رای وحدت رویه شماره ۷۰۹ و ۷۱۰ مورخ ۱۳۸۵/۱۰/۲۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری

کلاسه پرونده: ۱۷۷، ۵۱۷/۸۵

شاکی: سازمان بازنشستگی کشوری - آقای حسین درخشنده

موضوع: اعلام تعارض آراء صادره از شعب ۳، ۶، ۱۱، ۱۳، ۱۵ و ۲۱ دیوان عدالت اداری

تاریخ رای: یکشنبه ۲۴ دی ۱۳۸۵

شماره دادنامه: ۷۰۹-۷۱۰

مقدمه: الف- شعبه یازدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۲/۸۲ موضوع شکایت آقای مصطفی کریمی به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، اصلاح سنوات خدمت در حکم بازنشستگی و افزایش ۱۲% سال ۱۳۸۱ به شرح دادنامه شماره ۱۸۴۱ مورخ ۱۳۸۳/۰۸/۲۸ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه ایراد و اعتراض موثر و موجهی که موجب نقض حکم معترض عنه گردد ابراز و اقامه نگردیده و از طرفی حکم اصداری صحیحاً صادر و هیچگونه مباینت و مغایرتی با موازین قانونی نداشته و تمسک شاکی به موارد اعلامی فاقد ادله اثباتی است، لذا با توجه به مراتب فوق و با عنایت به اینکه تخلفی از قوانین که موجب تضییع حقوق شاکی شده باشد مشهود نیست، بنابراین دعوی مطروحه غیر وارد تشخیص و حکم به رد شکایت مشارالیه صادر و اعلام می‌گردد. ب- شعبه پانزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۲/۱۰۳۰ موضوع شکایت آقای قربانعلی ابوذری به طرفیت، سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، اصلاح حکم ریالی به شرح دادنامه شماره ۱۲۴۷ مورخ ۱۳۸۴/۰۶/۲۱ چنین رای صادر نموده است، سازمان بازنشستگی کشوری به شرح جوابیه مورخ ۱۳۸۲/۰۷/۰۵ اجمالاً نحوه احتساب حقوق بازنشستگان در سال ۱۳۸۱ را بر مبنای دو مصوبه از جمله مصوبه شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ هیات وزیران که طبق آن ۱۲% به حقوق بازنشستگان اضافه گردیده و ثانوی آیین‌نامه اجرایی بند (ل) تبصره ۴ قانون بودجه سال ۱۳۸۱ کل کشور می‌باشد که در خصوص بازنشستگان قبل از سال ۱۳۷۹ تصویب گردیده و با جدول مندرج در بند ۴ این آیین‌نامه هماهنگ می‌گردد و سپس وفق بند (ج) ماده ۷ آیین‌نامه ۱۰% به حقوق وی اضافه گردیده و اقدامات معموله را مطابق مقررات دانسته و رد شکایت را استدعا نموده‌اند. اینک این شعبه دیوان بنابه مراتب معروضه و لحاظ رای وحدت رویه شماره ۴۴۰- ۴۲۱ هیات عمومی دیوان عدالت اداری چون افزایش قانونی حقوق بازنشستگی شاکی در ابلاغ موضوعه خواسته از هر حیث بر مبنای مصرحات قانونی فوق‌الذکر اعمال و احتساب گردیده در نتیجه تضییع حقی نسبت به مشارالیه متصور و ثابت نمی‌باشد و مآلاً با عدم احراز تخطی از مقررات قانونی فوق‌الاشعار از جانب سازمان مشتکی عنه مستفاد از مفهوم مخالف شق (پ) بند یک ماده ۱۱ قانون دیوان عدالت اداری حکم به رد شکایت صادر و اعلام می‌دارد. ج- شعبه بیست و یکم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۰۵۳ موضوع شکایت، حکمعلی رحمتی به طرفیت، سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگی طبق مصوبه هیات وزیران به شرح دادنامه شماره ۲۳۷ مورخ ۱۳۸۵/۰۳/۲۰ چنین رای صادر نموده است، با عنایت به مفاد دادخواست تقدیمی و محتویات پرونده نظر به اینکه اداره طرف شکایت حسب مدارک ابرازی، خواسته شاکی را اجابت نموده و شاکی نیز با عنایت به بند ۴ و ۵ مصوبه ۹۲۸۸/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۴ و نیز بند ۴ مصوبه ۹۴۳۴/ت۶۳۹۰ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ هیات وزیران بیش از آن مستحق نمی‌باشد و موضوع شکایت سالبه به انتفاء موضوع می‌باشد، علیهذا دعوی در وضعیت حاضر قابلیت استماع را نداشته قرار رد آن را صادر و اعلام می‌دارد. د-۱- شعبه سوم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۲۳۴۶ موضوع شکایت آقای هادی اعتمادی به طرفیت، سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، عدم اجرای قانون مربوط به افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگی سال ۱۳۸۲ مصوبه شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ هیات وزیران و تقاضای افزایش پرداخت به شرح دادنامه شماره ۲۶۸۶ مورخ ۱۳۸۴/۱۰/۱۰ چنین رای صادر نموده است، در خصوص شکایت فوق با عنایت به محتویات پرونده و اظهارات مقرون به صحت شاکی و مدارک ارائه شده از سوی وی نظر به اینکه حسب مفاد مصوبه هیات وزیران به شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ که موخر بر مصوبات دیگر مورد ادعای مشتکی عنه می‌باشد افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگان را تجویز نموده و هدف از تصویب این مصوبه‌ها ایجاد هماهنگی بین حقوق بازنشستگان قدیم و جدید و نیز بالا بردن قدرت مالی بازنشستگان با توجه به تورم‌های موجود در جامعه و افزایش سنواتی درصدهای تورم بوده و شاکی بالا و خواسته او از موارد مشمول مصوبه مذکور می‌باشد. لذا این شعبه شکایت را وارد دانسته و حکم بر الزام سازمان بازنشستگی کشوری بر افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگی از ۱۳۸۱/۰۱/۰۱ در حق نامبرده صادر می‌نماید. د-۲- شعبه نهم تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۵۰۸ موضوع تقاضای تجدیدنظر سازمان بازنشستگی کشوری نسبت به دادنامه شماره ۲۶۸۶ مورخ ۱۳۸۴/۱۰/۱۰ شعبه سوم دیوان به شرح دادنامه شماره ۱۸ مورخ ۱۳۸۵/۰۱/۱۴ با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی را عیناً تایید و استوار نموده است. ه‌-۱- شعبه ششم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۶۱۹ موضوع شکایت خانم اشرف کمالی به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، عدم اجرای قانون مربوط به افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگی سال ۱۳۸۱ موضوع مصوبه شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ هیات وزیران و تقاضای افزایش و پرداخت آن به شرح دادنامه شماره ۱۵۴۸ مورخ ۱۳۸۴/۰۸/۳۰ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه حسب مفاد مصوبه هیات وزیران به شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ که موخر بر مصوبات دیگر مورد ادعای مشتکی عنه می‌باشد، افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگان را تجویز نموده و هدف از تصویب این مصوبه‌ها ایجاد هماهنگی بین حقوق بازنشستگان قدیم و جدید و نیز بالا بردن قدرت مالی بازنشستگان با توجه به تورم‌های موجود در جامعه و افزایش سنواتی درصدهای تورم بوده و شاکی بالا و خواسته او از موارد مشمول مصوبه مذکور می‌باشد. لذا این شعبه شکایت شاکی را وارد دانسته و حکم بر الزام سازمان بازنشستگی کشوری بر افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگان از ۱۳۸۱/۰۱/۰۱ در حق نامبرده صادر می‌نماید. ه‌-۲- شعبه نهم تجدیدنظر دیوان در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۳۵۷ موضوع تقاضای تجدیدنظر، سازمان بازنشستگی کشوری نسبت به دادنامه شماره ۱۵۴۸ مورخ ۱۳۸۴/۰۸/۳۰ شعبه ششم دیوان به شرح دادنامه شماره ۱۹۲۸ مورخ ۱۳۸۴/۱۱/۲۹ با رد تجدیدنظرخواهی دادنامه بدوی را عیناً تایید و استوار نموده است. و-۱- شعبه سیزدهم در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۲۸۴ موضوع شکایت آقای نصرت‌الله وفائی به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری به خواسته، اعمال افزایش ۱۲% حقوق بر طبق مصوبه ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ هیات وزیران به شرح دادنامه شماره ۱۴۴۳ مورخ ۱۳۸۴/۰۸/۲۹ چنین رای صادر نموده است، نظر به اینکه در خصوص افزایش حقوق بازنشستگان و وظیفه بگیران دو مصوبه در سال ۱۳۸۱ به شماره‌های ۹۲۸۸/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۴ و ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ از سوی هیات وزیران به تصویب رسیده است و هر یک از مصوبات مذکور با یکدیگر متفاوت بوده و مقررات خاصی را در خصوص افزایش حقوق بازنشستگان بیان نموده و از جهت تاریخ و زمان تصویب با یکدیگر تفاوت داشته و علی‌الاصول هر یک از مصوبات با عنایت به زمان تصویب مبین اعمال امتیازات خاصی در مورد آنان می‌باشد بر این اساس باید هر دو مصوبه در خصوص بازنشستگان و وظیفه بگیران اعمال گردد، تعطیل یا عدم اجرای یکی از دو مصوبه مغایر با فلسفه واضع آن یعنی هیات وزیران می‌باشد. اداره بر حسب منافع و مصالح خویش مخیر به انتخاب یکی از دو مصوبه درجهت اعمال نمی‌باشد. شعبه با عنایت به مراتب معنونه شکایت مطروحه را صحیح و صائب تشخیص، حکم به ورود شکایت و اجرای تواماً هر دو مصوبه در خصوص وی از جمله ۱۲% حقوق در مورد بازنشستگان و وظیفه بگیران را صادر می‌نماید. و-۲- شعبه نهم تجدیدنظر در رسیدگی به پرونده کلاسه ۸۴/۱۳۰۱ موضوع تقاضای تجدیدنظر سازمان بازنشستگی کشوری نسبت به دادنامه شماره ۱۴۴۳ مورخ ۱۳۸۴/۰۸/۲۹ شعبه سیزدهم دیوان به شرح دادنامه شماره ۱۹۴۱ مورخ ۱۳۸۴/۱۱/۲۹ با رد تجدیدنظر خواهی دادنامه بدوی را عیناً تایید و استوار نموده است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای می‌نماید.

رای هیات عمومی

هر چند تاریخ اجرای بند (ل) تبصره ۴ قانون بودجه سال ۱۳۸۱ کل کشور و همچنین مصوبه شماره ۹۴۳۴/ت۲۶۴۹۰ه‌ مورخ ۱۳۸۱/۰۳/۰۵ هیات وزیران در خصوص افزایش حقوق بازنشستگی و وظیفه بازنشستگان و وظیفه بگیران مشمولین مصوبه مزبور به میزان ۱۲% از تاریخ ۱۳۸۱/۰۱/۰۱ تعیین شده است، لیکن مدلول بند (ل) تبصره ۴ قانون فوق الذکر در باب اختصاص اعتبار ردیف ۵۰۳۶۲۲ قسمت چهارم پیوست قانون مزبور جهت هماهنگی حقوق بازنشستگان کشوری و لشگری قبل از سال ۱۳۷۹ مفهم ضرورت تقدم امر هماهنگی موضوع بند (ل) تبصره ۴ قانون بودجه سال ۱۳۸۱ کل کشور درباره حقوق بازنشستگان و وظیفه بگیران سنوات قبل از ۱۳۷۹ و تعیین تکلیف آنان از این حیث و متعاقباً افزایش ۱۲% حقوق بازنشستگی و وظیفه مطلق کارکنان کشوری و لشگری بازنشسته مشمول قانون که حقوق بازنشستگی و وظیفه آنان تا پایان سال ۱۳۸۰ برقرار شده است می‌باشد، بنابراین دادنامه‌های صادره مشعر بر الزام سازمان بازنشستگی کشوری به اعمال بند (ل) تبصره ۴ قانون بودجه سال ۱۳۸۱ کل کشور درباره شاکیان و متعاقباً افزایش حقوق بازنشستگی و وظیفه آنان پس از امر هماهنگی صحیح و موافق اصول و موازین قانونی تشخیص داده می‌شود. این رای به استناد قسمت اخیر ماده ۲۰ اصلاحی قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع ذی ربط در موارد مشابه لازم‌الاتباع است.

معاون قضایی دیوان عدالت اداری - مقدسی‌فرد