ماده ۲۳ آیین‌نامه ماده ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول مصوب ۱۴۰۳/۰۷/۱۸
در قراردادهاي يكسان، با تحقق تمام موارد زير اعمال فسخ صرفاً با ثبت در سامانه انجام شده و ثبت آن نياز به رسيدگي قضايي ندارد:
۱. حق فسخ، ناشي از عدم پرداخت تمام يا بخشي از ثمن بيع يا وديعه اجاره و امثال آن در قرارداد يكسان شرط شده باشد؛
۲. پرداخت وجوه مذكور در بند (۱)(اصلاحي ۲۷ˏ۰۸ˏ۱۴۰۴) بر اساس توافق طرفين، صرفاً از طريق ذكرشده در ماده (۲۱) اين آيين نامه باشد؛
۳. وجوه مرتبط با قرارداد، در سررسيد تعيين شده بر اساس تأييد سامانه، پرداخت نشده باشد؛
۴. مهلت جديدي براي پرداخت وجوه مذكور در بند (۱)، توسط طرفين در سامانه ثبت نشده باشد؛
۵. وجوه مرتبط با قرارداد كه بر اساس مفاد قرارداد يكسان بايد قبل از اعمال حق فسخ مسترد شود، به حساب اماني (واسط) موضوع ماده (۲۲) آيين نامه، عودت داده شده باشد؛
تبصره ۱ - سازمان مكلف است سامانه را به نحوي طراحي كند كه با تحقق موارد ذكرشده در اين ماده، مراتب با ارسال ابلاغيه خودكار از طريق سامانه ابلاغ الكترونيك قضايي به بدهكار اطلاع داده شود. پس از ابلاغ قانوني مذكور، دارنده حق فسخ مي تواند فسخ قرارداد را بدون نياز به رسيدگي قضايي در سامانه ثبت كند. سازمان مكلف است سامانه را به نحوي طراحي كند كه بدون نياز به رسيدگي قضايي و به صورت خودكار، مراتب فسخ عمل حقوقي و حسب مورد منتفي شدن تعهدات يا اعاده حقوق به انتقال دهنده حقوق در دفتر الكترونيك املاك ثبت شود.
تبصره ۲- در راستاي اجراي بند (۵) اين ماده، سازمان مكلف است در قرارداد يكسان، ثبت فسخ ناشي از عدم پرداخت وجوه مرتبط با قرارداد را منوط به توديع وجوهي كند كه در اثر فسخ قرارداد بايد به ذينفع پرداخت شود. سامانه پس از احراز سيستمي واريز وجوه مذكور از طريق ذكرشده در ماده (۲۲) آيين نامه، امكان اعمال حق فسخ را براي انتقال دهنده فراهم مي سازد.
تبصره ۳ - چنانچه اعمال حق فسخ ثبت نشود و منتقل اليه تعهدات سررسيد شده را پرداخت كند، ثبت اعمال حق فسخ از طريق سازوكار اين ماده امكان پذير نخواهد بود.