لزوم رعایت ماده ۱۶۵ از قانون آیین دادرسی کیفری جهت جلوگیری از پذیرش اعتراض به نوبت سوم کارشناسی

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۴/۲۱
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز

موضوع

لزوم رعایت ماده ۱۶۵ از قانون آیین دادرسی کیفری جهت جلوگیری از پذیرش اعتراض به نوبت سوم کارشناسی

پرسش

چنانچه موضوع تقصیر پزشکی سه نوبت در کمیسیون‌های پزشکی قانونی مطرح شود، آیا باز مقام قضایی می‌تواند در مقام رسیدگی به اعتراض طرفین موضوع را به کمیسیون چهارم پزشکی قانونی ارجاع دهد؟

نظر هیات عالی

طبق ماده ۱۶۵ قانون آیین دادرسی کیفری مقام قضایی در صورت اعتراض به نظریه کارشناس تا دو بار دیگر می‌تواند موضوع را به کارشناس ارجاع نماید. نظریه اکثریت قضات محترم شهر شیراز که با این نظر هماهنگ است، تایید می‌شود.

نظر اکثریت

همان‌طور که قانون‌گذار در ماده ۱۶۵ از قانون آیین دادرسی کیفری تشریح کرده پس از اینکه موضوع توسط کارشناس اولیه مورد بررسی قرار گرفت و این نظریه مورد اعتراض قرار گرفت و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق نباشد، مقام قضایی تنها تا دو بار دیگر می‌تواند از نظریه کارشناسان استفاده کند. به‌عبارت‌دیگر در فرض سوال موضوع ارجاع به کمیسیون چهارم منتفی و غیرقانونی می‌باشد؛ ضمن اینکه هدف قانون‌گذار از وضع این ماده جلوگیری از اطاله دادرسی به لحاظ ارجاعات متعدد و بدون ضرورت به نظریات کارشناسی بوده است. همچنین اینکه این ماده به هیچ‌وجه برخلاف عدالت نبوده و موجبات تضییع حقوق هیچ‌یک طرفین را فراهم نمی‌آورد؛ چراکه حتی اگر مقام قضایی از نظر کمیسیون سوم اقناع نگردید می‌تواند به کمیسیون‌های قبل جهت اقناع وجدان مراجعه کرده و یا حتی چنانچه در خصوص موضوع، خود نیز به مسئله اشراف داشته باشد نظریات را تغییر و در هر حال آنچه موجبات حصول علم و اقناع وجدان را فراهم کرده و با اوضاع و احوال محقق و معلوم قضیه نیز منطبق باشد در رای خود انشاء کند.

نظر اقلیت

در موضوعات کیفری، مهم، رسیدن به اقناع وجدان قضایی می‌باشد و در این صورت است که قاضی می‌تواند انشاء رای کند؛ لذا ماده ۱۶۵ هیچ‌گونه محدودیتی را نمی‌تواند در باب ارجاع مکرر به هیئت‌های کارشناسی و یا کمیسیون‌های بعدی پزشکی قانونی برای قاضی ایجاد کند؛ لذا در فرض سوال پاسخ مثبت بوده و قاضی جهت جلوگیری از تضییع حقوق طرفین تا آنجایی که به اقناع وجدان برسد می‌تواند از نظرات کمیسیون‌های بعدی استفاده کرده و موضوع را برای بررسی به آنان ارجاع کند.