رای وحدت رویه شماره ۹۴۲ مورخ ۱۳۹۱/۱۲/۲۱ هیات عمومی دیوان عدالت اداری
بسم الله الرحمن الرحیم
کلاسه پرونده: ۹۱/۴۰۵
شاکی: بهرام فرازمند به وکالت از خانم بیتا جبلی
موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعبه سوم دیوان عدالت اداری
تاریخ رای: دوشنبه ۲۱ اسفند ۱۳۹۱
شماره دادنامه: ۹۴۲
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
گردش کار: آقای بهرام فرازمند به موجب مشروحه ای مفاداً اعلام کرده است که شعبه سوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به دادخواست اشخاص به طرفیت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و به خواسته الزام به اجرای مفاد تعهدنامه های رسمی ماخوذه متضمن تعیین ضمانت برای عدم اجرای تعهدات و خدمت در نقاط مورد نیاز وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی آراء معارض صادر کرده است. نامبرده رفع تعارض و صدور رای وحدت رویه را خواستار شده است. گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است: الف: شعبه سوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۳/۸۷/۱۹۸۹ با موضوع دادخواست آقای کامبیز شیخی به طرفیت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد و به خواسته اعتراض به امتناع مشتکی عنهما از قبول استنکاف از اجرای تعهدات خدمت ناشی از تحصیل و نیز الزام به رفع محدودیتهای کاری و آزاد سازی مدرک تحصیلی با پرداخت جریمه مقرر در تعهد نامه رسمی، به موجب دادنامه شماره ۲۴۲۷- ۱۳۸۷/۱۱/۳۰، به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: در پرونده شماره صدرالذکر خواسته شاکی مفاداً الزام واحدهای طرف شکایت به مفاد تعهدنامه ثبتی شماره ۴۱۶۳ صادر شده از دفتر اسناد رسمی شماره ۶۸۰ تهران و رفع محدودیتهای کاری و آزاد سازی اسناد و مدارک با توجه به استنکاف متعهد (شاکی) و آمادگی در رابطه با پرداخت هزینه ها و جرایم مربوطه اعلام و عنوان شده با بررسی مجموع اوراق پرونده و مضمون لایحه از سازمان مشتکی عنه به شماره ۴۷۸۸۸۰/ح/ن مورخ ۱۳۸۷/۱۱/۱۹، نظر به این که در متن تعهد نامه ثبتی و رسمی شماره ۴۱۶۳ - ۱۳۸۴/۰۶/۰۷، عنوان شده (ضمن عقد خارج لازم متعهد می شوم... و حداکثر ظرف یک ماه پس از پایان دوره تحصیل پس از گذراندن بورد و یا بدون گذراندن بورد خود را به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد معرفی و مدت مقرری تعهد موضوعه را در هر محلی که تعیین خواهد شد انجام دهم در صورتی که به دلایل آموزشی و سیاسی، اخلاقی به جز در مواردی که به علت بیماری با تایید شورای عالی پزشکی به هر دلیلی از انجام تعهد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موفق به ادامه تحصیل نگردم و یا بعد از پایان دوره تخصصی به هر دلیلی از انجام تعهد فوق الذکر استنکاف نمایم و یا صلاحیت استخدام را نداشته باشم و یا پس از شروع به کار به هر علتی از محل خدمت اخراج شوم و یا ترک خدمت کنم به طور کلی چنانچه از هر یک از تعهداتی که طبق این قرارداد بر عهده گرفته ام تخلف بنمایم متعهد می شوم معادل دو برابر شهریه و هزینه تحصیلی به علاوه دو برابر حقوق و مزایای دریافتی را به صورت یک جا بدون هیچ گونه قید و شرطی به صندوق دولت بپردازم) بنا به مراتب و صراحت متن تعهد نامه و تخلف شاکی از انجام تعهد و اقرار وی نسبت به آن و اعلام آمادگی جهت پرداخت جرایم و هزینه ها به شرح مذکور در تعهدنامه واحدهای طرف شکایت تکلیفی جز اخذ دو برابر شهریه و هزینه تحصیلی به علاوه دو برابر حقوق و مزایای دریافتی را ندارند و اقدامات آنان از حیث عدم به کارگیری شاکی در واحد دیگر خلاف تعهدنامه و مغایر با مقررات میباشد علی هذا مشتکی عنه از حیث اداری و حقوقی و قانونی تکلیف دارد با توجه به تخلف و استنکاف شاکی نسبت به اجرای تعهد ماخوذه از شاکی اقدام نماید. لذا با وارد و موجه تشخیص دادن شکایت مستنداً به ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری و حکم مقرر در آیه شریفه اوفوباالعقود به وارد دانستن آن حکم صادر و اعلام میگردد. این رای به استناد ماده ۷ قانون دیوان عدالت اداری قطعی است. ب: شعبه سوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره ۹۰۰۹۹۸۰۹۰۰۰۳۰۹۶۹ با موضوع دادخواست خانم بیتا جبلی به طرفیت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان گیلان و به خواسته الزام به اجرای مفاد تعهدنامه رسمی متضمن تعیین ضمانت برای عدم اجرای مفاد تعهدنامه مبنی بر پرداخت جریمه در صورت عدم ایفاء تعهد در نقاط مورد نیاز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به موجب دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۹۰۰۳۰۰۴۰۳ - ۱۳۹۱/۰۲/۱۶، به شرح آینده به صدور رای مبادرت کرده است: خواسته شاکی برابر مفاد دادخواست تقدیمی این است که به جهت عدم امکان انجام تعهد مطابق مفاد سند محضری مذکور وزارت بهداشت در اجرای مفاد سند تعهد ماخوذه نسبت به دریافت دو برابر شهریه و هزینه تحصیلی و حقوق و مزایای مربوط و اعطای مدرک تحصیلی و اجازه اشتغال به وی اقدام نماید که با توجه به مراتب فوق و سایر محتویات پرونده و مضمون لایحه دفاعیه طرف شکایت نظر به این که خواسته مطروحه اختلاف در چگونگی اجرای مفاد سند محضری صدرالذکر است و موضوعاً از دعاوی مدنی و ناشی از قرارداد میباشد که رسیدگی به آن حسب آراء متعدد صادر شده از هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای شماره ۵۹۰ سال ۱۳۷۰ خارج از صلاحیت دیوان عدالت اداری است. لذا با عنایت به محل تنظیم سند مورد اختلاف قرار عدم صلاحیت به اعتبار صلاحیت دادگاههای عمومی (حقوقی) تهران صادر و اعلام میشود. رای دیوان قطعی است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ یاد شده با حضور روسا، مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد. پس از بحث و بررسی، با اکثریت آراء به شرح آینده به صدور رای مبادرت میکند.
رای هیات عمومی
نظر به این که مطابق بند الف ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۸۵ رسیدگی به شکایات و تظلمات و اعتراضات اشخاص حقیقی یا حقوقی از تصمیمات و اقدامات واحدهای دولتی در صلاحیت دیوان عدالت اداری قرار دارد و رسیدگی به ادعای اشخاص به طرفیت واحدهای دولتی مبنی بر الزام به اجرای مفاد تعهدنامه های رسمی ماخوذه در اجرای قانون، از جمله مصادیق شکایات از اقدامات دولتی مصرح در بند الف ماده ۱۳ قانون مذکور میباشد و با توجه به این که اخذ تعهد به موجب مقررات قانونی و اجرای مفاد آن منصرف از دعاوی ناشی از قراردادهای موضوع آراء شماره ۵۹- ۱۳۷۱/۰۴/۳۰ و ۳۳- ۱۳۷۵/۰۲/۲۹ و ۱۹۷- ۱۳۷۹/۰۶/۲۰ هیات عمومی دیوان عدالت اداری است، بنابراین رای شعبه سوم دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه ۲۴۲۷-۱۳۸۷/۱۱/۳۰ که صلاحیت دیوان عدالت اداری در رسیدگی به ادعای الزام وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به اجرای مفاد تعهدنامه های رسمی ماخوذه را پذیرفته است صحیح وموافق مقررات میباشد. این رای به استناد بند ۲ ماده ۱۹ و ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است.
معاون قضایی دیوان عدالت اداری- علی مبشری