رای شماره ۸۶ مورخ ۱۳۸۰/۰۳/۲۷ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: ۸۷/۷۹
شماره دادنامه: ۸۶
تاریخ رای: یکشنبه ۲۷ خرداد ۱۳۸۰
شاکی: خانم شهلا نادری - آقای غلام محمد عبداللهی
موضوع: ابطال بخشنامه شماره ۱۰۰۵/۷۷/۰۱ مورخ ۸/۲/۱۳۷۷ ریاست قوه قضاییه
مقدمه: شکات طی دادخواست تقدیمی اعلام داشتهاند، اینجانب شهلا نادری و محمد عبداللهی (تبعه کشور افغانستان) مدت ۹ سال است ازدواج نمودهایم و دارای دو پسر میباشیم. در همین راستا برابر دادنامه شماره ۲۵/۵۰۶ صادره از شعبه ششم حاکم عمومی زنجان برای فرزند اول خود به نام میلاد شناسنامه دریافت نمودهام و در پی آن شعبه مذکور طی دادنامه صادره به شماره ۷۸/۱۷۱ مورخ ۱۳۷۸/۰۳/۲۶ صدور شناسنامه فرزند دوم به نام مهرزاد نیز بلامانع اعلام نموده است ولی متاسفانه شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان زنجان با استناد به بخشنامه شماره ۱۰۰۵/۷۷/۰۱ مورخ ۱۳۷۷/۰۲/۰۸ ریاست قوه قضاییه مبادرت به نقض دادنامه شعبه ششم دادگاه عمومی زنجان نموده است.بخشنامه صادره با استناد به ماده یک و ۲ و تبصرههای الحاقی ماده ۱۳ و ۱۶ قانون ثبت احوال و همچنین با توجه به بندهای یک و ۲ از مادههای ۳ و۱۰ و۲۱ و۴۲ قانون اساسی نیز میباشد و مطابقت قانونی ندارد. با استناد به ماده ۱۱ قانون دیوان تقاضای تجدیدنظر در بخشنامه مورد شکایت را دارد.مستشار اداره کل حقوقی و تدوین قوانین قوه قضاییه در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره ۷۹۹/۱۴۲۳/۷ مورخ ۱۳۸۰/۰۲/۱۶ اعلام داشتهاند، دادگاه تجدیدنظر با حذف صلاحیت ولایت نامبرده رای مطلوب بدوی را نقض کرده لذا جای اقامه دعوی مجدد از سوی ولی طفل و رعایت مفاد بخشنامه مورد استناد باقی است و استناد دادگاهها به بخشنامه مزبور برای رعایت قانون و تشریفات لازم ازدواج و احراز هویت زوجین بوده لذا مادام که درهای دادخواهی در دادگاههای عمومی که محل تنظیم دادخواهان است بر روی آنان بسته نشده تمسک به ابطال بخشنامه درمان درد و مشکل آنان نیست و بخشنامه شماره ۱۰۰۵/۷۷/۰۱ قوه قضاییه موضوعاً و مفاداً مخالفتی با قانون ندارد که نیاز به ابطال آن حس شود و مضافاً عدول از ضوابط شمارش شده در بخشنامه هم به صلاح جامعه نیست و ارشاد و هدایت متداعیین به اقامه دعوی از سوی والدین طبق بند دوم بخشنامه موصوف نتیجه بخش خواهد بود.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست حجتالاسلاموالمسلمین درینجفآبادی و با حضور روسای شعب بدوی و روسا و مستشاران شعب تجدیدنظر تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آراء به شرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
نظر به اینکه رسیدگی و قضاوت نسبت به شکایات و دعاوی مطروحه با عنایت به اصل ۱۶۷ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران براساس قوانین مدون و در صورت فقدان یا اجمال یا سکوت قانون به استناد به منابع معتبر اسلامی و یا فتاوی معتبر به تشخیص قاضی راجع است و تبعیت آنان از بخشنامه شماره ۱۰۰۵/۷۷/۰۱ قوه قضاییه در رسیدگی و صدور رای قانوناً الزامی نیست، بنابراین بخشنامه مورد اعتراض از مصادیق مقررات و نظامات موضوع ماده ۲۵ قانون دیوان عدالت اداری محسوب نمیشود و اعتراض نسبت به آن قابل رسیدگی و امعان نظر در هیات عمومی دیوان نمیباشد.
رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری - درّی نجف آبادی