مقررات احضار نظامیان به عنوان مطلع و متهم

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۲/۰۵/۰۸
برگزار شده توسط: استان سازمان قضایی نیروهای مسلح/ شهر چهارمحال وبختیاری

موضوع

مقررات احضار نظامیان به عنوان مطلع و متهم

پرسش

با توجه به مواد ۲۰۵ و ۶۱۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ که احضار شاهد، مطلع و یا متهم نظامی را از طریق فرمانده یا مسئول مافوق مقرر نموده است چنانچه هر یک از افراد مذکور در سامانه ثنا ثبت نام کرده باشند و امکان احضار آنان از این طریق فراهم باشد و با عنایت به مواد ۹، ۱۱ و۲۰ آیین‌نامه نحوه استفاده از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی مصوب ۱۳۹۵/۰۵/۲۴ ریاست محترم قوه قضاییه، مقام قضایی می‌تواند نظامیان مذکور را از طریق ابلاغ الکترونیکی احضار نماید و یا اینکه مکلف است مطابق نص مواد صدرالذکر اقدام نماید؟

نظر هیات عالی

با توجه به اینکه قانون آیین دادرسی کیفری از قوانین آمره است، رعایت مواد ۲۰۵ و ۶۱۵ قانون آیین دادرسی کیفری الزامی وده و در ابتدا باید از طریق فرمانده یا سوال ما فوق نسبت به احضار نظامیان به عنوان مطلع یا متهم اقدام گردد و در صورتی که به متهم در یگان دسترسی نباشد یا ضرورت ایجاب کند می توان از طریق محل اقامت نسبت به احضار آنان اقدام و موضوع را به اطلاع ما فوق رساند که در این صورت احضار آنان از طریق سامانه ثنا با رعایت مقررات احضار و ابلاغ الکترونیکی بلامانع است.

نظر اتفاقی

مستفاد از ماده ۲۰ آیین‌نامه نحوه استفاده از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی مصوب ۱۳۹۵ در کلیه مواردی که برای ابلاغ اوراق قضایی مقررات خاصی پیش‌بینی شده است مطابق همان مقررات رفتار خواهد شد بنابراین در مواردی همانند احضار اعضای نیروهای مسلح به عنوان شاهد یا مطلع و یا احضار متهمان نظامی و وزارت اطلاعات از طریق فرمانده یا مسول مافوق آنان، موضوع مواد ۲۰۵ و ۶۱۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و نظر به آمره بودن قانون مذکور، مطابق همین مقررات رفتار می‌شود لیکن مطابق تبصره ماده ۱۸ آیین‌نامه پیش‌گفته جهت اجرای مفاد این مواد، با هماهنگی مراجع مذکور، حساب کاربری مخصوص ایجاد و اوراق قضایی به این حساب کاربری ارسال می‌شود. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه ۷/۹۹/۷۱۴ مورخ ۱۳۹۹/۰۶/۰۲ نیز موید همین برداشت است. ضمناً ذکر این نکته ضروری است که در صورت عدم حضور شخص نظامی به هر دلیلی در یگان خدمتی، ایرادی در احضار وی از طریق سامانه ثنا و یا محل سکونت ایشان نخواهد بود اما در هر حال مراتب باید به اطلاع فرمانده وی برسد چون فلسفه وجود این مقررات، ذات کار اشخاص نظامی است و دسترسی های خاصی که ایشان دارند و به جهت پیشگیری و صیانت می‌باشد.