نحوه تعیین مجازات برای رفتار مشتمل بر توهین و تهدید

رأی خلاصه جریان پرونده

به‌موجب دادنامه شماره ۱۰۳۳-۱۳۹۰/۱۲/۲۰ صادره از شعبه ۱۰۴ دادگاه عمومی جزائی شهرستان ... آقایان م.م. و م.م. به ‌اتهام تهدید و توهین نسبت به آقای الف.ب. باتوجه به شکایت شاکی و گزارش مرجع ‌انتظامی و تحقیقات معموله و دفاعیات بلاوجه متهمین مجرم شناخته شدند و به ‌استناد مواد ۶۰۸ و ۶۹۹ قانون مجازات اسلامی، هریک از بابت توهین به‌پرداخت مبلغ یک‌میلیون ریال جزای نقدی و از بابت تهدید به تحمل سه ماه و یک روز حبس محکوم گردیدند. رأی صادره نسبت به آقای م.م. حضوری و با صدور رأی اصلاحی نسبت به آقای م.م. غیابی اعلام ‌گردیده که در مرحله واخواهی مورد تأیید قرار گرفته ‌است. نام­بردگان به طور جداگانه از آرای صادره درخواست تجدیدنظر نمودند که شعبه ۱۳ دادگاه تجدیدنظر استان ... طی دادنامه‌های شماره ۳۷۰-۱۳۹۱/۰۶/۰۶ و ۱۳۹۱/۰۹/۱۱ رأی صادره بدوی را به‌ترتیب درباره آقایان م.م. و م.م. تأیید کرده‌اند. قبلاً درباره درخواست اعاده‌دادرسی آقای م.م. با وکالت آقای ح.و. در شعب ۱۵ و ۲۰ دیوان‌عالی‌کشور مردود اعلام شده و ح.و. به ‌وکالت از ایشان برای بار سوم با تقدیم لایحه‌ای اجمالاً بر اینکه شاکی تاریخ و ساعت وقوع بزه و لفظ و یا الفاظ تهدید و توهین را اعلام نکرده و تعیین مجازات جداگانه برای یک عمل ارتکابی تحت عناوین توهین و تهدید متناسب با قانون نمی‌باشد، درخواست اعاده‌دادرسی نموده که پرونده پس از جری تشریفات قانونی جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. وکیل متقاضی تصویر دادنامه شماره ۶۸۲-۱۳۹۲/۰۸/۲۰ صادره از شعبه ۱۵ دیوان‌عالی‌کشور و دادنامه شماره ۷۳۵-۱۳۹۲/۰۹/۱۷ صادره از شعبه ۴ دادگاه تجدیدنظر استان ... را ارائه داده که به‌ موجب رأی مذکور شعبه ۱۵ دیوان ‌عالی‌ کشور درمقام رسیدگی به استدعای اعاده ‌دادرسی آقای م.م. پس از مطالبه و ملاحظه پرونده محاکماتی با این استدلال که آقای م.م. منکر ارتکاب بزه‌های انتسابی شده و شاکی خصوصی زمان وقوع جرم را اعلام نکرده و در شکایت شاکی خصوصی در پرونده و اظهارات وی در تحقیقات مقدماتی و دادرسی الفاظ و عبارات بکار رفته دال بر توهین و تهدید توسط وی بیان نشده و عنوان کلی اتهام ذکر گردیده و معلوم نیست مضمون الفاظ توهین و تهدید چه بوده و در فرض صحت، موضوع مشمول مقررات ماده ۴۶ قانون مجازات اسلامی بوده و عمل ارتکابی محکومٌ‌علیه فعل واحد با عناوین متعدد جرم تلقی می‌شود و بر این‌ اساس تعیین دو مجازات برای فعل واحد اشتباه و غیر متناسب است، اعاده‌ دادرسی را نسبت به متقاضی (آقای م.م.) پذیرفته و متعاقباً شعبه ۴ دادگاه تجدیدنظر استان ... به‌شرح دادنامه فوق‌الذکر با این استدلال که در پرونده امر چه شاکی و چه گواهان، بدون بیان کلمات توهین‌ و تهدید‌آمیز مورد ادعا با بیان الفاظ کلی و مبهم توهین اکتفا نموده و مصداق آن را تعیین ننموده تا توهین و تهدید‌آمیز بودن عرفی آنها محرز شود، رأی صادره درباره آقایان م.م. را نقض و به سبب عدم وقوع جرم، رأی بر برائت­شان صادرکرده است. هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده، مشاوره نموده، چنین رأی می‌دهد:

رأی شعبه دیوان عالی کشور

با امعان ‌نظر به‌مفاد لایحه تقدیمی وکیل متقاضی اعاده‌دادرسی و ضمایم آن نظر به ‌این­که شاکی خصوصی آقای الف.ب. در شکایت خود و تحقیقات معموله الفاظ و عبارات توهین و تهدید را به‌صراحت بیان ننموده تا از نظر معنی و عرف توهین‌آمیز و یا تهدید‌آمیز بودن آن الفاظ و عبارات محرز شود و تنها به بیان کلی توهین و تهدید بسنده کرده‌است و با توجه به اینکه توهین و تهدید در مواردی فعل واحد دارای عناوین متعدد تلقی می‌‌شود که تعیین دو مجازات جداگانه برای آنها مبنی بر اشتباه و نامتناسب با جرم می‌باشد و باعنایت به‌اینکه حسب دادنامه شماره ۶۸۲-۱۳۹۲/۰۸/۲۰ صادره از شعبه ۱۵ دیوان‌عالی‌کشور و دادنامه شماره ۷۳۵-۱۳۹۲/۰۹/۱۷ صادره از شعبه ۴ دادگاه تجدیدنظر استان ... که به‌عنوان مدرک جدید ارائه شده، بنا به جهات و استدلال فوق ضمن تجویز اعاده‌دادرسی نسبت به محکومٌ‌علیه دیگر(آقای م.م.)، نام­برده از همین اتهامات انتسابی از طرف آقای الف.ب. (شاکی) تبرئه گردیده‌است. بنابراین درخواست با بندهای ۵ و ۶ ماده ۲۷۲ قانون آئین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امورکیفری منطبق بوده و ضمن تجویز اعاده‌دادرسی، مستنداً به ماده ۲۷۴ همین قانون، رسیدگی مجدد به یکی از شعب هم‌عرض دادگاه صادرکننده رأی قطعی در استان ... ارجاع می‌شود.
شعبه ۳۵ دیوان عالی کشور - عضو معاون و عضو معاون
عنایت حیاتی - رحمت اله احمدی