عدم رعایت غبطه موکل از ناحیه وکیل

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۱/۰۸/۱۱
برگزار شده توسط: استان سمنان/ شهر دامغان

موضوع

عدم رعایت غبطه موکل از ناحیه وکیل

پرسش

خص (الف) به شخص (ب) وکالت کلی جهت فروش هرگونه معامله نسبت به یک قطعه ملک مسکونی می دهد. وکیل ملک را برای خودش معامله می کند و سپس آن را به شخص (ج) انتقال می دهد و شخص (ج) نیز آن را به شش قطعه تفکیک کرده و به اشخاص دیگری انتقال می دهد. آیا شخص (الف) که مالک اولیه بوده حق فسخ یا ابطال یا رد معامله و بالتبع معاملات بعدی را دارد یا صرفا می تواند به لحاظ عدم رعایت غبطه وی از ناحیه وکیل مطالبه خسارت نماید؟ آیا رد یا قبول معامله یا فسخ آن موکول و منوط به زمان خاصی است یا هر زمانی این حق را دارد که معامله را رد و ابطال نماید؟

نظر هیئت عالی

در فرضی هم که به وکیل اختیار داده شده که هرگونه صلاح و مقتضی می داند معامله کند رعایت مصلحت موکل لازم است ولیکن در این که آیا وکیل می تواند خود طرف معامله قرار گیرد در صحت چنین معامله ای تردید وجود دارد زیرا در موردی که وکالت به طور مطلق داده می شود آیا وکیل صلاحیت دارد تا خود طرف معامله قرار گیرد؟ قانون مدنی پاسخ صریحی ندارد. در ماده ۱۲۴۰ قانون مدنی قیم را از معامله با مولی علیه در موردی که به سمت قیمومت از طرف او با خود معامله می کند منع کرده است. ماده ۱۱۹ قانون امور حسبی در مورد امین غایب و جنین نیز همین حکم را جاری می داند.

نظر اکثریت

با توجه به مواد ۶۶۷۱۰۷۲۱۰۷۳ و ۱۰۷۴ قانون مدنی در صورت عدم رعایت غبطه موکل از ناحیه وکیل معامله غیرنافذ است که در صورت تایید موکل معامله صحیح و در صورت رد معامله از ناحیه موکل معامله باطل است و بدیهی است معامله بعدی نیز باطل است. نظر دادگاه های تجدیدنظر استان نیز بر همین منوال است.

نظر اقلیت

با توجه به ماده ۶۶۷ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی چون وکیل غبطه موکل را مراعات نکرده است در صورت اثبات وکیل موظف به پرداخت خسارت می باشد.