ۱۳۵۸/۰۷/۱۵ شورای انقلاب و همچنین قانون تبدیل مرکز انتشارات علمی و فرهنگی از صورت «مراکز وابسته» به «شرکت دولتی وابسته» مصوب ۱۳۶۳/۰۱/۲۹ مجلس شورای اسلامی مبین تایید تصمیمات و مصوبات و اقدامات هیات دولت در باب انتقال و نحوه اداره بنگاه ترجمه و نشر کتاب است و بدین جهت مقررات تصویبنامه شماره ۱۲۳۷۳۲ مورخ ۱۳۶۰/۱۰/۲۹ هیات وزیران در خصوص بنگاه مذکور مغایر قانون شناخته نمیشود.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری- محمد رضا عباسی فرد